Chỉ vài phút trước giờ G bắn pháo hoa đêm giao thừa chào xuân Bính Thân 2016, Tuổi Trẻ đã có dịp gặp gỡ những "pháo thủ" đặc biệt nhất nhì Sài Gòn. Họ là đội bắn pháo hoa tầm cao thuộc Bộ Tư lệnh TP.HCM – những người đứng sau màn trình diễn ánh sáng lung linh mỗi dịp Tết đến xuân về!
2 ngày liền không về nhà luôn nha!
17h chiều ngày mùng 7 tháng 2. Tại khu công viên sát đầu đường hầm Thủ Thiêm (sông Sài Gòn) bên quận 2. Gió sông thổi mát rượi, chill phết! Chiều nay là 29 Tết rồi đó. Những chiến sĩ trong bộ quân phục xanh của Bộ Tư lệnh Thành phố đã chuẩn bị xong xuôi mọi thứ cho màn trình diễn pháo hoa đêm giao thừa.
Tại khu vực sát bờ sông, các giàn pháo hướng nòng ra phía sông, xếp thẳng tắp theo đúng vị trí để thực hiện kịch bản bắn pháo hoa. Còn ở khu lều dã chiến, 18 hộp phát hỏa đã được xếp gọn gàng trên bàn, chỉ chờ đến giờ là nhấn nút bắn thôi!
Cách đó không xa là 2 xe cứu thương, xe cứu hỏa, xe ứng cứu sự cố điện... Lực lượng dân quân tự vệ, công an, biên phòng, cảnh sát giao thông đã chốt chặn ở các vị trí cách điểm bắn khoảng 500m để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho khu vực các pháo thủ làm nhiệm vụ.
Đại tá Nguyễn Hữu Trung (Phó Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh TP) cho biết, nhiều năm nay Bộ Tư lệnh TP là đơn vị chủ trì bắn pháo hoa mỗi dịp Tết. Anh chia sẻ: "Để thực hiện thành công một lần bắn pháo hoa, chúng tôi phối hợp với rất nhiều sở ngành liên quan như công an, biên phòng TP, Sở Y tế... và các cơ quan chức năng để đảm bảo an ninh, an toàn trong đêm bắn pháo hoa".
Fun fact: Tất cả pháo hoa bắn trong đêm giao thừa xuân Bính Thân 2016 đều được nhập từ Nhật Bản luôn nha!
"Chúng tôi đặt hàng trước đó một tháng. 15 ngày sau mới biết được nhà cung cấp có thể cung cấp những loại pháo nào. Chúng tôi đặt nhiều loại nhưng không phải lúc nào nhà cung cấp cũng đáp ứng được hết. Bình thường sẽ có khoảng 40 chủng loại pháo hoa. Năm nay ít hơn, có khoảng gần 30 loại. Kịch bản bắn pháo hoa sẽ dựa trên các loại pháo mà nhà cung cấp báo về. Chủ đề năm nay là mừng Đảng mừng Xuân nên màu vàng và đỏ là chủ đạo. Nếu ngày lễ 30-4 thì là các màu rực rỡ. Tết Dương lịch thì thiên về các loại pháo nghệ thuật. Tết cổ truyền thì màu chủ đạo là đỏ và vàng", trung tá Vũ Nam Sơn, sĩ quan phụ trách kỹ thuật, giải thích.
Ngay sau khi được thông báo về chủng loại pháo mà nhà cung cấp có thể đáp ứng, một nhóm sĩ quan gồm khoảng 4-5 người sẽ ngồi lại với nhau xây dựng kịch bản bắn pháo hoa – công đoạn này khó khăn lắm đó!
"Ngoài người phụ trách điểm bắn, chúng tôi còn tham khảo cả nhà cung cấp pháo (công ty hóa chất Z21) và hỏi ý kiến của một số chuyên gia về pháo hoa. Đặc biệt, chúng tôi thường xuyên trao đổi với lực lượng chuyên bắn pháo hoa ở Hồ Gươm của Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội để rút kinh nghiệm. Tùy từng trận địa, trận địa tầm cao thì phải mất 3-4 ngày mới xong kịch bản. Sau đó báo cáo kịch bản với Bộ Tư lệnh, được duyệt mới triển khai", trung tá Vũ Nam Sơn chia sẻ thêm.
Mỗi màn bắn pháo hoa chỉ kéo dài có 15 phút. Nhưng làm sao để màn trình diễn phải khiến người dân trầm trồ, "ngây ngất" – đó mới là bài toán khó với đội xây dựng kịch bản đây!
900 giây... nín thở chờ đợi!
Trung tá Vũ Nam Sơn tiết lộ: "15 phút là 900 giây. Phải tính toán từng giây một sao cho thật hấp dẫn. Bao nhiêu giây đầu bắn trái gì, kiểu gì. Chẳng hạn 300 giây đầu, đến giây 295 chuẩn bị cho đợt kết đầu thì phải bắn những kiểu gì. Đến giây 895 chuẩn bị cho màn kết thì phải có những màn bắn thật ấn tượng ra sao..."
Sau đó, có một số pháo tầm thấp đi lần lượt các bên cùng một màu hoặc lên lần lượt từng pháo tạo từng chùm hoa hoặc chùm màu sáng lên trời".
Pháo được vận chuyển bằng đường sắt hoặc đường bộ từ Phú Thọ vào Đồng Nai rồi chuyển về kho của Bộ Tư lệnh TP, phân chia các loại pháo rồi đưa về từng điểm bắn.
"Công việc nhẹ nhàng nhưng môi trường vất vả do toàn làm lúc trời nắng gay gắt. Anh em phải chuẩn bị mọi thứ từ 5h sáng hôm 27 Tết đến giờ. Hôm nay vừa thả pháo, đấu dây xong. Công việc này đòi hỏi sự tỉ mỉ và cẩn thận cực kỳ. Nếu làm ẩu, làm nhanh khi bắn sẽ không đạt theo yêu cầu, sai kịch bản ngay. Chẳng hạn vào thời điểm đó định bắn quả pháo màu vàng lại ra màu xanh thì gg luôn", thiếu tá Nguyễn Tất Thắng nói.
Các pháo thủ cho biết thêm, sau khi mọi thứ căn bản đã xong, xe chở pháo hoa với sự dẫn đường của 2 xe mô-tô của cảnh sát giao thông và 1 xe quân sự, đằng sau là xe cấp cứu, xe chữa cháy mới thẳng tiến ra khu vực đầu đường hầm sông Sài Gòn. Thời điểm để xe chở pháo hoa di chuyển cũng rất đặc biệt: lúc 3h sáng!
Đặc biệt nhất là kế hoạch bảo đảm kỹ thuật, hướng dẫn chi tiết cho từng điểm bắn, lực lượng bốc xếp, thả đạn, lái xe, đứng chốt bảo vệ các giao lộ. Rồi phối hợp với điện lực, viễn thông đảm bảo thông tin liên lạc, công an thành phố, biên phòng thành phố đảm bảo an ninh, an toàn khu vực bắn... Chi tiết lắm nha!
Được biết, mỗi bàn điểm hỏa có 100 nút, ứng với 100 quả pháo. Một nút ở trên bàn điểm hỏa ứng với một nút ở thanh cực nối với 1 quả pháo. Khi ấn nút trên bàn điểm hỏa, pháo sẽ bay ra khỏi nòng chỉ sau chưa đầy 1 giây. "Bây giờ bắn bằng điện, không bắn bằng cơ như các chú ngày trước. Xưa, các chú bắn pháo hoa bằng cách châm bằng cây nhang hoặc cái gì có lửa mồi vào tim pháo. Quy trình sản xuất theo tiêu chuẩn quốc tế nên hạn chế tối đa xác suất không an toàn", trung tá Vũ Nam Sơn giải thích.
15 năm không đón giao thừa cùng gia đình
Mỗi năm thành phố lớn nhất nước này có 4 lần bắn pháo hoa: ngày 2-9, ngày 30-4, Tết Dương lịch và Tết Âm lịch. Để đảm bảo an toàn, cứ 3-5 năm, Bộ Tư lệnh TP lại mời công ty hóa chất 21 (Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng) vào tập huấn, bổ sung những kiến thức và hướng dẫn những điều đảm bảo an toàn theo tiêu chuẩn mới, trao đổi kinh nghiệm khi họ đi bắn ở các tỉnh thành khác.
Điều đặc biệt của đội pháo thủ bắn pháo hoa tầm cao là họ phải làm theo kịch bản chính xác ngay từ lần đầu tiên chứ không được tập dượt trước. Bắn là bắn thật luôn – áp lực kinh khủng!
"Thời gian bắn chỉ có 15 phút nhưng để tạo điểm nhấn cho đẹp, muốn làm được đúng như kịch bản, người bấm phải phối hợp nhịp nhàng cùng một lúc. Tất cả anh em ở đây đều ít nhất có 7 năm trong đội bắn pháo hoa nên có kinh nghiệm và có sự ăn ý với nhau khi làm nhiệm vụ", đại úy Nguyễn Thành Nhiệm cho biết.
16 năm trong đội bắn pháo hoa, kỹ sư Nguyễn Tất Thắng (kỹ sư trưởng phụ trách công tác chuyên môn) có lẽ là một trong những người nhiều năm nhất không đón giao thừa ở nhà – story khá sad đó!
"Tôi đi từ hồi còn bắn ở bến Nhà Rồng. Lúc đó mình mới chỉ là nhân viên kho vũ khí đạn của Bộ Tư lệnh TP. Năm 1999, khi đó công ty Z21 vô đây bắn, tôi đi hỗ trợ kỹ thuật cho họ. Đến năm 2000, Bộ Tư lệnh TP và công ty Z21 cùng phối hợp làm nhiệm vụ bắn pháo hoa. Mình cũng tham gia. Năm 2001 thì Bộ Tư lệnh mình chủ trì bắn. Tất cả những bước ngoặt đó mình đều có mặt. Từ năm 2000, mình vào đội chuẩn bị nòng pháo, dây cáp, điện...chương trình bắn, thả pháo, đấu dây...".
Nguồn: kenh14.vn