Ung thư phổi đáng sợ hơn cả ung thư ruột kết, ung thư vú và ung thư tuyến tiền liệt cộng lại luôn đó các bạn ơi! Và plot twist là bạn có thể mắc bệnh này ngay cả khi chưa bao giờ chạm môi vào điếu thuốc nào
Câu chuyện "căng não" của chị Linda Wortman
Chị Linda Wortman - một tiếp viên hàng không siêu khoẻ mạnh, làm việc cực nhiệt huyết - đã bị sốc nặng khi được chẩn đoán ung thư phổi. Chị hoàn toàn không ngờ một người không hút thuốc như mình lại mắc căn bệnh quái ác này. Và câu chuyện dưới đây của chị sẽ khiến bạn phải "lạnh gáy" vì nguyên nhân gây bệnh đấy!
"Mình bị ung thư phổi dù chưa bao giờ hút thuốc"
Năm 2007, khi đang đứng ở cửa máy bay đón khách, chị bắt đầu thấy khó thở kinh khủng. Cảm giác đó giống như bị sặc một ngụm cà phê vào mũi ấy. Lúc đó chị nghĩ mình sắp "toang" mất rồi
Tình trạng này cứ lặp đi lặp lại mãi. Chị nghĩ có thể mình bị lao hoặc SARS do bay qua bay lại nhiều quốc gia.
Nhưng khi đi khám bác sĩ riêng, ổng bác bỏ suy nghĩ của chị và yêu cầu chụp X-quang. Ổng cũng nói có thể chỉ là do stress thôi mà (ah yes, câu trấn an kinh điển ).
Một thời gian sau, chị bắt đầu cảm thấy khó thở khi đi trượt tuyết trên núi. Chị chỉ nghĩ chắc là do tuổi cao (lúc đó chị 57 tuổi rồi). Và khi có triệu chứng đau ở vai trái, chị lại nghĩ đây là hậu quả của lần vỡ xương cổ tay trước đó thôi.
Cuối năm đó, chị đến khám sức khoẻ định kỳ bắt buộc dành cho nhân viên ở Bệnh viện Mayo Clinic. Các bác sĩ yêu cầu kiểm tra toàn diện kéo dài trong 3 ngày luôn.
Bác sĩ cho chị về nhà đón Giáng sinh nhưng yêu cầu đầu tháng 1 phải đến chụp CT phổi. Bác sĩ nghĩ có thể chị bị nhiễm virus hoặc viêm phổi gì đó.
Ngày 9.1, chị đến kiểm tra theo lịch hẹn và cũng lên kế hoạch bay tới Châu Âu tối hôm đó. Nhưng khi chuẩn bị rời bệnh viện, bác sĩ yêu cầu chị đến khoa phổi ngay lập tức.
Bước lên cầu thang, đầu óc chị quay cuồng. Chị tự trấn an rằng bác sĩ chẩn đoán nhầm, không có chuyện gì nghiêm trọng đâu.
Vì vậy, khi nghe trưởng khoa thông báo phải sinh thiết phổi, chị vẫn không tin vào tai mình. Ổng cho chị xem tấm phim chụp CT và nói: "Chúng tôi nghĩ bà bị ung thư phổi".
"Ông chẩn đoán sai rồi. Tôi không hề hút thuốc", chị ngắt lời ngay lập tức (chắc ai cũng phản ứng vậy ).
Ổng lắc đầu và giải thích rằng ung thư phổi có thể tấn công tất cả mọi người, ở mọi lứa tuổi. Chị sững sờ. Chị bị mắc ung thư phổi không tế bào nhỏ, một loại phổ biến nhất của căn bệnh này.
3 ngày sau, chị được phẫu thuật. Bác sĩ đã cắt bỏ toàn bộ thùy trên phổi trái và một nửa thùy trên phổi phải (nghe đã thấy đau rồi ).
Chị vẫn không thể tin nổi mình lại mắc ung thư phổi. Nhưng các nghiên cứu chỉ ra rằng ung thư có thể xảy ra với những người không bao giờ hút thuốc.
Một nghiên cứu cho thấy năm 1995, 8,9% bệnh nhân ung thư phổi không hút thuốc; đến năm 2013, tỷ lệ này tăng lên gần 20% (số liệu "rợn người" quá đi).
Lý do cho sự gia tăng này hiện vẫn là bí ẩn nhưng tiếp xúc với khói thuốc lá, khí radon và không khí ô nhiễm cũng được xem là nguyên nhân gây bệnh.
Mặc dù được phát hiện sớm, nhưng chị vẫn sợ hãi khi biết cơ hội sống thêm được 5 năm nữa với những bệnh nhân mắc căn bệnh này chỉ là 15% (tỷ lệ quá thấp luôn ).
Quyết tâm chiến đấu với bệnh tật, chị bắt đầu liệu pháp trị liệu chỉ 3 ngày sau phẫu thuật. Nhưng quá trình hồi phục không hề dễ dàng chút nào.
Chị vẫn rất khó thở. Và khi trở về nhà ở Montana, nơi cao hơn mực nước biển gần 2000m, tình trạng sức khoẻ của chị càng tồi tệ hơn. Ngày nào cũng lên xuống 4 lượt cầu thang, chị luôn trong tình trạng thở hổn hển.
Vài tuần tiếp theo là sự đau đớn. Tất cả mọi hoạt động, thậm chí là ngồi và ngủ, dường như cũng vắt kiệt sức của chị.
Quá trình phục hồi đầy nghị lực và truyền cảm hứng cho mọi người
Khi nhận được cuộc gọi từ Mayo Clinic hỏi có muốn tham gia nghiên cứu về thiền và nhịp thở không, chị đã đồng ý ngay. Chị quyết làm mọi thứ để sức khoẻ tốt hơn.
Tiến sĩ Amit Sood đã gửi một đĩa DVD hướng dẫn một bài tập thở 15 phút vào mỗi sáng và một bài tập khác cũng kéo dài 15 phút vào buổi tối. Nhưng lần nào tập, chị cũng thực hiện kéo dài hàng tiếng luôn (dedication level 100 đây rồi
).Thiền định giúp tâm trí và cơ thể chị bình tĩnh hơn. Chị thực sự cảm thấy phương pháp này đã cứu sống mình.
3 tháng sau, chồng chị thuyết phục chị quay trở lại với hoạt động trượt tuyết. Trước khi bị mắc ung thư phổi, họ có thể trượt 12 km trong 80 phút.
Ngày đầu tiên, chị chỉ trượt được 60m nhưng phải mất đến 1 giờ. Kèm theo đó là những lần khó thở và cơn đau khắp cơ thể. Chồng chị đã sát cánh, an ủi và động viên chị mỗi ngày (couple goals quá trời ). Và cuối cùng, chị cũng thấy mình khoẻ lên rất nhiều.
3 năm sau, chị đã cán đích vị trí thứ 2 ở lứa tuổi mình trong một cuộc chạy đua 5 km, mặc dù chức năng phổi vẫn suy yếu và chưa bao giờ chạy trước đó.
Tiếp đó, chị vẫn tiếp tục tham gia cuộc đua chạy 5 km ở 50 bang và cuộc đua chạy 10 km ở Canada, Colombia và Hà Lan. Mục tiêu của chị là chạy ở khắp châu lục trên thế giới (inspiring af! ).
Để khuyến khích mọi người phải vận động để khoẻ mạnh và nâng cao nhận thức về căn bệnh ung thư phổi, năm 2014, vợ chồng chị đã thành lập một tổ chức phi lợi nhuận nhỏ mang tên Quỹ ung thư phổi Wortman.
Họ thường tổ chức những buổi đi bộ và các cuộc thi chạy 5 km, 10 km, bán marathon. Họ cũng đã quyên góp 22.000 USD cho các nghiên cứu ung thư phổi.
Ngoài việc gây quỹ, chị còn chia sẻ câu chuyện của mình và cung cấp thông tin cho mọi người. Hầu hết mọi người đều nghĩ rằng chị đã hút thuốc và họ dường như không tin những gì chị kể.
Họ còn bất ngờ hơn khi chị nói rằng 50% ca ung thư phổi trên toàn thế giới ở phụ nữ là những người chưa bao giờ hút thuốc. Và 20% trong số họ tử vong vì căn bệnh này mỗi năm là những người không hút thuốc (shocking facts! ).
Cho dù mỗi ngày hút một gói hay thậm chí chưa bao giờ chạm môi vào điếu thuốc lá, bạn cũng không nên phớt lờ các triệu chứng.
Nếu bị ho dai dẳng, khó thở, đau ngực hoặc mệt mỏi không rõ nguyên nhân, bạn nên đi khám bác sĩ ngay. Đừng bao giờ cho rằng mình không gặp nguy cơ mắc bệnh nào cả, nếu không, bạn sẽ đánh đổi cả tính mạng của mình đấy!
Vì sao không hút thuốc lá vẫn bị ung thư phổi?
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, căn bệnh ung thư phổi khiến 1,4 triệu người chết mỗi năm trên toàn thế giới. Hầu như tất cả chúng ta đều biết, hút thuốc là nguyên nhân gây bệnh ung thư phổi phổ biến nhất.
Tuy nhiên, có một sự thật là, không phải tất cả những người bị ung thư phổi đều hút thuốc. Trong thực tế, có 10 – 15% những ca tử vong vì ung thư phổi xuất phát từ nguyên nhân khác.
Vậy đó là những nguyên nhân nào? Cùng mình tìm hiểu nha!
1. Khí radon
Theo Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ, tiếp xúc với radon là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư phổi ở những người không hút thuốc lá.
Loại khí này có thể thấm vào nhà từ mặt đất, các vết nứt trên tường hoặc lỗ thông hơi. Khi chúng ta hít phải khí radon, các loại hạt phóng xạ sẽ tích tụ trong phổi, lâu dài sẽ gây ra ung thư (nghe đã thấy nguy hiểm rồi ).
2. Di truyền
Theo khảo sát, những người có thân nhân mắc bệnh ung thư phổi sẽ phải đối mặt với nguy cơ mắc căn bệnh này cao gấp đôi so với bình thường.
Vì thế, nếu bố mẹ mang gen đột biến gây ung thư, con cái có thể sẽ được di truyền gen này (family history matters đấy các bạn ơi).
3. Khói thuốc lá
Đây cũng là nguyên nhân gây ung thư phổi cho những người không hút thuốc.
Nếu như trong gia đình có người hút thuốc lá, hay xung quanh môi trường đang sống và làm việc có người hút thuốc, bạn cũng đang chịu ảnh hưởng từ khói thuốc và có nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi (passive smoking cũng nguy hiểm không kém đâu nhé ).
4. Ô nhiễm không khí
Năm 2013, các chuyên gia ung thư của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã chính thức tuyên bố tình trạng ô nhiễm không khí là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư.
Tình trạng ô nhiễm ở nhiều thành phố lớn trên thế giới như hiện nay có thể làm suy yếu hệ hô hấp, gây ra các bệnh phổi mãn tính như viêm phổi, viêm phế quản, nghiêm trọng hơn có thể phát triển thành ung thư (Hà Nội - TP.HCM ơi, mình đang nói về các bạn đây ).
5. Xạ trị
Trong một số trường hợp, xạ trị cũng có thể gây ra các loại ung thư khác, đặc biệt là ung thư phổi. Nếu bạn đang mắc bệnh, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về lợi ích và rủi ro khi lựa chọn xạ trị để điều trị.
6. Nước nhiễm asen
Theo khảo sát, tại khu vực Đông Nam Á và Nam Mỹ, lượng asen cao trong nước giếng lại là yếu tố gây ung thư phổi cho người dân (check nguồn nước nhà mình đi các bạn ơi! ).
Nguồn: soha.vn