Chuyện "lúa chín không cúi đầu" và bài học cho nghệ sĩ trẻ

FanNgauNgoan

New member
Mấy năm gần đây, giới nghệ sĩ trẻ đang rất nhiệt tình với việc làm nhạc ca ngợi quê hương đất nước, con người Việt Nam. Nhiều sản phẩm gây sốt cực mạnh, nhưng cũng có không ít bài nhanh chóng bay màu, thậm chí còn gây drama khét lẹt

MV "Người Việt mình thương nhau" vừa ra mắt nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương và đại lễ 30/4, do Hòa Minzy và Cẩm Ly thể hiện. Với độ hot của cả hai giọng ca cộng với chủ đề đang trending, MV nhanh chóng cán mốc gần 2 triệu view chỉ sau 4 ngày lên sóng YouTube.

Nhưng mà càng nổi thì càng dễ bị "bóc phốt" - cư dân mạng lập tức chia sẻ rần rần câu hát chưa từng có trong lịch sử: "Lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu". Hơi sai sai đúng không nè? Người Nhật vẫn thường nói: "Bông lúa chín là bông lúa cúi đầu" để dạy về sự khiêm tốn. Cây lúa đã đi sâu vào tục ngữ, ca dao Việt Nam mình từ lâu rồi, ai cũng biết câu: "Sông sâu tĩnh lặng, lúa chín cúi đầu" mà nhỉ?

Không lạ gì khi câu hát của Châu Đăng Khoa gây phản ứng dữ dội trên mạng xã hội thời đại bây giờ.

ddd9f1c9655e6e4e77be.jpg


Drama lớn đến nỗi giới nhà văn, nhà thơ Việt Nam cũng phải lên tiếng. Nhà văn Dương Hướng - Chủ tịch Hội đồng văn xuôi Hội Nhà văn Việt Nam - cho rằng mọi sự sáng tạo nghệ thuật trước tiên phải tôn trọng quy luật tự nhiên đã.

Viết "Lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu" là viết về cây nào đó chứ không phải lúa rồi. Ông nói thẳng: "Lúa chín mà không cúi đầu thì là lúa không chất lượng, không hiệu quả. Lúa chín theo quy luật phải nặng trĩu bông mới là lúa chất lượng. Lúa chín cao không cúi đầu là dạng lúa bị lép, bị xốp".

Nhà thơ Hồng Thanh Quang nhận xét: "Tôi cho rằng đây là trường hợp ngó dụ ngược không thành công".

Còn nhà phê bình văn học Ngô Thảo thì chỉ cười và nhắc lại câu nói nổi tiếng của V.I.Lênin: "Học, học nữa, học mãi"

Văn thơ hay ca khúc viết về quê hương đất nước, con người Việt Nam thì nhiều lắm rồi. Nhưng chỉ mấy năm trở lại đây mới có chuyện bày tỏ tình yêu quê hương bằng việc hứa "Kiếp sau vẫn là người Việt Nam".

Lý do Hoàng Thùy Linh được gọi tên trong ồn ào này vì chị và ekip được xem là người tiên phong khai thác kho tàng văn hóa Việt đưa vào ca khúc hiện đại. Và Hoàng Thùy Linh đã thành công rực rỡ!

Không cần hứa hẹn kiếp này kiếp sau, nhưng văn hóa Việt thấm đẫm trong "Gieo quẻ", "See tình", "Để Mị nói cho mà nghe", "Bánh trôi nước"... đã truyền cảm hứng cực kỳ tích cực tới người nghe. Hoặc như Đức Phúc mang "Phù Đổng Thiên Vương" đi thi ở xứ người và rinh về chiếc cúp danh giá, cũng không cần ca từ ồn ào mà mở đầu ngay bằng thơ Nguyễn Duy: "Tre xanh, xanh tự bao giờ/Chuyện ngày xưa đã có bờ tre xanh..." ✨

Ca khúc đến giờ vẫn "nóng" chính là "Viết tiếp câu chuyện hòa bình", không chỉ chạm đến trái tim những thế hệ đã trải qua chiến tranh mà còn thôi thúc giới trẻ hôm nay sống, học tập và làm việc xứng đáng với những hy sinh to lớn: "Để cho đất nước yên vui từ đó/Để cho đỏ thắm màu cờ tự do/Để những tiếng cười vang khắp nơi từ ngày chiến thắng...".

Cũng có nhạc sĩ chọn kể câu chuyện về đất nước theo cách bình dị như "Nhà tôi có treo một lá cờ" (DTAP): "Nhà tôi có treo một lá cờ/Đỏ thắm những câu chuyện xưa/Từng dãy phố mang sắc cờ/Đẹp như hoa bay giữa trời...".

f1ef3e6a45ea217e6308.jpg


Quay lại với "Người Việt mình thương nhau" của nhạc sĩ 9X Châu Đăng Khoa, bỏ qua câu hát gây tranh cãi thì bài hát vẫn thiếu chiều sâu, nặng tính khẩu hiệu quá: "Nếu có kiếp sau thì xin vẫn làm/Thêm một lần làm người con của nước Nam/Dẫu bão giông, kiên cường, luôn vững vàng/Thật tự hào làm người Việt Nam bấy lâu".

Nhà thơ Hồng Thanh Quang cảnh báo: "Một vấn đề tương đối đáng lo ngại hiện nay là những ca khúc theo kiểu xã luận đang có xu hướng tràn lan. Đành rằng ca từ không nhất thiết phải như thơ, nhạc sĩ không nhất thiết phải là thi sĩ nhưng lạm dụng câu chữ xã luận và tư duy viết khẩu hiệu vào làm bài hát không thể coi là chuyện bình thường được". Tuy nhiên ông cho rằng không nên nghĩ tiêu cực về câu hát này, như thế tội cho tác giả lắm.

Nhà thơ Nguyễn Phong Việt nhận định ban đầu có lẽ nhạc sĩ sáng tác hoàn toàn không có ý không tốt. Tuy nhiên, với chủ đề nhạy cảm và đưa tác phẩm ra mắt vào dịp kỷ niệm lớn, mọi sự liên tưởng đều có thể xảy ra nếu góc nhìn cá nhân của người sáng tác không đại diện được cho số đông.

0a3695859aecb9f579b4.jpg


"Vì thế từ câu chuyện này, tôi nghĩ những người sáng tạo nói chung (không riêng gì trong âm nhạc) sẽ có sự cân nhắc nhất định khi sáng tạo, đặc biệt liên quan những vấn đề thuộc về ngôn ngữ đại chúng đại diện cho cả một nền văn hóa. Sự cẩn trọng đó đảm bảo chúng ta vẫn có những sáng tạo độc đáo nhưng không đi trật ra những nguyên tắc cộng đồng".

Tác giả của những cuốn thơ bán chạy đánh giá phản ứng của cộng đồng trước câu hát "Lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu" là tín hiệu tốt và tích cực đấy, dù nhìn ở góc độ nào. "Vì công chúng đang thật sự quan tâm đến các chủ đề nhạy cảm và họ muốn bày tỏ tiếng nói của họ về các vấn đề ấy", anh chia sẻ

2ff2bc6d1e9b3edce02d.png


5d862ad55e9f74d50b29.png

5ea4bb402206b61e238d.png


Nguồn: kenh14.vn
 
Back
Top