Trong khi các nước phát triển đang "căng não" vì lạm phát cao ngất ngưởng, thì Nhật Bản lại chơi một ván cờ hoàn toàn khác. Ngân hàng trung ương xứ Phù Tang vẫn đang loay hoay để đẩy lạm phát lên mức mục tiêu 2%, và kết quả là đồng yên cứ thế mà... rớt giá liên tục
**Plot twist ở xứ hoa anh đào**
Hồi cuối 2022, giới tài chính toàn cầu nín thở chờ xem Nhật Bản có "thay đổi chiến thuật" không. Trong nhiều năm qua, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) đã giữ lãi suất ngắn hạn và lợi suất trái phiếu 10 năm ở mức... gần như bằng 0 luôn! Mục đích? Để kích thích lạm phát tăng lên đó các bạn.
Lý thuyết nghe có vẻ ổn: lãi suất thấp → người dân và doanh nghiệp vay tiền dễ hơn → mua sắm và đầu tư nhiều hơn → kinh tế phát triển → giá cả tăng → lạm phát đạt 2%. Easy peasy, phải không?
**Nhưng thực tế thì... không dễ tẹo nào**
Tháng 4/2023, lạm phát Nhật Bản chạm mốc 4,1% - cao nhất trong hơn 40 năm! Nghe thì có vẻ thành công, nhưng thật ra đây chỉ là do giá năng lượng tăng vọt và vấn đề chuỗi cung ứng những năm gần đây thôi, chứ không phải nhờ chính sách của BoJ đâu nha.
Các nghiên cứu cho thấy người dân Nhật vẫn không kỳ vọng lạm phát cao, còn các doanh nghiệp vừa và nhỏ thì khó khăn trong việc tăng lương như các "ông lớn". Những dấu hiệu này cho thấy lạm phát cao chỉ là "hiện tượng nhất thời", chứ không phải sự thay đổi cơ bản mà BoJ mong chờ.
**Side effect không ai ngờ tới**
Chính sách này còn tạo ra những tác động "ngoài kịch bản" nữa. Các nhà đầu tư quốc tế đang háo hức vay tiền với lãi suất siêu thấp ở Nhật (trong khi người dân và doanh nghiệp nội địa thì... không mấy hứng thú lắm). Họ vay hàng tỷ euro mỗi tháng từ Nhật, rồi đem đi đầu tư khắp nơi trên thế giới để hưởng lợi nhuận cao hơn - từ cổ phiếu Mỹ, bất động sản châu Âu, đến hàng hóa Mỹ Latinh.
Dòng tiền khổng lồ này đã đẩy giá mọi loại tài sản lên cao. Nếu Nhật Bản tăng lãi suất, cách chơi này sẽ không còn hấp dẫn nữa, và thị trường tài chính toàn cầu sẽ bị ảnh hưởng không nhỏ đó các bạn!
**Vậy bao giờ mới thay đổi?**
Theo các chuyên gia, chỉ khi lạm phát giữ vững ở mức 2% trở lên trong thời gian dài và các công ty thực sự tăng lương, thì việc tăng lãi suất mới được bàn đến. Còn giờ thì... vẫn còn dài đường dài việc!
Ngay cả dưới thời Thống đốc Kazuo Ueda (nhậm chức từ đầu tháng 4/2023), lãi suất cơ bản ở Nhật vẫn đứng im, trong khi các nước phát triển khác đang tăng lãi suất ầm ầm.
Điều này tốt cho ai? Cho các nhà đầu tư chứng khoán và đặc biệt là... những bạn muốn đi du lịch Nhật! Đồng yên đã mất giá hơn 20% so với euro kể từ đầu tháng 5/2020. Miễn là chênh lệch lãi suất còn tăng, thì không gì có thể ngăn đồng yên tiếp tục "đi xuống" cả.
Nguồn: soha.vn