ChangXanhVN
New member
Dự án BRI siêu hoành tráng hứa hẹn giúp Trung Quốc flex vị thế siêu cường kinh tế đang gặp phải tình trạng "đàm phán mãi không xong" với BCIM nè các bạn ơi
## Từ ý tưởng nhỏ nhoi đến tham vọng lớn
Hành lang Kinh tế Bangladesh, Trung Quốc, Ấn Độ và Myanmar (BCIM) là một trong sáu hành lang kinh tế tương lai mà Trung Quốc muốn thúc đẩy trong khuôn khổ BRI. Nhưng mà ban đầu thì BCIM chỉ là sáng kiến "nội bộ" của tỉnh Vân Nam thuộc Tây Nam Trung Quốc thôi nha, chứ chưa phải part of dự án "Con đường, Vành đai" (BRI) đồ sộ đâu.
Năm 1991, Vân Nam lập ra Diễn đàn BCIM để các researcher và chuyên gia họp mặt bàn về cơ hội và rủi ro khi tạo tuyến đường bộ trực tiếp nối Kolkata với Côn Minh. Nghe có vẻ promising đấy - những quốc gia đông dân nhất thế giới sẽ được kết nối, nguồn tài nguyên phía Nam Himalaya có thể được khai thác, và các vùng isolated (đặc biệt là bảy bang Đông Bắc Ấn Độ vốn phụ thuộc vào Hành lang Siliguri) có thể hội nhập với kinh tế toàn cầu.
Nhà khoa học chính trị Khriezo Yhome thuộc Tổ chức Nghiên cứu Quan sát Ấn Độ (ORF) thậm chí còn kỳ vọng dự án này có thể giảm sự cạnh tranh dai dẳng giữa Ấn Độ và Trung Quốc, từ đó góp phần vào hoà bình và ổn định khu vực nữa đó
## Diễn đàn BCIM 2013: Drama bắt đầu từ đây
Diễn đàn BCIM năm 2013 chỉ đem lại ít kết quả cụ thể thôi. Nguyên nhân chính là Ấn Độ tỏ thái độ "e dè" không muốn công nhận diễn đàn này như một cuộc họp liên chính phủ chính thức. Vì vậy diễn đàn BCIM vẫn chỉ là nơi các học giả và chuyên gia tụ tập trò chuyện, theo nhận xét của nhà xã hội học Patricia Uberoi đang làm việc tại Viện Nghiên cứu Trung Quốc ở New Delhi. Chị Uberoi này đã tham gia nhiều năm trong các cuộc đàm phán BCIM nên hiểu rõ câu chuyện lắm.
## Plot twist năm 2013
Mọi thứ đã thay đổi khi tuyến đường cao tốc (K2K) nối Kolkata với Côn Minh xuất hiện. Sau chuyến thăm Ấn Độ của Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường vào tháng 5/2013, ông và Thủ tướng Ấn Độ Mamohan Singh lúc đó đã đưa ra tuyên bố chung rằng "được khích lệ bởi việc thông xe tuyến đường cao tốc nối Kolkata với Côn Minh vào tháng 2/2013, hai bên đã nhất trí xúc tiến phát triển Hành lang Kinh tế BCIM."
Chị Uberoi chia sẻ: "Với tuyên bố chung này, Hành lang Kinh tế BCIM đã officially trở thành dự án chính phủ rồi". Nhưng mà Ấn Độ và Trung Quốc lại có kỳ vọng khác nhau haizzz "Hành lang kinh tế này không đóng vai trò quan trọng trong các kế hoạch phát triển của Ấn Độ, trong khi Trung Quốc thì cực kỳ coi trọng dự án này."
Tại cuộc họp cấp cao đó, hai bên đã agree sẽ ra báo cáo chung về việc triển khai dự án dựa trên bốn báo cáo của từng nước thành viên. Tuy nhiên, điều này chưa bao giờ thành hiện thực chủ yếu vì Myanmar thiếu resources để triển khai. Chị Uberoi cho biết: "Myanmar thông báo họ cần thêm thời gian. Dự án bắt đầu từ năm 2013 nhưng vẫn chưa hoàn tất và chậm so với kế hoạch đã vạch ra."
## Cạnh tranh thay vì hợp tác - vibe không ổn lắm
Ngoài việc một số nước thiếu nguồn lực, sự hoài nghi và cạnh tranh kéo dài giữa Trung Quốc và Ấn Độ vẫn là issue dai dẳng. Năm 2017, quan hệ Trung - Ấn căng thẳng lên đỉnh điểm với xung đột ở đường biên giới Doklam luôn.
Chị Uberoi cho biết: "Ấn Độ liên tục nhấn mạnh rằng dự án BCIM là một phần chính sách 'Hướng về phía Đông' của mình. Từ năm 1990, Ấn Độ đã nói nhiều về việc kết nối với Đông Nam Á để tăng cường vị thế và qua đó làm giảm influence của Trung Quốc."
Ban đầu, Diễn đàn BCIM là sáng kiến tiểu vùng do tỉnh Vân Nam và các tỉnh phía Tây khác theo đuổi. Chị Uberoi nói: "Nhưng sau đó Bắc Kinh đã 'chiếm quyền điều khiển' sáng kiến này và giao cho một uỷ ban giám sát BRI." Từ khi Uỷ ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc tiếp quản BRI năm 2015 và bắt đầu nhắc đến Hành lang Kinh tế BCIM cùng với Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) - thứ khiến Ấn Độ "nổi đóa" - thì ngày càng rõ ràng rằng sáng kiến BCIM đã được nhập vào chương trình BRI khổng lồ của Trung Quốc rồi.
Điều này hoàn toàn understandable từ góc nhìn của Trung Quốc vì đây là cách để maximize ảnh hưởng của họ. Nhưng Ấn Độ thì không chịu chấp nhận điều này. Khi Trung Quốc đưa dự án BCIM vào chương trình "Vành đai, Con đường", Ấn Độ cảm thấy mình bị đẩy vào thế bất lợi. Từ đầu, các quan chức tại New Delhi đã nhấn mạnh rằng Ấn Độ không muốn nằm trong chương trình BRI đầy tham vọng của Trung Quốc. Và hiện tại họ vẫn giữ nguyên stance này
## Một cơ hội đã... bay màu rồi
Chị Uberoi cho biết thật không may là Trung Quốc đã "hijack" sáng kiến BCIM mất rồi. Theo bà, nhiều điểm tương đồng về văn hoá, sắc tộc và xã hội giữa tỉnh Vân Nam Trung Quốc, miền Bắc Myanmar, miền Bắc Bangladesh và Đông Bắc Ấn Độ có thể được khai thác và hoà nhập tốt hơn thông qua sáng kiến vùng thay vì thông qua dự án của Bắc Kinh. Bà nói: "Phần lớn sẽ phụ thuộc vào việc các cơ quan có thẩm quyền địa phương có tham gia hay không. Nếu sáng kiến này do tỉnh Vân Nam điều phối, nó sẽ không bị xem là mối đe doạ lớn. Như vậy thì ít nhất chính phủ Trung Quốc sẽ không phải đứng ra."
Theo chị Uberoi, sẽ better nếu các dự án mới ít chịu sự chi phối của Trung Quốc hơn, ví dụ như các sáng kiến có support từ tổ chức quyên góp quốc tế. Hiện tại, các vùng Đông Bắc Ấn Độ đang bị thiệt thòi vì nhiều dự án phát triển bị đình chỉ trong bối cảnh này
Nguồn: soha.vn