Cú plot twist không ai ngờ tới đây! Trong khi thanh toán không dùng tiền mặt đang lên ngôi những năm gần đây, thì tiền gửi thanh toán của người dân lại... tụt dốc không phanh trong quý 2 vừa rồi. Theo các chuyên gia, một phần nguyên nhân là do hạn mức tăng trưởng tín dụng đang bị thắt chặt hơn trong quý 2/2022.
Theo con số mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến ngày 30/6/2022, số dư tiền gửi thanh toán cá nhân tại hệ thống ngân hàng chỉ còn 979.115 tỷ đồng, giảm hơn 61.600 tỷ so với cuối quý 1/2022. Trước đó, con số này vừa mới flex vượt mốc 1 triệu tỷ đồng trong 3 tháng đầu năm mà.
Đáng chú ý là quý 2/2022 đánh dấu quý đầu tiên trong 9 tháng gần nhất tiền gửi thanh toán của dân cư tại ngân hàng bị sụt giảm luôn á.
Nhìn lại từ năm 2013 đến giờ, chỉ có 6/37 quý ghi nhận tiền gửi thanh toán sụt giảm thôi, trong đó quý 2 năm nay là quý... rớt mạnh nhất từ trước đến nay
Tình huống này khá bất ngờ đấy, nhất là khi mà thanh toán không dùng tiền mặt đang bùng nổ những năm gần đây, giúp tiền gửi thanh toán tại ngân hàng tăng đều đặn. Chỉ trong vòng 3 năm, số dư loại tiền gửi này đã nhân lên hơn 2,5 lần luôn. Thế nên không ít ngân hàng đã lập kỷ lục về tiền gửi không kỳ hạn (CASA) trong năm 2021.
Nguồn tiền gửi này quan trọng lắm đối với hoạt động ngân hàng vì có lãi suất siêu thấp, gần như bằng 0 luôn. Vì thế, tỷ lệ CASA càng cao, ngân hàng càng có lợi thế tối ưu chi phí vốn, cải thiện biên lãi suất NIM và tăng lợi nhuận. Ngược lại, tỷ lệ CASA giảm sẽ gây áp lực lên NIM của ngân hàng.
Xem báo cáo tài chính của các nhà băng cũng thấy rõ, tỷ lệ CASA tại nhiều ngân hàng như Techcombank, Vietcombank, MSB, ACB, SHB, OCB, LienVietPostBank,... đều bị giảm trong quý 2 vừa qua. Ví dụ như tỷ lệ CASA của Techcombank giảm từ 50,4% xuống 47,5%, của Vietcombank giảm từ 36,3% xuống 35,4%, MSB giảm từ 38,3% xuống 36,7%, ACB giảm từ 25,8% về 25%.
Vậy tại sao lại như vậy? Theo lãnh đạo Techcombank - ngân hàng có CASA cao nhất hiện nay giải thích, tiền gửi không kỳ hạn sụt giảm trong quý 2 là do trước rủi ro lạm phát, nhiều khách hàng có thu nhập cao đã mua bất động sản để tránh mất giá trị đồng tiền.
Thêm nữa, hết đại dịch rồi, khách hàng đã chuyển từ nắm giữ tiền mặt hay gửi tiền không kỳ hạn sang đầu tư, sản xuất kinh doanh, đồng thời tăng nhu cầu về tiêu dùng cá nhân.
Nhìn từ góc độ khác, theo Chứng khoán Bảo Việt (BVSC), tỷ lệ CASA giảm trong quý 2 do các ngân hàng hết hạn mức tín dụng, dẫn đến khách hàng quản lý chặt chẽ hơn nguồn tiền mặt cũng như tăng cho vay mượn lẫn nhau để tối ưu hiệu quả.
Còn các chuyên gia của Chứng khoán Yuanta lại nhận định, hầu hết các ngân hàng đều công bố tỷ lệ CASA thấp hơn trong quý 2/2022 là do tín dụng bị eo hẹp khi các ngân hàng đã xài hết hạn mức tín dụng ban đầu rồi.
Vì vậy, các ngân hàng không thể giải ngân, và người đi vay sẽ phải rút tiền gửi CASA để chi trả hoặc phân bổ vào những kênh đầu tư khác như bất động sản hay chứng khoán.
Còn dự báo về tỷ lệ CASA của các ngân hàng trong quý 3/2022 và thời gian tới thì cũng có nhiều quan điểm khác nhau đấy.
Lãnh đạo Techcombank cho rằng, tỷ lệ CASA chỉ bị ảnh hưởng tạm thời trong quý 2 thôi. Với sự hiểu biết về các dòng tiền vào và ra, ngân hàng đã có những hành động ngay lập tức và dự kiến sẽ đạt được chỉ số 50% về tỷ lệ CASA vào cuối năm nay.
Yuanta cũng cho rằng CASA chỉ giảm tạm thời tại hầu hết ngân hàng và sẽ hồi phục trở lại khi hạn mức tín dụng tăng lên - kỳ vọng điều này sẽ xảy ra vào cuối quý 3/2022.
Nguồn: soha.vn