DauBabe9141
New member
Giữa mùa lễ hội cuối năm với những bữa tiệc tùng chill hết nấc, tuyến tụy – cơ quan quan trọng nhất nhì hệ tiêu hóa – đang phải gánh chịu tổn thương nặng nề từ 5 thói quen tưởng như vô hại nhưng thực chất cực kỳ nguy hiểm đấy các bạn ơi!
Tuyến tụy được mệnh danh là "sư tử của hệ tiêu hóa" – nghe xịn không nào? Cơ quan này đóng vai trò thiết yếu trong việc duy trì sự sống, từ sản xuất enzyme tiêu hóa đến điều hòa đường huyết bằng insulin và glucagon. Tuy nhiên, trong thời điểm cuối năm với vô vàn tiệc tùng, ăn uống và rượu bia, tuyến tụy lại là một trong những cơ quan chịu thiệt hại nặng nhất. Những thói quen tưởng chừng "nhẹ như không" như ăn uống không kiểm soát, uống rượu, hút thuốc hay thiếu vận động có thể âm thầm phá hủy tuyến tụy, dẫn đến viêm, tiểu đường, thậm chí ung thư luôn á.
Theo Dipa Kamdar, giảng viên cao cấp ngành Thực hành Dược tại Đại học Kingston (London), có năm yếu tố lối sống phổ biến gây áp lực lớn cho tuyến tụy và hoàn toàn có thể điều chỉnh được nè.
1. Rượu bia - kẻ thù số 1 của tuyến tụy
Uống rượu quá nhiều thường xuyên là nguyên nhân hàng đầu gây viêm tụy đấy các bạn. Trong viêm tụy cấp, người bệnh thường bị đau bụng dữ dội, buồn nôn, nôn mửa và phải nhập viện luôn. Nếu các đợt viêm tái diễn, có thể chuyển sang viêm tụy mạn, khi mô tụy bị sẹo hóa vĩnh viễn, dẫn đến giảm khả năng sản xuất enzyme và hormone, gây kém hấp thu, thiếu dinh dưỡng, tiểu đường và tăng nguy cơ ung thư nữa chứ. Nghe mà sợ nha!
2. Thuốc lá - "sát thủ thầm lặng"
Hút thuốc cũng là một thủ phạm lớn gây viêm tụy cấp, viêm tụy mạn và ung thư tụy. Nicotine làm tăng đột ngột lượng canxi trong tế bào tụy – yếu tố gây hại trực tiếp đến chức năng tế bào và làm viêm nặng hơn. Khói thuốc chứa nhiều chất gây ung thư có thể làm hỏng DNA, trong đó nổi bật là đột biến gen Kras, xuất hiện ở hơn 90% ca ung thư tuyến tụy luôn! Điều đáng mừng là nguy cơ giảm dần sau khi bỏ thuốc, và có thể gần ngang người chưa từng hút sau khoảng 15 năm. So better late than never nhé!
3. Chế độ ăn kiểu "ăn tùm lum"
Chế độ ăn thiếu khoa học cũng đóng vai trò quan trọng lắm đó. Ăn nhiều chất béo bão hòa, thịt chế biến và tinh bột tinh chế làm tăng nguy cơ rối loạn tuyến tụy. Một nguyên nhân phổ biến của viêm tụy cấp là sỏi mật – hình thành khi cholesterol cao khiến dịch mật dễ kết tinh. Sỏi có thể làm tắc ống mật và giữ enzyme trong tuyến tụy, khiến chúng "ăn mòn" cơ quan này luôn á.
Triglyceride cao cũng có thể gây tắc mạch máu nhỏ trong tụy, dẫn đến thiếu oxy và giải phóng các acid béo gây độc. Đường huyết tăng liên tục do ăn quá nhiều đường khiến tụy phải liên tục sản xuất insulin, gây căng thẳng kéo dài và giảm nhạy insulin, làm tăng nguy cơ ung thư tụy nữa.
4. Béo phì - khi cân nặng trở thành gánh nặng
Béo phì là yếu tố nguy cơ lớn cho viêm tụy cấp, viêm tụy mạn và ung thư tụy. Mỡ tích tụ trong và quanh tuyến tụy làm thay thế mô khỏe mạnh, gây rối loạn chức năng. Người béo phì cũng có nhiều phân tử gây viêm như TNF-alpha và IL-6, làm tình trạng viêm kéo dài và thúc đẩy sự phát triển của khối u. Béo phì còn liên quan đến sỏi mật – một yếu tố gây viêm tụy phổ biến nữa chứ.
5. Lười vận động - "chiếc đinh cuối cùng đóng vào quan tài" ️
Lối sống ít vận động làm nặng thêm tình trạng kháng insulin, buộc tuyến tụy hoạt động quá tải để kiểm soát đường huyết. Thiếu vận động không chỉ tăng nguy cơ tiểu đường mà còn gián tiếp thúc đẩy nguy cơ ung thư tụy nữa đó. Ngược lại, tập luyện đều đặn giúp cải thiện miễn dịch, giảm béo phì, tăng sức khỏe tế bào và giảm nguy cơ ung thư. Khuyến cáo của các cơ quan y tế là ít nhất 150 phút vận động trung bình hoặc 75 phút vận động mạnh mỗi tuần nha các bạn.
Các dấu hiệu cảnh báo cần chú ý
Vì các bệnh tuyến tụy có thể đe dọa tính mạng, việc nhận biết triệu chứng sớm rất quan trọng. Các dấu hiệu cảnh báo bao gồm: đau bụng kéo dài, sụt cân không rõ nguyên nhân, chán ăn, buồn nôn hoặc nôn kéo dài, vàng da, phân nhờn hoặc hôi bất thường và mệt mỏi dai dẳng. Nếu có các triệu chứng này thì nhanh chân đến bệnh viện thôi nhé!
Tin vui cho mọi người
Tin vui là phần lớn các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được. Hạn chế rượu, bỏ thuốc, ăn nhiều rau củ – trái cây – ngũ cốc nguyên hạt, giảm đồ ngọt và vận động thường xuyên đều giúp giảm gánh nặng lên tuyến tụy. Những thay đổi nhỏ như chuyển sang protein thực vật cũng có thể mang lại khác biệt lớn đấy.
Nguồn: soha.vn
Tuyến tụy được mệnh danh là "sư tử của hệ tiêu hóa" – nghe xịn không nào? Cơ quan này đóng vai trò thiết yếu trong việc duy trì sự sống, từ sản xuất enzyme tiêu hóa đến điều hòa đường huyết bằng insulin và glucagon. Tuy nhiên, trong thời điểm cuối năm với vô vàn tiệc tùng, ăn uống và rượu bia, tuyến tụy lại là một trong những cơ quan chịu thiệt hại nặng nhất. Những thói quen tưởng chừng "nhẹ như không" như ăn uống không kiểm soát, uống rượu, hút thuốc hay thiếu vận động có thể âm thầm phá hủy tuyến tụy, dẫn đến viêm, tiểu đường, thậm chí ung thư luôn á.
Theo Dipa Kamdar, giảng viên cao cấp ngành Thực hành Dược tại Đại học Kingston (London), có năm yếu tố lối sống phổ biến gây áp lực lớn cho tuyến tụy và hoàn toàn có thể điều chỉnh được nè.
1. Rượu bia - kẻ thù số 1 của tuyến tụy
Uống rượu quá nhiều thường xuyên là nguyên nhân hàng đầu gây viêm tụy đấy các bạn. Trong viêm tụy cấp, người bệnh thường bị đau bụng dữ dội, buồn nôn, nôn mửa và phải nhập viện luôn. Nếu các đợt viêm tái diễn, có thể chuyển sang viêm tụy mạn, khi mô tụy bị sẹo hóa vĩnh viễn, dẫn đến giảm khả năng sản xuất enzyme và hormone, gây kém hấp thu, thiếu dinh dưỡng, tiểu đường và tăng nguy cơ ung thư nữa chứ. Nghe mà sợ nha!
2. Thuốc lá - "sát thủ thầm lặng"
Hút thuốc cũng là một thủ phạm lớn gây viêm tụy cấp, viêm tụy mạn và ung thư tụy. Nicotine làm tăng đột ngột lượng canxi trong tế bào tụy – yếu tố gây hại trực tiếp đến chức năng tế bào và làm viêm nặng hơn. Khói thuốc chứa nhiều chất gây ung thư có thể làm hỏng DNA, trong đó nổi bật là đột biến gen Kras, xuất hiện ở hơn 90% ca ung thư tuyến tụy luôn! Điều đáng mừng là nguy cơ giảm dần sau khi bỏ thuốc, và có thể gần ngang người chưa từng hút sau khoảng 15 năm. So better late than never nhé!
3. Chế độ ăn kiểu "ăn tùm lum"
Chế độ ăn thiếu khoa học cũng đóng vai trò quan trọng lắm đó. Ăn nhiều chất béo bão hòa, thịt chế biến và tinh bột tinh chế làm tăng nguy cơ rối loạn tuyến tụy. Một nguyên nhân phổ biến của viêm tụy cấp là sỏi mật – hình thành khi cholesterol cao khiến dịch mật dễ kết tinh. Sỏi có thể làm tắc ống mật và giữ enzyme trong tuyến tụy, khiến chúng "ăn mòn" cơ quan này luôn á.
Triglyceride cao cũng có thể gây tắc mạch máu nhỏ trong tụy, dẫn đến thiếu oxy và giải phóng các acid béo gây độc. Đường huyết tăng liên tục do ăn quá nhiều đường khiến tụy phải liên tục sản xuất insulin, gây căng thẳng kéo dài và giảm nhạy insulin, làm tăng nguy cơ ung thư tụy nữa.
4. Béo phì - khi cân nặng trở thành gánh nặng
Béo phì là yếu tố nguy cơ lớn cho viêm tụy cấp, viêm tụy mạn và ung thư tụy. Mỡ tích tụ trong và quanh tuyến tụy làm thay thế mô khỏe mạnh, gây rối loạn chức năng. Người béo phì cũng có nhiều phân tử gây viêm như TNF-alpha và IL-6, làm tình trạng viêm kéo dài và thúc đẩy sự phát triển của khối u. Béo phì còn liên quan đến sỏi mật – một yếu tố gây viêm tụy phổ biến nữa chứ.
5. Lười vận động - "chiếc đinh cuối cùng đóng vào quan tài" ️
Lối sống ít vận động làm nặng thêm tình trạng kháng insulin, buộc tuyến tụy hoạt động quá tải để kiểm soát đường huyết. Thiếu vận động không chỉ tăng nguy cơ tiểu đường mà còn gián tiếp thúc đẩy nguy cơ ung thư tụy nữa đó. Ngược lại, tập luyện đều đặn giúp cải thiện miễn dịch, giảm béo phì, tăng sức khỏe tế bào và giảm nguy cơ ung thư. Khuyến cáo của các cơ quan y tế là ít nhất 150 phút vận động trung bình hoặc 75 phút vận động mạnh mỗi tuần nha các bạn.
Các dấu hiệu cảnh báo cần chú ý
Vì các bệnh tuyến tụy có thể đe dọa tính mạng, việc nhận biết triệu chứng sớm rất quan trọng. Các dấu hiệu cảnh báo bao gồm: đau bụng kéo dài, sụt cân không rõ nguyên nhân, chán ăn, buồn nôn hoặc nôn kéo dài, vàng da, phân nhờn hoặc hôi bất thường và mệt mỏi dai dẳng. Nếu có các triệu chứng này thì nhanh chân đến bệnh viện thôi nhé!
Tin vui cho mọi người
Tin vui là phần lớn các yếu tố nguy cơ có thể thay đổi được. Hạn chế rượu, bỏ thuốc, ăn nhiều rau củ – trái cây – ngũ cốc nguyên hạt, giảm đồ ngọt và vận động thường xuyên đều giúp giảm gánh nặng lên tuyến tụy. Những thay đổi nhỏ như chuyển sang protein thực vật cũng có thể mang lại khác biệt lớn đấy.
Nguồn: soha.vn