Giáo sư Valery Feigin, ông trùm của Viện nghiên cứu Đột quỵ và Khoa học thần kinh ứng dụng quốc gia, Đại học Công nghệ Auckland (New Zealand) vừa lên tiếng về chuyện tỷ lệ đột quỵ ở giới trẻ Việt đang tăng vọt và cách phòng tránh cực kỳ quan trọng.
Thưa GS, tại sao đột quỵ ở người trẻ Việt Nam lại tăng chóng mặt thế và làm sao để giảm thiểu đây ạ?
GS Valery Feigin: Phải nói thẳng là đột quỵ ở Việt Nam đang là nguyên nhân gây tử vong số 1 luôn Gánh nặng đột quỵ ở Việt Nam, đặc biệt là ở hội gen trẻ, đang tăng với tốc độ chóng mặt. Nguyên nhân chính là huyết áp cao, lối sống không healthy chút nào, đặc biệt là hội nghiện thuốc lá, ít vận động, ăn uống lung tung kiểu hơi nhiều rượu bia và một số vấn đề từ rối loạn nhịp tim.
Để kiểm soát những vấn đề này, mọi người cần phải nhận thức được nguy cơ đột quỵ và những yếu tố rủi ro cần đặc biệt để ý. Đáng tiếc là hầu hết mọi người không nhận ra được mức độ nghiêm trọng của bệnh này. Mỗi bạn trẻ lại có các yếu tố rủi ro khác nhau. Vì vậy, ai cũng cần biết rõ yếu tố rủi ro của mình và cách kiểm soát chúng hiệu quả.
Đó chính xác là những gì team mình đang support cho Việt Nam - các chiến lược phòng ngừa đột quỵ dựa trên công nghệ số mà chúng tôi đã phát triển tại trường. Những công cụ này đã được verify và triển khai cả trong nước lẫn quốc tế rồi đó.
Thách thức lớn nhất mà Việt Nam đang đối mặt để ngăn chặn và điều trị đột quỵ là gì, thưa GS?
GS Valery Feigin: Thách thức lớn nhất là đột quỵ đang tăng mà vẫn chưa có chiến lược nào đủ hiệu quả để phòng ngừa. Team mình đang mang đến các công cụ thực tế để giải quyết vấn đề này và chúng tôi đang khuyến nghị Bộ Y tế Việt Nam đầu tư vào chương trình này luôn. Có bằng chứng cực kỳ thuyết phục cho thấy giải pháp này có thể giảm tới 50% các ca đột quỵ ở Việt Nam và các nước khác Giải pháp cũng đã được Tổ chức Đột quỵ Thế giới ủng hộ nữa nhé.
Các chương trình phòng ngừa hiện tại ở Việt Nam cũng không khác mấy so với các nước có thu nhập thấp đến trung bình khác. Tuy nhiên, các chương trình này được chứng minh là không đủ hiệu quả trong việc giảm gánh nặng đột quỵ. Do đó, chúng tôi đang mang đến một chiến lược mới mang tính cách mạng để phòng ngừa đột quỵ và bệnh tim mạch thông qua các công cụ kỹ thuật số, đã được chứng minh là hiệu quả ở một số quốc gia rồi.
Những công cụ mà chúng tôi đưa ra cần được sử dụng kết hợp với các chiến lược phòng ngừa khác, chẳng hạn như thuốc polypill để giảm huyết áp và kiểm soát lipid máu như cholesterol. Khi kết hợp với các giải pháp này, các công cụ kỹ thuật số đặc biệt hiệu quả và đã có kết quả khả quan trong thực tế rồi đấy.
Nghe nói chuyến thăm Việt Nam lần này, GS có những cuộc gặp gỡ và trao đổi về giải pháp phòng chống đột quỵ với cơ quan chức năng. Ông có thể chia sẻ rõ hơn không ạ?
GS Valery Feigin: Trong lần đến Việt Nam này, chúng tôi đã mang theo một chương trình hợp tác và triển khai các chiến lược phòng ngừa tại Việt Nam, ở cả cấp độ quốc gia và khu vực. Chúng tôi sẽ thảo luận về điều này vì đây là sự hợp tác nghiên cứu - triển khai. Team mình cũng có kế hoạch nộp đơn xin tài trợ cho các dự án nghiên cứu quốc tế, như từ Liên minh châu Âu, và tiến hành nghiên cứu triển khai với các nhà khoa học và giáo sư Việt Nam, đặc biệt là Giáo sư Thorn và các bác sĩ thần kinh, đột quỵ hàng đầu khác tại Việt Nam.
Chúng tôi đã hợp tác chặt chẽ trong nghiên cứu Gánh nặng bệnh tật toàn cầu – một nghiên cứu khoa học được đăng tải gần đây nhất trên tạp chí The Lancet Neurology, với 12 nhà khoa học Việt Nam đã đóng góp với tư cách đồng tác giả.
GS có thể chia sẻ nhiều hơn về các công cụ kỹ thuật số giúp ngăn ngừa đột quỵ không ạ?
GS Valery Feigin: Các giải pháp kỹ thuật số bao gồm hai công cụ xịn sò. Một là công cụ dành cho người bình thường: Stroke Riskometer - một app miễn phí 100%, được dịch sang 25 ngôn ngữ và được sử dụng tại hơn 100 quốc gia luôn Công cụ còn lại là Prevents MD Web App, được thiết kế cho các bác sĩ lâm sàng như bác sĩ, y tá và chuyên gia y tế giúp họ xây dựng các khuyến nghị phòng ngừa cá nhân hóa theo từng bệnh nhân, tập trung vào các yếu tố rủi ro trong lối sống của họ.
GS đánh giá thế nào về vai trò của việc giáo dục, tuyên truyền đến cộng đồng về các yếu tố nguy cơ của bệnh đột quỵ và tim mạch?
GS Valery Feigin: Điều này cực kỳ quan trọng luôn ạ! Nhận thức về đột quỵ và các yếu tố nguy cơ là bước đầu tiên. Mọi người cần biết rằng nguy cơ đột quỵ là có thật. Nó không phải là điều chỉ xảy ra với người khác đâu. Nó có thể xảy ra với bất kỳ ai, kể cả bạn đấy Biết được nguy cơ của mình là bước đầu tiên, biết được các yếu tố nguy cơ mà mình có thể gặp phải là bước thứ hai và biết cách kiểm soát các yếu tố nguy cơ, đó là bước thứ ba.
Xin cảm ơn ông!
GS Valery Feigin là Giáo sư Thần kinh học và Dịch tễ học, Giám đốc Viện nghiên cứu Đột quỵ và Khoa học thần kinh ứng dụng quốc gia, Đại học Công nghệ Auckland (New Zealand) và là Giáo sư liên kết của Đại học Washington (Hoa Kỳ).
Theo Web of Science, kể từ năm 2018, GS Feigin liên tục được chọn vào nhóm 1% nhà khoa học được trích dẫn nhiều nhất trên thế giới trong mọi lĩnh vực khoa học (xịn xò thế là cùng!) GS Feigin là Đồng chủ tịch Ủy ban Chính sách Toàn cầu của Tổ chức Đột quỵ Thế giới và là thành viên của Nhóm tư vấn kỹ thuật cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO TAG) về Nghiên cứu và Đổi mới liên quan đến các bệnh không lây nhiễm (NCD).
Trong khuôn khổ Tuần lễ Khoa học Công nghệ và Lễ trao giải VinFuture 2024, ông là diễn giả của phiên Tọa đàm "Những đổi mới trong Chăm sóc sức khỏe tim mạch và Điều trị đột quỵ" - một trong chuỗi 4 tọa đàm khoa học nằm trong Tuần lễ trao giải VinFuture mùa 4.
Nguồn: kenh14.vn
Thưa GS, tại sao đột quỵ ở người trẻ Việt Nam lại tăng chóng mặt thế và làm sao để giảm thiểu đây ạ?
GS Valery Feigin: Phải nói thẳng là đột quỵ ở Việt Nam đang là nguyên nhân gây tử vong số 1 luôn Gánh nặng đột quỵ ở Việt Nam, đặc biệt là ở hội gen trẻ, đang tăng với tốc độ chóng mặt. Nguyên nhân chính là huyết áp cao, lối sống không healthy chút nào, đặc biệt là hội nghiện thuốc lá, ít vận động, ăn uống lung tung kiểu hơi nhiều rượu bia và một số vấn đề từ rối loạn nhịp tim.
Để kiểm soát những vấn đề này, mọi người cần phải nhận thức được nguy cơ đột quỵ và những yếu tố rủi ro cần đặc biệt để ý. Đáng tiếc là hầu hết mọi người không nhận ra được mức độ nghiêm trọng của bệnh này. Mỗi bạn trẻ lại có các yếu tố rủi ro khác nhau. Vì vậy, ai cũng cần biết rõ yếu tố rủi ro của mình và cách kiểm soát chúng hiệu quả.
Đó chính xác là những gì team mình đang support cho Việt Nam - các chiến lược phòng ngừa đột quỵ dựa trên công nghệ số mà chúng tôi đã phát triển tại trường. Những công cụ này đã được verify và triển khai cả trong nước lẫn quốc tế rồi đó.
Thách thức lớn nhất mà Việt Nam đang đối mặt để ngăn chặn và điều trị đột quỵ là gì, thưa GS?
GS Valery Feigin: Thách thức lớn nhất là đột quỵ đang tăng mà vẫn chưa có chiến lược nào đủ hiệu quả để phòng ngừa. Team mình đang mang đến các công cụ thực tế để giải quyết vấn đề này và chúng tôi đang khuyến nghị Bộ Y tế Việt Nam đầu tư vào chương trình này luôn. Có bằng chứng cực kỳ thuyết phục cho thấy giải pháp này có thể giảm tới 50% các ca đột quỵ ở Việt Nam và các nước khác Giải pháp cũng đã được Tổ chức Đột quỵ Thế giới ủng hộ nữa nhé.
Các chương trình phòng ngừa hiện tại ở Việt Nam cũng không khác mấy so với các nước có thu nhập thấp đến trung bình khác. Tuy nhiên, các chương trình này được chứng minh là không đủ hiệu quả trong việc giảm gánh nặng đột quỵ. Do đó, chúng tôi đang mang đến một chiến lược mới mang tính cách mạng để phòng ngừa đột quỵ và bệnh tim mạch thông qua các công cụ kỹ thuật số, đã được chứng minh là hiệu quả ở một số quốc gia rồi.
Những công cụ mà chúng tôi đưa ra cần được sử dụng kết hợp với các chiến lược phòng ngừa khác, chẳng hạn như thuốc polypill để giảm huyết áp và kiểm soát lipid máu như cholesterol. Khi kết hợp với các giải pháp này, các công cụ kỹ thuật số đặc biệt hiệu quả và đã có kết quả khả quan trong thực tế rồi đấy.
Nghe nói chuyến thăm Việt Nam lần này, GS có những cuộc gặp gỡ và trao đổi về giải pháp phòng chống đột quỵ với cơ quan chức năng. Ông có thể chia sẻ rõ hơn không ạ?
GS Valery Feigin: Trong lần đến Việt Nam này, chúng tôi đã mang theo một chương trình hợp tác và triển khai các chiến lược phòng ngừa tại Việt Nam, ở cả cấp độ quốc gia và khu vực. Chúng tôi sẽ thảo luận về điều này vì đây là sự hợp tác nghiên cứu - triển khai. Team mình cũng có kế hoạch nộp đơn xin tài trợ cho các dự án nghiên cứu quốc tế, như từ Liên minh châu Âu, và tiến hành nghiên cứu triển khai với các nhà khoa học và giáo sư Việt Nam, đặc biệt là Giáo sư Thorn và các bác sĩ thần kinh, đột quỵ hàng đầu khác tại Việt Nam.
Chúng tôi đã hợp tác chặt chẽ trong nghiên cứu Gánh nặng bệnh tật toàn cầu – một nghiên cứu khoa học được đăng tải gần đây nhất trên tạp chí The Lancet Neurology, với 12 nhà khoa học Việt Nam đã đóng góp với tư cách đồng tác giả.
GS có thể chia sẻ nhiều hơn về các công cụ kỹ thuật số giúp ngăn ngừa đột quỵ không ạ?
GS Valery Feigin: Các giải pháp kỹ thuật số bao gồm hai công cụ xịn sò. Một là công cụ dành cho người bình thường: Stroke Riskometer - một app miễn phí 100%, được dịch sang 25 ngôn ngữ và được sử dụng tại hơn 100 quốc gia luôn Công cụ còn lại là Prevents MD Web App, được thiết kế cho các bác sĩ lâm sàng như bác sĩ, y tá và chuyên gia y tế giúp họ xây dựng các khuyến nghị phòng ngừa cá nhân hóa theo từng bệnh nhân, tập trung vào các yếu tố rủi ro trong lối sống của họ.
GS đánh giá thế nào về vai trò của việc giáo dục, tuyên truyền đến cộng đồng về các yếu tố nguy cơ của bệnh đột quỵ và tim mạch?
GS Valery Feigin: Điều này cực kỳ quan trọng luôn ạ! Nhận thức về đột quỵ và các yếu tố nguy cơ là bước đầu tiên. Mọi người cần biết rằng nguy cơ đột quỵ là có thật. Nó không phải là điều chỉ xảy ra với người khác đâu. Nó có thể xảy ra với bất kỳ ai, kể cả bạn đấy Biết được nguy cơ của mình là bước đầu tiên, biết được các yếu tố nguy cơ mà mình có thể gặp phải là bước thứ hai và biết cách kiểm soát các yếu tố nguy cơ, đó là bước thứ ba.
Xin cảm ơn ông!
GS Valery Feigin là Giáo sư Thần kinh học và Dịch tễ học, Giám đốc Viện nghiên cứu Đột quỵ và Khoa học thần kinh ứng dụng quốc gia, Đại học Công nghệ Auckland (New Zealand) và là Giáo sư liên kết của Đại học Washington (Hoa Kỳ).
Theo Web of Science, kể từ năm 2018, GS Feigin liên tục được chọn vào nhóm 1% nhà khoa học được trích dẫn nhiều nhất trên thế giới trong mọi lĩnh vực khoa học (xịn xò thế là cùng!) GS Feigin là Đồng chủ tịch Ủy ban Chính sách Toàn cầu của Tổ chức Đột quỵ Thế giới và là thành viên của Nhóm tư vấn kỹ thuật cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO TAG) về Nghiên cứu và Đổi mới liên quan đến các bệnh không lây nhiễm (NCD).
Trong khuôn khổ Tuần lễ Khoa học Công nghệ và Lễ trao giải VinFuture 2024, ông là diễn giả của phiên Tọa đàm "Những đổi mới trong Chăm sóc sức khỏe tim mạch và Điều trị đột quỵ" - một trong chuỗi 4 tọa đàm khoa học nằm trong Tuần lễ trao giải VinFuture mùa 4.
Nguồn: kenh14.vn