Nghe điên rồ chưa? Các nhà khoa học MIT vừa drop một công nghệ xịn sò khiến giới y học phải "quỳ gối" Tưởng tượng bạn đang bị bệnh não, nhưng thay vì phải mổ xẻ đau đớn, bác sĩ chỉ cần... tiêm một mũi vào tay thôi là xong! Nghe như phim sci-fi nhưng nó có thật đấy!
Công nghệ mang cái tên ngầu lòi "Circulatronics" này đang làm dậy sóng giới y học toàn cầu. Đây là thành quả sau 6 năm "cày cuốc" của team MIT, Đại học Wellesley và Harvard. Họ đã kết hợp công nghệ nano, sinh học tế bào và điện tử để tạo ra những con chip sinh học siêu bé - nhỏ đến mức có thể tự di chuyển, tự tìm đường và tự kích hoạt trong não luôn!
Giáo sư Deblina Sarkar - trưởng nhóm nghiên cứu từ Phòng thí nghiệm Nano-Cybernetic Biotrek của MIT - vừa công bố nghiên cứu này trên tạp chí Nature Biotechnology hôm 14/11/2025, và giới khoa học đang "phát cuồng" vì nó!
Vấn đề cũ: Mổ não = drama
Trước giờ, các bệnh như trầm cảm nặng, Alzheimer, đa xơ cứng hay u não đều phải điều trị bằng kích thích điện sâu. Nghe có vẻ ổn nhưng vấn đề là... bệnh nhân phải "lên bàn mổ" để các bác sĩ gắn điện cực vào não! Tốn kém, nguy hiểm, dễ nhiễm trùng, và chắc chắn không ai muốn thử cả
Circulatronics xuất hiện như một vị cứu tinh: điều trị bằng điện nhưng KHÔNG cần dao mổ, KHÔNG cần mở hộp sọ, và quan trọng nhất là không xâm lấn! Chỉ cần tiêm vào tay thôi nha mọi người!
Con chip "tí hon" nhưng siêu xịn
Trái tim của công nghệ này là thiết bị SWED (Sub-cellular Wireless Electronic Device) - những con chip nhỏ xíu đến mức chỉ bằng một phần tỷ hạt gạo! Nhỏ đến nỗi có thể nằm gọn trong một tế bào máu luôn. Nhưng đừng vì nhỏ mà coi thường nha, nó vẫn đủ mạnh để kích thích tế bào thần kinh với độ chính xác "đỉnh của chóp" đấy!
Điểm đỉnh nhất? SWED không cần pin!
Nó hoạt động bằng cách hấp thụ ánh sáng laser cận hồng ngoại (xuyên được qua hộp sọ nha) rồi chuyển thành điện năng. Bác sĩ chỉ cần chiếu đèn lên đầu bạn là chip tự hoạt động, không dây dẫn, không vết mổ, chill phết! Nhưng làm sao nó tự tìm đường? ️
Đây mới là phần "bùng nổ não" nhất! Team MIT đã nghĩ ra một chiêu cực kỳ thông minh: kết hợp chip với bạch cầu đơn nhân - loại tế bào miễn dịch có khả năng vượt qua hàng rào máu não và tự động tìm đến vùng bị viêm.
Họ tạo ra "tế bào lai" mang cả chip lẫn khả năng định vị của bạch cầu. Khi tiêm vào máu, những "xe tải sinh học" này sẽ tự động chở chip đến đúng vị trí cần điều trị - như Grab đưa bạn về nhà vậy, nhưng phiên bản y học!
Test thử thế nào?
Team nghiên cứu đã thử nghiệm trên chuột qua 2 giai đoạn:
Giai đoạn 1: Tạo vùng viêm nhỏ trong não chuột, tiêm tế bào lai chứa SWED vào máu, đợi 72 giờ. Kết quả? Một đống chip đã đến đúng chỗ cần đến! Tự tìm đường chuẩn không cần chỉnh!
Giai đoạn 2: Dùng laser kích hoạt chip từ bên ngoài, rồi đo protein c-Fos (chứng minh tế bào thần kinh hoạt động). Kết quả xịn xò: chip kích thích được tế bào thần kinh trong phạm vi siêu chính xác chỉ 30 µm - mức độ mà các phương pháp cũ không làm được!
Tương lai sáng lắm nha!
Công nghệ này không chỉ dừng ở não đâu! Giáo sư Sarkar cho biết nó có thể áp dụng cho tim, gan, hệ miễn dịch, thậm chí tạo máy tạo nhịp tim không dây nữa! Tưởng tượng một tương lai không cần mổ xẻ, chỉ cần tiêm là xong - quá tuyệt phải không?
Hiện tại, team đang nghiên cứu để dùng SWED điều trị ung thư não, Alzheimer và đau mãn tính. Họ còn muốn nâng cấp chip thành hệ thống "hai chiều": vừa kích thích vừa cảm biến tín hiệu thần kinh, thậm chí mô phỏng hoạt động của tế bào thần kinh người - nghe như tạo ra "não điện tử" luôn á!
Khi nào được dùng?
MIT đã thành lập công ty Cahira Technologies để đưa công nghệ này vào thử nghiệm lâm sàng trong vòng 3 năm tới. Nếu mọi thứ suôn sẻ, có thể thêm vài năm nữa để hoàn tất thủ tục phê duyệt an toàn trước khi có mặt tại bệnh viện.
Nguồn: genk.vn