Dạo này lướt mạng là thấy drama soi phát âm tiếng Anh tứ phía bay ra luôn á Nhất là vụ Huy Forum gần đây, netizen đổ xô vào chỉ trích gay gắt, như thể phát âm sai là tội không thể tha thứ vậy. Nhưng mà khoan đã! Thạc sĩ Đinh Ngoc Long - giảng viên Khoa Ngữ văn Anh, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TPHCM có lời nhắn nhủ: đừng vội phán xét, vì đằng sau việc này là cả một câu chuyện về tâm lý sính ngoại và thiếu kiến thức ngữ âm học đấy!
Trước tiên, phải phân biệt "lỗi thật" và "lỡ miệng" cái đã nha! Theo thầy Long, lỗi ngữ âm hệ thống là kiểu sai đi sai lại mãi, do hiểu sai kiến thức từ đầu hoặc thành thói quen rồi. Còn slip up (lỡ miệng khi nói nhanh) thì ai cũng có lúc mắc phải thôi - nói vấp, mất tập trung chút xíu là ra ngay, nhưng tự sửa được liền mà
Và quan trọng nè: accent (giọng điệu) là đặc điểm tự nhiên của mỗi người, phụ thuộc vùng miền hay đặc điểm cá nhân, chứ không phải lỗi nhé!
Tại sao cứ "khen Tây - chê Ta" mãi thế?
Nghịch lý vl: người Việt nói tiếng Anh bị chê "phát âm lỗi, accent nặng", nhưng người nước ngoài nói tiếng Việt lại được khen "dễ thương cute phô mai que" Giải thích cho hiện tượng này, thầy Long nói thẳng luôn:
"Đây là hệ quả của tâm lý sính ngoại, mặc cảm, không thừa nhận những mặt tốt của nước mình, đứng núi này trông núi nọ. Người Việt có xu hướng kỳ vọng cao với đồng bào vì nhiều điểm chung về văn hóa và tính cách, trong khi năng lực và điều kiện học tiếng Anh mỗi người khác nhau, dẫn đến cạnh tranh và phán xét. Ngược lại, khi thấy người nước ngoài nói tiếng Việt như một 'sinh vật lạ' hay 'hiện tượng hiếm', thì có cách nhìn khoan dung, cởi mở hơn".
Thầy Long còn bổ sung thêm là bên cạnh yếu tố tâm lý, việc khắt khe với người Việt còn do thiếu hiểu biết về ngữ học. Cứ nhìn thấy lỗi phát âm là phán xét ngay, mà quên mất còn nhiều thứ quan trọng hơn như tư duy, lập luận, kiến thức văn hóa nữa kìa
Học để thi hay học để "sống" với tiếng Anh?
"Hai mục đích học này có thể song hành với nhau. Học ngoại ngữ là học cả con người, văn hóa, ngữ học của họ. Khi thấu hiểu thế giới văn hóa và ngôn ngữ của 1 nước thì khi thi sẽ có đủ kiến thức để đạt điểm cao", thầy Long chia sẻ.
Thầy kể luôn 1 case: có bạn học sinh lớp 11 không trả lời được câu hỏi về từ "gentleman" trong bài thi Speaking. Từ này có gốc từ tiếng Pháp "gentil", chỉ tầng lớp quý tộc. Nếu chỉ thuộc nghĩa "quý ông" thì khó mà triển khai được ý rộng hơn. Nhưng nếu hiểu văn hóa của những "gentleman" Anh - cách ứng xử, đặc trưng của họ - thì ez game luôn!
Thầy Long còn thẳng thắn: "Nhận thức chung của xã hội ngày nay thiên về học để thi và lấy điểm là chính. Nên có sự gay gắt với những lỗi mà người khác mắc phải. Mà thực ra, việc chê bai một người luôn dễ hơn chỉ ra những điểm tốt của họ để học hỏi".
Đúng đau lắm rồi ạ!
MXH: vừa là bạn vừa là... kẻ thù
Theo thầy Long, học ngoại ngữ thì nên coi MXH như giải trí thôi, đừng gắn thành tích học tập với "personal brand" (thương hiệu cá nhân) quá. Làm vậy dễ thành mồi ngon cho hội soi mói lắm đó
"Chúng ta nên cởi mở, học hỏi lẫn nhau nhiều hơn. Tôi biết có người phát âm sai cũng nhiều nhưng vẫn dành ra cả tiếng đồng hồ mổ xẻ, soi mói từng lỗi phát âm của bạn Huy. Cần thiết hơn là dành những lời bình luận để hỏi thêm kinh nghiệm và kiến thức từ những người giỏi hơn mình."
Thầy còn nhấn mạnh trách nhiệm của giáo viên là khuyến khích học sinh "được sai và được sửa", cùng thảo luận để tiến bộ, chứ không phải phê phán để thỏa mãn cái tôi. Học là quá trình hai chiều - giảng viên cũng học được từ sinh viên mà! Như thầy dạy biên phiên dịch, nhưng nhiều thuật ngữ và trend mới của gen trẻ thầy cũng không nắm hết, phải học hỏi luôn nè
Đổi mới cách dạy - học thôi!
Chuyên gia đề xuất cần thay đổi phương pháp dạy và học để giúp các bạn tự tin hơn:
"Các chương trình dạy và học ngoại ngữ nói chung, không chỉ tiếng Anh, cần phải hiểu rõ hơn về nền tảng của một ngoại ngữ là gì để dạy và học một cách chính xác.
Vì ngoại ngữ là phương thức biểu đạt văn hóa và con người của một dân tộc, do đó muốn hiểu được ngoại ngữ và giao tiếp được phải hiểu họ là ai, hiểu cách hình thành nền văn hóa, văn học và cách hình thành ngữ học của họ như ngày nay.
Nếu chỉ nhìn vào ngoại ngữ qua 4 kỹ năng nghe - nói - đọc - viết hay ngữ pháp, từ vựng, trói buộc mọi thứ vào những con điểm mà không đánh giá được độ hiểu biết, kiến thức của học sinh thì không thể giúp các em giao tiếp tự tin được".
Nói chung là đừng chỉ nhìn vào điểm số hay phát âm chuẩn hay không mà hãy nhìn vào hiểu biết văn hóa, tư duy ngôn ngữ nữa nhé! Và quan trọng nhất: hãy học hỏi lẫn nhau thay vì chỉ trích nhau trên mạng nha mọi người
Nguồn: svvn.tienphong.vn