CaoDev8265
New member
Chỉ vì câu nói "ngồi sau con gái" là mất mặt, dàn chị tài xế nữ chạy Gojek phải ngậm ngùi nhìn thu nhập bay màu vì khách nam liên tục cancel. Vất vả thì có, chịu đựng những lời trêu ghẹo khó chịu từ đồng nghiệp nam thì lại càng nhiều
Với Iin, chị tài xế 42 tuổi ở Tây Jakarta, Indonesia, làm tài xế công nghệ đôi khi còn đồng nghĩa với việc... phải nhường ghế lái cho khách luôn.
"Mỗi khi nhận cuốc từ khách nam, em luôn hỏi trước: Chú ơi, em là con gái nha, chú có okay không?", chị kể lại với ROW tại một điểm tập kết của tài xế. "Nếu họ nói không được, em sẽ hỏi luôn: Vậy chú lên cầm lái giúp em được không ạ?"
Theo Iin, chị nghe nhiều story từ các chị em tài xế khác về việc bị khách nam ngồi sau có những hành động quá vạch luôn như sờ đùi hay bụng.
"Em cảm thấy an toàn hơn nhiều khi để khách nam lái xe. Ngồi sau thì họ không thể làm gì em được", chị nói.
Iin bắt đầu làm tài xế từ 2018, lúc đầu chạy cho Gojek, giờ chuyển sang Borzo - một app giao hàng nhanh có trụ sở tại Amsterdam.
Chị dọn lên Jakarta sau khi ly hôn, muốn kiếm tiền lo cho con gái đi học. Lúc đó, mảng xe công nghệ đang boom mạnh và là ngành hot nhất Indonesia.
Lái xe cho Gojek nghe có vẻ perfect: Chị không cần bằng lái nhiều hơn hai bánh, tự do chọn giờ làm, và kiếm được kha khá tiền.
Nhưng thực tế không màu hồng như tưởng tượng đâu. Nhiều anh ở Indonesia không muốn bị mang tiếng ngồi sau lưng xe con gái lái. Một số khách hiểu chuyện đã tâm sự với Iin như vậy. Vì lý do này, chị khó nhận được cuốc hơn đồng nghiệp nam rất nhiều.
Iin cho biết gần một nửa số khách nam của chị đã cancel sau khi xem profile và phát hiện ra chị là nữ
Lái xe cho các app công nghệ từng được coi là cơ hội vàng để chị em có thu nhập tự do và độc lập.
Tại Indonesia, các ông lớn như Grab và Gojek từng tích cực tuyển chị em tài xế như một phần chiến lược tăng trưởng thần tốc. Nhưng năm năm sau, thực tế đã kém sáng sủa hơn rất nhiều. Nhiều chị tài xế buộc phải gắn bó với nghề chỉ vì... không có lựa chọn nào khác.
Các công ty xe ôm lớn bắt đầu nhận ra những mặt tối mà chị em phải đối mặt. Grab tổ chức training chống quấy rối tình dục cho toàn bộ tài xế. Công ty cũng có chương trình "LadyGrab", cho phép chị em làm việc cho GrabFood - dịch vụ giao đồ ăn để không phải chở khách và tránh bị phân biệt đối xử.
Tương tự, Gojek cũng tổ chức các buổi training chống quấy rối và ra mắt tính năng cho chị em tài xế lựa chọn giao đồ ăn, hàng hóa thay vì chở khách. Tuy nhiên, với phái nữ trên app, họ vẫn có những nỗi khổ riêng không ai hiểu.
"Không ai muốn kiếm sống trên đường như này đâu. Giá như em có lựa chọn khác, em cũng muốn được yêu thương và quan tâm chứ", Inah - góa phụ 38 tuổi giao đồ ăn cho Grab từ 2021 - tâm sự đầy xót xa. "Nếu một người phụ nữ nhận công việc này, nghĩa là chị ấy thực sự cần tiền để sống".
Inah dậy trước khi mặt trời mọc, cầu nguyện, giặt giũ và đưa các con - một đứa tuổi teen, hai đứa tiểu học - đi học. 8h sáng, chị bật app GrabFood lên và bắt đầu nhận đơn.
Vào giờ ăn trưa, chị dừng lại để đón con từ trường về, nấu cơm cho bọn nhỏ rồi lại tiếp tục chạy xe đến tận khuya. Khi về nhà khoảng 11 giờ đêm, chị thường phải giúp các con làm bài tập. Thời gian duy nhất chị không làm việc chắc chỉ là lúc... ngủ thôi
Inah chọn giao đồ ăn vì tương đối an toàn hơn. Nhưng chị vẫn phải chịu đựng những lời trêu đùa khó nghe từ đồng nghiệp nam mỗi khi dừng xe nghỉ. Sau những câu nói khiếm nhã đó, lũ đàn ông cười khúc khích. Inah chỉ biết cúi mặt xuống và im lặng.
Arif Novianto, nhà nghiên cứu tại Viện Quản trị và Công vụ của Đại học Gadjah Mada, cho biết các ưu đãi của app chỉ dành cho những tài xế có kỷ luật và hiệu suất cao nhất.
Mỗi ngày, tài xế thường cần phải đạt một số điểm nhất định, điều này sẽ mang lại hệ số nhân thu nhập, hay còn gọi là "khuyến khích", để maximize số tiền kiếm được.
Ngày nay, các ưu đãi đã bay màu, nhưng hệ thống điểm vẫn còn. Nếu tài xế tạm tắt app vài ngày, số điểm sẽ giảm và họ nhận ít đơn hơn khi đăng nhập lại - các tài xế trên cả Grab và Gojek chia sẻ. Thu nhập giảm theo, nên về cơ bản họ chỉ bị phạt chứ không có thưởng gì cả.
Sari, tài xế 25 tuổi cho Gojek, kể lại thời kỳ mà chị gọi là "kỷ nguyên vàng" khi kiếm được thu nhập khủng.
Năm 2020, chị làm từ 5 giờ sáng đến 9 giờ tối, chạy khắp Jakarta và thậm chí xa hơn, liên tục đạt hạn mức điểm và kiếm được 350.000 rupiah (khoảng hơn 500 nghìn đồng) mỗi ngày - mức max của năm 2020. Lúc đó thấy phấn khích lắm luôn.
"Nhưng em đã kiệt sức rồi. Em bị ốm và không thể làm việc trong vài ngày," Sari nói với điều kiện giấu tên vì sợ ảnh hưởng công việc. Khi chị quay lại, app đã giảm điểm và chị phải đợi rất lâu mới có đơn.
Với rất ít lựa chọn để quay lại trường hay làm văn phòng, chị quyết định làm ít hơn. Giờ đây, chị phụ mẹ làm đồ ăn vỉa hè như chuối chiên để bán ở quầy gia đình. Chị chỉ lái xe trong thời gian rảnh. Mặc dù vẫn làm 13 tiếng một ngày nhưng thu nhập của chị đã giảm tới 75% luôn
Sari vẫn quyết tâm làm việc cho Gojek.
Iin cũng không có ý định bỏ công việc giao hàng của mình. Chị phần nào biết ơn công việc hiện tại, so với những trải nghiệm địa ngục khi làm tài xế công nghệ trước đó. Con gái của Iin giờ đã lớn và tìm được việc ở thị trấn khác, thường hỏi: "Mẹ sẽ sống như vậy đến bao giờ?"
Nguồn: soha.vn