Nhắc đến Châu Tinh Trì là nhắc đến một huyền thoại thật sự của điện ảnh Hoa ngữ, người đã biến phong cách cá nhân thành whole một thương hiệu luôn! Từ những bộ phim kinh điển như Đổ Thánh, Trường học Uy Long, Quan Xẩm Lốc Cốc, Đường Bá Hổ điểm Thu Hương đến Đại thoại Tây du, tiếng cười trong phim của ông không chỉ đến từ những tình huống bất ngờ mà còn được tạo nên bởi cách phá vỡ logic thông thường, đảo ngược hình tượng nhân vật và đưa những điều rất đời thường vào một thế giới đầy phi lý. Truyền thông Trung Quốc từng nhận định chính phong cách hài vô lý này đã trở thành dấu ấn riêng của Châu Tinh Trì, góp phần tạo nên thời kỳ phát triển rực rỡ của phim hài Hong Kong trong thập niên 1990.
Điểm khác biệt của Châu Tinh Trì nằm ở chỗ ông không đơn thuần làm phim hài, mà đã tạo ra một ngôn ngữ hài riêng biệt luôn á! Mou lei tau, thường được hiểu là kiểu hài vô nghĩa hoặc phi lý, sử dụng sự cường điệu, chơi chữ, biểu cảm bất thường và những phản ứng trái ngược với hoàn cảnh để tạo tiếng cười. South China Morning Post từng phân tích rằng phong cách này đã trở thành một phần ký ức tập thể của Hong Kong, đồng thời đi vào đời sống Cantonese như một cách gọi cho những hành vi hoặc tình huống khó hiểu.
Nhưng nếu chỉ dừng lại ở sự phi lý thì sao Châu Tinh Trì có thể "sống dai" đến vậy được? Phía sau những màn gây cười tưởng như ngớ ngẩn thường là những nhân vật rất bình thường, thậm chí thất bại và bị xem nhẹ. Họ có thể là một người nghèo, kẻ vô danh, người làm công việc chẳng ai coi trọng hoặc một người luôn bị đặt ở vị trí thấp hơn người khác. Vua hài kịch là ví dụ rõ nét khi câu chuyện về một diễn viên quần chúng được kể bằng hàng loạt tình huống hài hước nhưng vẫn chứa đựng khát vọng được công nhận và được sống với nghề. Chính việc đưa những con người nhỏ bé trở thành trung tâm đã giúp phim Châu Tinh Trì tạo được sự đồng cảm bên cạnh tiếng cười.
Đây cũng là điểm khiến phong cách của Châu Tinh Trì khó copy lắm nha! Người khác có thể học cách nói chuyện nhanh, biểu cảm cường điệu hay xây dựng những tình huống phi logic, nhưng rất khó tái tạo được nhịp điệu đặc trưng giữa sự ngớ ngẩn và cảm xúc. South China Morning Post từng nhận xét hài của Châu Tinh Trì vừa rất địa phương bởi cách chơi chữ, tiếng Quảng Đông và văn hóa Hong Kong, vừa có tính phổ quát nhờ khả năng khai thác những cảm xúc quen thuộc như thất bại, tình yêu, tham vọng và mong muốn được công nhận.
Một di sản khác của Châu Tinh Trì là khả năng mix hài kịch với nhiều thể loại khác cực đỉnh! Đội bóng Thiếu Lâm kết hợp bóng đá với võ thuật và yếu tố kỳ ảo, trong khi Tuyệt đỉnh Kung Fu đẩy sự kết hợp giữa hành động, võ thuật và hài hước lên một quy mô lớn hơn. Sau giai đoạn thành công với những bộ phim hài thuần túy, Châu Tinh Trì dần chuyển sang cách làm phim chú trọng hơn đến hình ảnh, kỹ xảo và câu chuyện. Truyền thông Trung Quốc từng đánh giá những tác phẩm sau này cho thấy ông không chỉ muốn lặp lại công thức mou lei tau, mà tiếp tục mở rộng thương hiệu cá nhân bằng công nghệ điện ảnh và những câu chuyện giàu cảm xúc hơn.
Đáng nói là tiếng cười trong phim Châu Tinh Trì cũng thay đổi theo thời gian nữa đó! Nếu những tác phẩm đầu thập niên 1990 gây ấn tượng bằng tốc độ, sự hỗn loạn và những màn châm biếm liên tục, các bộ phim về sau bắt đầu để lại nhiều khoảng lặng hơn. Tuyệt đỉnh Kung Fu vẫn có những tình huống hài đặc trưng nhưng đồng thời kể câu chuyện về một con người muốn thay đổi số phận. Siêu khuyển thần thông lại khai thác tình cảm cha con và những mất mát phía sau cuộc sống nghèo khó. Nhân Dân nhật báo từng phân tích quá trình này như sự hình thành một màu sắc giàu tình người hơn trong điện ảnh Châu Tinh Trì.
Điều đáng chú ý là dù phong cách mou lei tau gắn chặt với tên tuổi Châu Tinh Trì, đến giờ vẫn rất khó xuất hiện một người kế thừa hoàn toàn dấu ấn ấy. Nhân Dân nhật báo từng nhận định nhiều người có thể học theo bề ngoài của phong cách này nhưng khó nắm được tinh thần cốt lõi. Bởi vậy, Châu Tinh Trì không chỉ được nhớ đến như một diễn viên hài nổi tiếng mà còn như người đã biến một kiểu hài thành thương hiệu văn hóa.
Nguồn: saostar.vn