Các cuộc khảo sát của Trung tâm Nghiên cứu Pew cho thấy đa số người châu Âu đang có thái độ "không vibe" với Trung Quốc, trong khi tin tưởng vào Mỹ thì đang tăng mạnh. Drama căng đét!
Anh quay xe 180 độ với Trung Quốc
Thủ tướng Anh Boris Johnson hồi trước vốn là fan cứng của Trung Quốc. Nhưng đến tháng 4/2020, sau khi đại dịch Covid-19 bùng phát và lan toàn cầu với tốc độ "chóng mặt", Ngoại trưởng Anh Dominic Raab đã "đổi giọng" khi tuyên bố quan hệ với Trung Quốc không thể "quay lại như xưa" được nữa
Cuối năm 2020, quyết định của Thủ tướng Johnson cấm "ông lớn" công nghệ Huawei của Trung Quốc tham gia vào mạng 5G của Anh đã làm rõ hơn xu hướng này, đảo ngược hoàn toàn mối quan hệ thân thiết trước đó giữa 2 nước.
Dư luận Anh cũng "quay xe" theo chính phủ luôn. Theo nghiên cứu của Trung tâm Nghiên cứu Pew có trụ sở tại Mỹ, năm 2019 chỉ có 55% người Anh nhìn Trung Quốc một cách tiêu cực; đến năm 2020, con số này đã nhảy lên 74%, khiến người Anh còn "anti" Trung Quốc hơn cả người Mỹ trong năm đó
Năm 2020 được nhiều hãng truyền thông coi là năm mà "Trung Quốc mất điểm nặng ở châu Âu". Sang năm 2021, sentiment tiêu cực này có cải thiện nhưng cũng chỉ "nhẹ tênh".
Theo cuộc thăm dò mới nhất của Trung tâm Nghiên cứu Pew về quan điểm quốc tế đối với Trung Quốc, được công bố ngày 30/6/2021, tỷ lệ người châu Âu nhìn Trung Quốc một cách tiêu cực đã giảm nhẹ vào năm 2021 so với năm 2020.
Ở Pháp, 70% người được hỏi có thái độ không thiện cảm với Trung Quốc vào năm 2020, giảm xuống còn 66% năm nay (2021). Ở Tây Ban Nha giảm từ 63% xuống 57%. Ở Anh là từ 74% xuống 63%.
Đáng chú ý, tỷ lệ này ở Đức không đổi trong cả 2 năm 2020 và 2021, đều ở mức 71%. Cần lưu ý là so với các nước châu Âu khác, người Đức vốn ít có thái độ tiêu cực về Trung Quốc hơn.
Trong 9 nước châu Âu được khảo sát, có tới 7 nước có thái độ tiêu cực nhất về Trung Quốc trong năm 2020.
Nguyên nhân châu Âu "không vibe" với Trung Quốc
Một số chuyên gia ở châu Âu đang tranh luận về việc thái độ của người châu Âu đối với Trung Quốc xấu đi có phải chủ yếu do cách Trung Quốc xử lý đại dịch Covid-19 và việc giới ngoại giao Trung Quốc áp dụng "ngoại giao chiến lang", đến mức đôi khi còn "diss" cả châu Âu vì có tỷ lệ tử vong cao do Covid-19
Các nhà phân tích khác lại cho rằng châu Âu thay đổi thái độ đối với Trung Quốc còn xuất phát từ các vấn đề sâu xa hơn như vấn đề người Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương và vấn đề Hong Kong.
Lionel Barber - cựu biên tập viên tờ Financial Times (Thời báo Tài chính), viết vào tháng 11/2020 rằng năm 2020 là năm mà "châu Âu tỉnh ngộ trước các thách thức từ Trung Quốc".
Vào tháng 3/2021, Bắc Kinh đã trừng phạt một số chính trị gia và tổ chức nghiên cứu ở châu Âu để "trả đòn" việc EU áp đặt lệnh trừng phạt lên một nhóm quan chức Trung Quốc liên quan đến các vấn đề ở Tân Cương.
Vào ngày 8/7, Liên minh châu Âu đã thông qua nghị quyết mới về các vấn đề nhân quyền ở Hong Kong, trong đó kêu gọi các nước EU từ chối lời mời dự Thế vận hội mùa Đông 2022 ở Bắc Kinh để phản đối chính sách của Trung Quốc đối với Hong Kong.
Tờ Thời báo Hoàn cầu của Trung Quốc đã phản ứng rằng một số chính trị gia trong Nghị viện châu Âu "đang cố gắng làm xáo trộn việc khôi phục quan hệ giữa Trung Quốc và châu Âu", rồi dùng "nhân quyền" làm "cái cớ để tung ra các hoạt động khiêu khích mới". Tờ báo này coi nghị quyết của EU như một nỗ lực can thiệp vào công việc nội bộ của Trung Quốc.
Một nghiên cứu vào tháng 4 của Mạng Think-tank châu Âu nghiên cứu về Trung Quốc cho rằng quyền lực mềm của Trung Quốc ở châu Âu "đã giảm sút trong thời kỳ khó khăn".
Trước cái nhìn tiêu cực này từ truyền thông châu Âu, báo chí Trung Quốc đã "phản dame" lại. Một bài báo vào tháng 3/2021 trên tờ Nhân dân Nhật báo đã đăng tiêu đề lớn "Không có một từ nào mang sự thật trong các tin tức của truyền thông phương Tây bài xích Trung Quốc về vấn đề Tân Cương".
Tình hình vẫn ảm đạm với Trung Quốc trong suốt năm 2021 và các năm tiếp theo?
Noah Barkin, chuyên gia về Trung Quốc của Tập đoàn Rhodium sống ở Berlin, nhận định hình ảnh Trung Quốc có thể tiếp tục xấu đi trong năm 2021 khi EU và Mỹ có khả năng hợp tác sâu hơn trước cái mà họ gọi là "các thách thức" từ Trung Quốc.
Trong khi đó, quan điểm của châu Âu về Mỹ đã cải thiện đáng kể khi chính quyền Mỹ chuyển giao từ Donald Trump sang Joe Biden
Một báo cáo gần đây của Trung tâm Nghiên cứu Pew phát hiện rằng trong 9 nước châu Âu được khảo sát, 62% người được hỏi có thái độ ưa thích Mỹ so với chỉ 28% dành cho Trung Quốc. Chênh lệch "khủng" quá!
Ví dụ, chỉ có 16% người Đức được hỏi tin rằng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã làm đúng trong các vấn đề thế giới, so với 78% người Đức tin tưởng vào Tổng thống Mỹ Joe Biden.
Ngoài ra, Barkin dự đoán EU sẽ đặt ra một loạt quy định mới nhằm chủ yếu vào Trung Quốc.
Đồng thời, Bắc Kinh có thể mất một số đồng minh quan trọng ở châu Âu.
Thủ tướng Hungary Viktor Orban liên tục phủ quyết để ngăn EU đưa ra các tuyên bố mạnh mẽ chống lại Trung Quốc, đến mức Ngoại trưởng Đức Heiko Maas vào tháng 6/2021 đã phải công khai ủng hộ các thay đổi về mặt cấu trúc trong cách thức đưa ra chính sách đối ngoại của EU.
Chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc đã khen ngợi ông Orban vì đã "bảo vệ quan hệ Trung Quốc-châu Âu" hồi tháng 4. Nhưng nhà lãnh đạo Orban có thể "trượt ghế" trong cuộc tổng tuyển cử của Hungary vào năm 2022 do các đảng đối lập liên minh với nhau quanh thị trưởng Budapest, Gergely Karacsony – người nổi tiếng với tư tưởng "anti" Trung Quốc.
Nguồn: soha.vn