Theo WSJ, tính đến cuối năm 2024, Trung Quốc đã chi hơn 500 tỷ USD cho các tuyến đường sắt, tàu hỏa và nhà ga mới trong suốt 5 năm. Và đây mới chỉ là khởi đầu thôi nha!
Hồi trước Trung Quốc từng có tham vọng xây dựng hàng chục nghìn dặm đường sắt cao tốc kết nối các thành phố lớn nhất cả nước. 12 năm sau, những gì xuất hiện đều là công trình công cộng khủng nhất lịch sử luôn, là bằng chứng xịn xò nhất cho sự tiến bộ vượt bậc của quốc gia tỷ dân này.
Công cuộc này cho thấy tầm nhìn về tương lai của Trung Quốc đỉnh như nào - tập trung vào công nghệ tiên tiến do chi tiêu của chính phủ thúc đẩy. Trước đây các nhà lãnh đạo từng ưu tiên nâng cao của cải cá nhân để giữ cho người dân happy. Nhưng khoản đầu tư khổng lồ vào tàu hỏa như một cách nhấn mạnh lợi ích tập thể nhiều hơn.
Nhưng mà... plot twist đây rồi!
Giấc mơ này kéo theo hệ luỵ không phải dạng vừa đâu nha các bạn.
Theo WSJ, tính đến cuối năm 2024, Trung Quốc đã chi hơn 500 tỷ USD cho các tuyến đường sắt, tàu hỏa và nhà ga mới trong suốt 5 năm, trong khi nhà điều hành đường sắt quốc gia China State Railway Group đang tiến gần đến khoản nợ 1 nghìn tỷ USD (nghe thôi đã muốn ngất ). Số lượng hành khách đã phục hồi sau Covid-19 rồi, song dân số Trung Quốc lại dự kiến giảm khoảng 200 triệu người trong 30 năm tới.
Kế hoạch mở rộng hiện đang lan sang các khu vực ít dân hơn, chẳng hạn như Phủ Thuận, Tứ Xuyên, song mật độ khách đi tàu không nhiều lắm. Vào một buổi chiều gần đây, ga Phủ Thuận gần như vắng như chùa bà Đanh. Chỉ có khoảng 20 hành khách ngồi trong phòng chờ rộng lớn với sức chứa 1.000 người (hơi lãng phí ha).
Liu Chuanfu, 50 tuổi, vốn là công nhân xây dựng, gần đây quyết định chuyển về nhà ở Tứ Xuyên để tiết kiệm chi phí vì lương bị cắt giảm 40%. Giống như nhiều người Trung Quốc khác, Liu ca ngợi hệ thống đường sắt cao tốc nói chung vì sự tiện lợi của nó nhưng sau cùng, ông tự đặt ra câu hỏi liệu đất nước mình nên xây dựng thêm bao nhiêu tuyến nữa đây?
Con số khiến thế giới phải "ô kê"
Câu chuyện Trung Quốc với gần 30.000 dặm (gần 50.000km) đường sắt cao tốc quá đủ để thế giới ngỡ ngàng rồi. Thế mà hệ thống này còn hình dung sẽ tăng thêm gần 15.000 dặm nữa vào năm 2035, với chi phí hàng trăm tỷ USD nữa luôn. Chi tiêu lớn là phần không thể thiếu của câu chuyện tăng trưởng Trung Quốc, khi đầu tư chiếm khoảng 42% tổng sản phẩm quốc nội, so với 26% trên toàn cầu (flex nhẹ thôi).
Thách thức đối với Trung Quốc là tàu cao tốc đắt hơn nhiều so với các phương án thay thế, chẳng hạn như tàu hỏa hoặc xe buýt truyền thống. Đường sắt cao tốc sẽ chỉ có ý nghĩa nhất ở những khu vực đông dân cư, nơi mọi người sẵn sàng trả thêm tiền để di chuyển thuận tiện.
Theo truyền thông nhà nước, tuyến đường sắt nối Thượng Hải và trung tâm công nghệ Hàng Châu đã thu hút trung bình khoảng 100.000 lượt hành khách mỗi ngày trong thập kỷ đầu tiên từ năm 2010 đến năm 2020. Ở khu vực nông thôn thì khả năng người dân chi tiền đi tàu cao tốc là rất thấp.
Tham vọng to = nợ to
Các mục tiêu tham vọng tỷ lệ thuận với nợ luôn. Tính đến tháng 9/2024, các khoản nợ phải trả của Đường sắt Nhà nước Trung Quốc đã tăng lên mức kỷ lục khoảng 860 tỷ USD. Tổng nợ liên quan đến việc mở rộng đường sắt thậm chí còn cao hơn vì chính quyền địa phương vốn đang thiếu tiền mặt lại phải chịu thêm nhiều chi phí cho các dự án mới. Theo thời gian, chi phí bảo trì cũng sẽ tăng lên nữa.
Các chuyên gia cho rằng có rất ít rủi ro vỡ nợ, bởi các nhà điều hành đường sắt được chính phủ Trung Quốc hậu thuẫn mạnh mẽ (có bố chống lưng rồi). Những người ủng hộ xây dựng cho rằng các chuyến tàu cao tốc sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực, chẳng hạn như cắt giảm ô nhiễm từ ô tô chạy bằng xăng, rút ngắn thời gian đi lại hay thúc đẩy quá trình đô thị hóa.
Ở chiều ngược lại, Zhao Jian, một học giả tại Đại học Giao thông Bắc Kinh, lại chỉ trích kế hoạch xây dựng đường sắt cao tốc. Ông lập luận rằng dường như Trung Quốc đang nhắm mắt làm ngơ trước những rủi ro mà hệ thống tài chính có thể gặp phải, nhất là khi khối nợ ngày càng phình to.
Vẫn là niềm tự hào dân tộc
Dẫu vậy, đối với nhiều người, trong đó có Zhang Jianbo, tàu hỏa vẫn được coi là niềm tự hào dân tộc. Anh vừa rời Ga Phủ Thuận sau chuyến công tác cùng vợ đến Thành Đô. Nếu tự lái xe, giá vé 13 USD cho chuyến đi hơn 130 dặm sẽ không đủ để trả phí cầu đường, chứ đừng nói đến tiền xăng (tính ra rẻ vãi).
Được biết, Trung Quốc là quốc gia có hệ thống đường sắt cao tốc lớn nhất thế giới. Hệ thống luôn được chính phủ hậu thuẫn hàng tỷ USD, trong đó có cả các công ty đối tác nước ngoài.
Tuyến đường sắt cao tốc bận rộn nhất Trung Quốc (Bắc Kinh – Thượng Hải) hiện có tàu chạy với vận tốc 349 km/h. Để so sánh, con tàu chạy nhanh nhất Acela Express của công ty vận tải đường sắt Amtrak, Mỹ có vận tốc chỉ 241 km/h (chênh lệch rõ nét).
Lợi ích thực sự
Trung Quốc đầu tư thành công mạng lưới tàu cao tốc kể từ sau cuộc khủng hoảng 2008. Mặc dù không thay thế được hoàn toàn xe hơi lẫn máy bay nhưng chắc chắn tàu cao tốc thải ít khí thải nhà kính cũng như thuận tiện hơn so với các chuyến bay ngắn. Thay vì tốn hàng giờ tại các sân bay xa trung tâm, người dân có thể đến trực tiếp các sân ga tàu cao tốc ngay nội đô (tiện lợi phết).
Kế hoạch tương lai siêu hoành tráng
Chính phủ Trung Quốc hiện đang kế hoạch kết nối mọi thành phố lớn và trung bình bằng hệ thống đường sắt cao tốc vào năm 2035. Để làm được điều đó, nước này cần tăng gần gấp đôi chiều dài mạng lưới 42.000 km hiện có lên 84.000 km, song song với việc xây dựng cầu, đường hầm và nhà ga. Robot AI sẽ đóng vai trò không thể thiếu trong kế hoạch này đó.
Theo các kỹ sư Trung Quốc, việc đưa công nghệ robot vào các dự án đường sắt cao tốc sẽ làm thay đổi cách thức xây dựng cơ sở hạ tầng cơ bản tại đại lục. Robot có thể làm việc suốt ngày đêm không cần nghỉ (không như con người), vậy nên đặc biệt quan trọng với những khu vực thiếu lao động lành nghề; chi phí nhân công cao.
Trước đây, hoạt động triển khai xây dựng các dự án đường sắt luôn gặp nhiều khó khăn và nguy hiểm. Ngay cả trong điều kiện khắc nghiệt, các công nhân vẫn phải cố gắng hoàn thành tuyến đường đúng hạn. Cơ sở hạ tầng tốn kém, đòi hỏi một lượng đáng kể lao động thể chất cũng như các kỹ năng và kiến thức chuyên môn. Người công nhân phải làm việc trên cao, trong điều kiện cực kỳ căng thẳng.
Trung Quốc không phải quốc gia duy nhất sử dụng robot và ứng dụng công nghệ tự động hóa để xây dựng đường sắt cao tốc, song chủ trương áp dụng rộng rãi và nhanh chóng chắc chắn sẽ là bước tiến đáng kể trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng giao thông. Nước này cũng đang hỗ trợ các quốc gia khác xây dựng nhiều dự án đường sắt cao tốc nữa.
Nhìn chung thì dù nợ ngập đầu nhưng tầm nhìn của Trung Quốc vẫn khiến cả thế giới phải respect đấy!
Nguồn: soha.vn
Hồi trước Trung Quốc từng có tham vọng xây dựng hàng chục nghìn dặm đường sắt cao tốc kết nối các thành phố lớn nhất cả nước. 12 năm sau, những gì xuất hiện đều là công trình công cộng khủng nhất lịch sử luôn, là bằng chứng xịn xò nhất cho sự tiến bộ vượt bậc của quốc gia tỷ dân này.
Công cuộc này cho thấy tầm nhìn về tương lai của Trung Quốc đỉnh như nào - tập trung vào công nghệ tiên tiến do chi tiêu của chính phủ thúc đẩy. Trước đây các nhà lãnh đạo từng ưu tiên nâng cao của cải cá nhân để giữ cho người dân happy. Nhưng khoản đầu tư khổng lồ vào tàu hỏa như một cách nhấn mạnh lợi ích tập thể nhiều hơn.
Nhưng mà... plot twist đây rồi!
Giấc mơ này kéo theo hệ luỵ không phải dạng vừa đâu nha các bạn.
Theo WSJ, tính đến cuối năm 2024, Trung Quốc đã chi hơn 500 tỷ USD cho các tuyến đường sắt, tàu hỏa và nhà ga mới trong suốt 5 năm, trong khi nhà điều hành đường sắt quốc gia China State Railway Group đang tiến gần đến khoản nợ 1 nghìn tỷ USD (nghe thôi đã muốn ngất ). Số lượng hành khách đã phục hồi sau Covid-19 rồi, song dân số Trung Quốc lại dự kiến giảm khoảng 200 triệu người trong 30 năm tới.
Kế hoạch mở rộng hiện đang lan sang các khu vực ít dân hơn, chẳng hạn như Phủ Thuận, Tứ Xuyên, song mật độ khách đi tàu không nhiều lắm. Vào một buổi chiều gần đây, ga Phủ Thuận gần như vắng như chùa bà Đanh. Chỉ có khoảng 20 hành khách ngồi trong phòng chờ rộng lớn với sức chứa 1.000 người (hơi lãng phí ha).
Liu Chuanfu, 50 tuổi, vốn là công nhân xây dựng, gần đây quyết định chuyển về nhà ở Tứ Xuyên để tiết kiệm chi phí vì lương bị cắt giảm 40%. Giống như nhiều người Trung Quốc khác, Liu ca ngợi hệ thống đường sắt cao tốc nói chung vì sự tiện lợi của nó nhưng sau cùng, ông tự đặt ra câu hỏi liệu đất nước mình nên xây dựng thêm bao nhiêu tuyến nữa đây?
Con số khiến thế giới phải "ô kê"
Câu chuyện Trung Quốc với gần 30.000 dặm (gần 50.000km) đường sắt cao tốc quá đủ để thế giới ngỡ ngàng rồi. Thế mà hệ thống này còn hình dung sẽ tăng thêm gần 15.000 dặm nữa vào năm 2035, với chi phí hàng trăm tỷ USD nữa luôn. Chi tiêu lớn là phần không thể thiếu của câu chuyện tăng trưởng Trung Quốc, khi đầu tư chiếm khoảng 42% tổng sản phẩm quốc nội, so với 26% trên toàn cầu (flex nhẹ thôi).
Thách thức đối với Trung Quốc là tàu cao tốc đắt hơn nhiều so với các phương án thay thế, chẳng hạn như tàu hỏa hoặc xe buýt truyền thống. Đường sắt cao tốc sẽ chỉ có ý nghĩa nhất ở những khu vực đông dân cư, nơi mọi người sẵn sàng trả thêm tiền để di chuyển thuận tiện.
Theo truyền thông nhà nước, tuyến đường sắt nối Thượng Hải và trung tâm công nghệ Hàng Châu đã thu hút trung bình khoảng 100.000 lượt hành khách mỗi ngày trong thập kỷ đầu tiên từ năm 2010 đến năm 2020. Ở khu vực nông thôn thì khả năng người dân chi tiền đi tàu cao tốc là rất thấp.
Tham vọng to = nợ to
Các mục tiêu tham vọng tỷ lệ thuận với nợ luôn. Tính đến tháng 9/2024, các khoản nợ phải trả của Đường sắt Nhà nước Trung Quốc đã tăng lên mức kỷ lục khoảng 860 tỷ USD. Tổng nợ liên quan đến việc mở rộng đường sắt thậm chí còn cao hơn vì chính quyền địa phương vốn đang thiếu tiền mặt lại phải chịu thêm nhiều chi phí cho các dự án mới. Theo thời gian, chi phí bảo trì cũng sẽ tăng lên nữa.
Các chuyên gia cho rằng có rất ít rủi ro vỡ nợ, bởi các nhà điều hành đường sắt được chính phủ Trung Quốc hậu thuẫn mạnh mẽ (có bố chống lưng rồi). Những người ủng hộ xây dựng cho rằng các chuyến tàu cao tốc sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực, chẳng hạn như cắt giảm ô nhiễm từ ô tô chạy bằng xăng, rút ngắn thời gian đi lại hay thúc đẩy quá trình đô thị hóa.
Ở chiều ngược lại, Zhao Jian, một học giả tại Đại học Giao thông Bắc Kinh, lại chỉ trích kế hoạch xây dựng đường sắt cao tốc. Ông lập luận rằng dường như Trung Quốc đang nhắm mắt làm ngơ trước những rủi ro mà hệ thống tài chính có thể gặp phải, nhất là khi khối nợ ngày càng phình to.
Vẫn là niềm tự hào dân tộc
Dẫu vậy, đối với nhiều người, trong đó có Zhang Jianbo, tàu hỏa vẫn được coi là niềm tự hào dân tộc. Anh vừa rời Ga Phủ Thuận sau chuyến công tác cùng vợ đến Thành Đô. Nếu tự lái xe, giá vé 13 USD cho chuyến đi hơn 130 dặm sẽ không đủ để trả phí cầu đường, chứ đừng nói đến tiền xăng (tính ra rẻ vãi).
Được biết, Trung Quốc là quốc gia có hệ thống đường sắt cao tốc lớn nhất thế giới. Hệ thống luôn được chính phủ hậu thuẫn hàng tỷ USD, trong đó có cả các công ty đối tác nước ngoài.
Tuyến đường sắt cao tốc bận rộn nhất Trung Quốc (Bắc Kinh – Thượng Hải) hiện có tàu chạy với vận tốc 349 km/h. Để so sánh, con tàu chạy nhanh nhất Acela Express của công ty vận tải đường sắt Amtrak, Mỹ có vận tốc chỉ 241 km/h (chênh lệch rõ nét).
Lợi ích thực sự
Trung Quốc đầu tư thành công mạng lưới tàu cao tốc kể từ sau cuộc khủng hoảng 2008. Mặc dù không thay thế được hoàn toàn xe hơi lẫn máy bay nhưng chắc chắn tàu cao tốc thải ít khí thải nhà kính cũng như thuận tiện hơn so với các chuyến bay ngắn. Thay vì tốn hàng giờ tại các sân bay xa trung tâm, người dân có thể đến trực tiếp các sân ga tàu cao tốc ngay nội đô (tiện lợi phết).
Kế hoạch tương lai siêu hoành tráng
Chính phủ Trung Quốc hiện đang kế hoạch kết nối mọi thành phố lớn và trung bình bằng hệ thống đường sắt cao tốc vào năm 2035. Để làm được điều đó, nước này cần tăng gần gấp đôi chiều dài mạng lưới 42.000 km hiện có lên 84.000 km, song song với việc xây dựng cầu, đường hầm và nhà ga. Robot AI sẽ đóng vai trò không thể thiếu trong kế hoạch này đó.
Theo các kỹ sư Trung Quốc, việc đưa công nghệ robot vào các dự án đường sắt cao tốc sẽ làm thay đổi cách thức xây dựng cơ sở hạ tầng cơ bản tại đại lục. Robot có thể làm việc suốt ngày đêm không cần nghỉ (không như con người), vậy nên đặc biệt quan trọng với những khu vực thiếu lao động lành nghề; chi phí nhân công cao.
Trước đây, hoạt động triển khai xây dựng các dự án đường sắt luôn gặp nhiều khó khăn và nguy hiểm. Ngay cả trong điều kiện khắc nghiệt, các công nhân vẫn phải cố gắng hoàn thành tuyến đường đúng hạn. Cơ sở hạ tầng tốn kém, đòi hỏi một lượng đáng kể lao động thể chất cũng như các kỹ năng và kiến thức chuyên môn. Người công nhân phải làm việc trên cao, trong điều kiện cực kỳ căng thẳng.
Trung Quốc không phải quốc gia duy nhất sử dụng robot và ứng dụng công nghệ tự động hóa để xây dựng đường sắt cao tốc, song chủ trương áp dụng rộng rãi và nhanh chóng chắc chắn sẽ là bước tiến đáng kể trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng giao thông. Nước này cũng đang hỗ trợ các quốc gia khác xây dựng nhiều dự án đường sắt cao tốc nữa.
Nhìn chung thì dù nợ ngập đầu nhưng tầm nhìn của Trung Quốc vẫn khiến cả thế giới phải respect đấy!
Nguồn: soha.vn