Ai ngờ chuối - thứ mà ở VN mình ăn bình thường lắm - lại đang khiến người Nhật "đau đầu" vì khan hiếm trầm trọng nhất nửa thế kỷ qua. Lý do? Tất cả bắt nguồn từ xung đột ở Trung Đông đã làm gián đoạn nguồn cung năng lượng quá nghiêm trọng luôn!
Hiện tại Nhật Bản đang đối mặt với cuộc khủng hoảng thiếu chuối cực kỳ nghiêm trọng. Đây chính là hậu quả mới nhất từ việc chuỗi cung ứng bị gián đoạn do xung đột tại Trung Đông gây ra.
Sự thật là Nhật nhập khẩu chuối khi còn xanh lè, rồi dùng khí ethylene để ủ chín trong các phòng chuyên dụng trước khi bày lên kệ. Nhưng mà giờ nguồn cung khí này (được làm từ dầu mỏ/naphtha) đang cạn kiệt ở một nước phải nhập hơn 90% dầu thô từ bên ngoài. Tưởng tượng mà xem!
Năm ngoái, người Nhật đã "xơi" gần 1 triệu tấn chuối, biến nó thành một trong những món ăn thiết yếu nhất của mỗi gia đình. Thế mà từ đầu năm đến giờ, lượng dự trữ naphtha đã giảm tới 25% do eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa.
Ông Eiji Akashi, Tổng thư ký Hiệp hội các nhà nhập khẩu chuối Nhật Bản, cho biết tình trạng thiếu hụt bây giờ nghiêm trọng nhất trong 50 năm qua rồi!
"Giá chuối có thể sẽ tăng, nhưng chúng tôi đang làm mọi cách để tránh tình trạng trống kệ hàng," ông Akashi nói. "Toàn ngành chuối đang nỗ lực hết sức để duy trì nguồn cung ổn định."
May là hiện tại chuối vẫn còn trên kệ và một số nhà nhập khẩu đã dự trữ đủ khí ethylene để xài trong khoảng 2-3 tháng nữa.
Nhưng mà các nhà bán lẻ đang chịu áp lực phải tăng giá để bù đắp chi phí liên quan đến hóa dầu như nhiên liệu, bao bì và vận chuyển tăng vọt.
Năm ngoái, trung bình một hộ gia đình Nhật chi khoảng 5.200 yên (858.000 VNĐ) mua chuối thôi. Giá bán lẻ chuối tại Tokyo đã tăng 4,4% trong năm ngoái và tăng hơn 30% kể từ 2022 luôn, theo số liệu chính phủ.
Lý giải khoa học một chút: chuối sau khi hái cần khí ethylene để kích hoạt quá trình chín; không có khí này thì chuối sẽ không bao giờ mềm, không ngọt và cuối cùng là... thối luôn. Các loại trái cây khác như bơ, kiwi cũng cần ethylene, nhưng theo công ty Farmind (đơn vị xử lý khoảng 30% lượng chuối nhập khẩu của Nhật), lượng khí tiêu thụ cho mấy loại này ít hơn nhiều.
Không chỉ trái cây, thiếu naphtha còn ảnh hưởng cả loạt ngành khác nữa
Trong ngành thực phẩm, tập đoàn bánh kẹo Calbee vừa phải chuyển sang dùng bao bì đen trắng cho snack khoai tây chiên vì thiếu mực in – loại mực dùng chất nhựa chiết xuất từ naphtha.
Điểm yếu của Nhật xuất phát từ việc thiếu nguồn dầu mỏ trong nước hoặc đường ống dẫn dầu quốc tế để giảm thiểu tác động khi vận tải biển bị gián đoạn. Việc eo biển Hormuz bị tắc nghẽn đã đánh một đòn mạnh vào chuỗi cung ứng hóa dầu của đảo quốc này, biến xung đột địa chính trị xa xôi thành khủng hoảng ngay trên bàn ăn của mỗi gia đình.
Trước tình hình này, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đã lên tiếng trấn an các nhà sản xuất và người tiêu dùng rằng Nhật vẫn có đủ nguồn dự trữ naphtha để đáp ứng nhu cầu nội địa cho đến năm tới.
Tuy nhiên, thực tế đang ép buộc các công ty ủ chín trái cây của Nhật phải ráo riết tìm nguồn cung ethylene thay thế.
Catalytic Generators, một nhà sản xuất tại Virginia (Mỹ) chuyên sản xuất thiết bị chế tạo khí ethylene từ ngô và các nguyên liệu sinh học thay vì dầu mỏ, đã bắt đầu xuất khẩu máy phát khí sang Nhật. Công ty này cũng đang tích cực tìm nhà phân phối độc quyền tại thị trường Nhật.
Trong khi đó, công ty Farmind cảnh báo lượng dự trữ ethylene của họ đang cạn dần và buộc phải tìm nhà cung cấp mới cả trong và ngoài nước. Đại diện công ty cho biết một số chi phí liên quan đã tăng gần gấp 10 lần luôn á!
"Nếu tình trạng này tiếp tục kéo dài, chuối có thể sẽ biến mất hoàn toàn khỏi bàn ăn của người dân Nhật Bản," người phát ngôn của Farmind bày tỏ lo ngại.
Còn Việt Nam hiện là một thế lực lớn trong ngành chuối toàn cầu nha! VN hiện xuất khẩu khoảng 3 triệu tấn chuối/năm và đã xuất khẩu thành công sang nhiều thị trường khó tính như Nhật Bản hay Hàn Quốc. Thế nên đây chính là cơ hội cho chuối Việt "lên hương" đó!
Nguồn: kenh14.vn
Hiện tại Nhật Bản đang đối mặt với cuộc khủng hoảng thiếu chuối cực kỳ nghiêm trọng. Đây chính là hậu quả mới nhất từ việc chuỗi cung ứng bị gián đoạn do xung đột tại Trung Đông gây ra.
Sự thật là Nhật nhập khẩu chuối khi còn xanh lè, rồi dùng khí ethylene để ủ chín trong các phòng chuyên dụng trước khi bày lên kệ. Nhưng mà giờ nguồn cung khí này (được làm từ dầu mỏ/naphtha) đang cạn kiệt ở một nước phải nhập hơn 90% dầu thô từ bên ngoài. Tưởng tượng mà xem!
Năm ngoái, người Nhật đã "xơi" gần 1 triệu tấn chuối, biến nó thành một trong những món ăn thiết yếu nhất của mỗi gia đình. Thế mà từ đầu năm đến giờ, lượng dự trữ naphtha đã giảm tới 25% do eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa.
Ông Eiji Akashi, Tổng thư ký Hiệp hội các nhà nhập khẩu chuối Nhật Bản, cho biết tình trạng thiếu hụt bây giờ nghiêm trọng nhất trong 50 năm qua rồi!
"Giá chuối có thể sẽ tăng, nhưng chúng tôi đang làm mọi cách để tránh tình trạng trống kệ hàng," ông Akashi nói. "Toàn ngành chuối đang nỗ lực hết sức để duy trì nguồn cung ổn định."
May là hiện tại chuối vẫn còn trên kệ và một số nhà nhập khẩu đã dự trữ đủ khí ethylene để xài trong khoảng 2-3 tháng nữa.
Nhưng mà các nhà bán lẻ đang chịu áp lực phải tăng giá để bù đắp chi phí liên quan đến hóa dầu như nhiên liệu, bao bì và vận chuyển tăng vọt.
Năm ngoái, trung bình một hộ gia đình Nhật chi khoảng 5.200 yên (858.000 VNĐ) mua chuối thôi. Giá bán lẻ chuối tại Tokyo đã tăng 4,4% trong năm ngoái và tăng hơn 30% kể từ 2022 luôn, theo số liệu chính phủ.
Lý giải khoa học một chút: chuối sau khi hái cần khí ethylene để kích hoạt quá trình chín; không có khí này thì chuối sẽ không bao giờ mềm, không ngọt và cuối cùng là... thối luôn. Các loại trái cây khác như bơ, kiwi cũng cần ethylene, nhưng theo công ty Farmind (đơn vị xử lý khoảng 30% lượng chuối nhập khẩu của Nhật), lượng khí tiêu thụ cho mấy loại này ít hơn nhiều.
Không chỉ trái cây, thiếu naphtha còn ảnh hưởng cả loạt ngành khác nữa
Trong ngành thực phẩm, tập đoàn bánh kẹo Calbee vừa phải chuyển sang dùng bao bì đen trắng cho snack khoai tây chiên vì thiếu mực in – loại mực dùng chất nhựa chiết xuất từ naphtha.
Điểm yếu của Nhật xuất phát từ việc thiếu nguồn dầu mỏ trong nước hoặc đường ống dẫn dầu quốc tế để giảm thiểu tác động khi vận tải biển bị gián đoạn. Việc eo biển Hormuz bị tắc nghẽn đã đánh một đòn mạnh vào chuỗi cung ứng hóa dầu của đảo quốc này, biến xung đột địa chính trị xa xôi thành khủng hoảng ngay trên bàn ăn của mỗi gia đình.
Trước tình hình này, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đã lên tiếng trấn an các nhà sản xuất và người tiêu dùng rằng Nhật vẫn có đủ nguồn dự trữ naphtha để đáp ứng nhu cầu nội địa cho đến năm tới.
Tuy nhiên, thực tế đang ép buộc các công ty ủ chín trái cây của Nhật phải ráo riết tìm nguồn cung ethylene thay thế.
Catalytic Generators, một nhà sản xuất tại Virginia (Mỹ) chuyên sản xuất thiết bị chế tạo khí ethylene từ ngô và các nguyên liệu sinh học thay vì dầu mỏ, đã bắt đầu xuất khẩu máy phát khí sang Nhật. Công ty này cũng đang tích cực tìm nhà phân phối độc quyền tại thị trường Nhật.
Trong khi đó, công ty Farmind cảnh báo lượng dự trữ ethylene của họ đang cạn dần và buộc phải tìm nhà cung cấp mới cả trong và ngoài nước. Đại diện công ty cho biết một số chi phí liên quan đã tăng gần gấp 10 lần luôn á!
"Nếu tình trạng này tiếp tục kéo dài, chuối có thể sẽ biến mất hoàn toàn khỏi bàn ăn của người dân Nhật Bản," người phát ngôn của Farmind bày tỏ lo ngại.
Còn Việt Nam hiện là một thế lực lớn trong ngành chuối toàn cầu nha! VN hiện xuất khẩu khoảng 3 triệu tấn chuối/năm và đã xuất khẩu thành công sang nhiều thị trường khó tính như Nhật Bản hay Hàn Quốc. Thế nên đây chính là cơ hội cho chuối Việt "lên hương" đó!
Nguồn: kenh14.vn