Cụm tượng điêu khắc Kryptos đặt ngay tại trụ sở CIA ở Langley chính là một trong những bí ẩn khó nhằn nhất hành tinh đấy các bạn ơi! Các thông điệp được mã hóa trên đó khó đến nỗi mà tác giả phải phá lệ tung hint sớm hơn dự định để giúp các thánh giải mã không bị "xịt" nữa.
Kryptos ra mắt từ năm 1990, có tận 4 phần mật mã, trong đó 3 phần đã được giải xong rồi. Nhưng phần thứ 4 thì... khó vãi ò!
## Hint hiếm hoi từ "ông trùm"
Phần thứ 4 đã trở thành một trong những đoạn mã bí ẩn và khó phá nhất thế giới luôn á. Nó thu hút cả đám chuyên gia phá mã nghiệp dư lẫn pro trên khắp địa cầu, nhưng chưa ai ra được đáp án chính xác cả
Sau một thời gian dài chờ đợi, có vẻ như James Sanborn (69 tuổi) - cha đẻ của Kryptos - đã hết kiên nhẫn rồi. Ngày 14/11 vừa rồi, ông đã "thả" thêm vài chữ mới để giúp hoạt động giải mã nhanh hơn, mặc dù trước đó khẳng định sẽ không cho hint nào thêm cho đến năm 2021 đâu nhé!
"Có vài lý do để tôi công bố các chữ mới. 14 là ngày sinh nhật tôi và đây cũng là kỷ niệm sự kiện sụp đổ Tường Berlin" - Sanborn chia sẻ với Yahoo News.
Hồi năm 2011, ông từng công bố 6 chữ gợi ý, nằm ở vị trí từ 65 đến 69 trong đoạn mã dài 97 chữ. Khi giải ra thì ghép thành từ "Berlin". Giờ các chữ mới nằm ở vị trí 70 đến 74, ghép thành từ "clock" (đồng hồ). Vậy là từ vị trí 64 đến 74 có nghĩa là "đồng hồ Berlin"
Nhưng tại sao lại là đồng hồ Berlin và nó muốn nhắn nhủ gì đây?
## Yếu tố toàn cầu cực chất
Trong cuộc trò chuyện với Wired, Sanborn kể rằng ông từng rất bất ngờ khi Berlin có nhiều loại đồng hồ kỳ quái khác nhau. Nhưng chiếc đồng hồ Mengenlehreuhr (Đồng hồ Berlin) lại khiến ông quan tâm nhất.
Đồng hồ này do nhà thiết kế Dieter Binninger chế tạo vào những năm 1970. Nó thể hiện thời gian qua các khối màu thay vì số, và người ta phải tính toán mới biết được mấy giờ luôn!
Cụ thể nè: một chiếc đèn vàng ở đỉnh sẽ nháy sau mỗi 2 giây. Hàng đèn đỏ đầu tiên có 4 ô, mỗi ô = 5 giờ. Hàng đèn đỏ thứ 2, mỗi ô = 1 giờ. Nếu hàng đầu có 2 ô sáng và hàng hai có 3 ô sáng thì 5+5+3=13 giờ hay 1 giờ chiều. Ez game!
"Phần lớn người ta chẳng biết Dieter là ai, cũng như các cá nhân đã chế ra những chiếc đồng hồ kỳ lạ ở Berlin. Ngoài ra, đằng sau chiếc đồng hồ Berlin lại có câu chuyện rất thú vị" - ông nói với Wired.
Theo Sanborn, ông nhắc tới Berlin - một thành phố quốc tế - vì không muốn tác phẩm của mình chỉ mang tính Mỹ thuần túy. "Tôi quyết định toàn cầu hóa tác phẩm. Những người đã liên hệ với tôi tới từ nhiều nơi xa xôi trên Trái đất. Phần lớn những người liên hệ với tôi hiện nay cũng ở cách xa Mỹ" - ông giải thích.
Trong cuộc trò chuyện với Yahoo News, Sanborn cho biết lý do tung hint mới là vì "đã lâu rồi không đưa ra gợi ý nào". "Một lý do không nhỏ để tôi làm việc này còn bởi sự xuất hiện của rất nhiều hoạt động giải mã sai" - ông nói. Chắc bác thấy dân tình đang đi sai hướng quá nên phải ra tay
## Thách thức cực đỉnh
Gần 3.000 người mê Kryptos giờ đã tụ họp trong 1 nhóm giải mã trên Yahoo. "Mục tiêu của chúng tôi là mang tới một môi trường thoải mái để trao đổi cởi mở các ý tưởng" - thông điệp trên trang nhóm viết - "Việc này sẽ khó đạt được, khi một trong những mục tiêu của từng cá nhân luôn là trở thành người đầu tiên phá mã thành công"
Mỗi người vào nhóm phải đồng ý với một loạt quy định về việc trao đổi tự do thông tin và tôn trọng, bảo vệ thành tựu của nhau. Các quy định gồm việc sẽ đồng ý để cả nhóm nhận công nếu bất kỳ thành viên nào phá được mật mã nhờ dựa vào thông tin do các thành viên khác cung cấp. Fair play phết!
Có thể nói khao khát trở thành người đầu tiên phá được mật mã bí ẩn là một trong những động lực lớn để người ta cày cuốc sau nhiều năm. Năm 1998, một nhà vật lý của CIA từng tuyên bố ông đã phá 3 đoạn thông điệp chỉ nhờ bút chì và giấy thôi. Một nhà khoa học máy tính ở California cũng từng claim đã giải được 3 đoạn bằng PC cá nhân.
Tuy nhiên, báo chí Mỹ sau này đưa tin rằng các nhân viên của Cơ quan An ninh quốc gia Mỹ mới là những người đầu tiên phá mã thành công và họ đã giữ kín miệng về chiến tích của mình. Plot twist!
Đoạn thông điệp thứ 4 hiện vẫn là thách thức lớn nhất với các chuyên gia phá mã. Nhưng nếu ai đó lo Sanborn có thể "bỏ đi" trước khi mật mã được giải thì cũng không cần quá lo. Ông cho biết đã chuyển bí mật giải mã cho một số người gần gũi để đề phòng. "Tôi không nói với họ mật mã là gì. Tôi chỉ bày cho họ cách tìm kiếm mật mã" - ông chia sẻ. An tâm rồi nhé!
## Tác phẩm bí ẩn đỉnh cao
Để tạo ra Kryptos (có nghĩa "ẩn náu" trong tiếng Hy Lạp), Sanborn đã dùng đá granite đỏ, đồng, đá nam châm và gỗ qua xử lý. Ông còn làm việc với một chuyên gia mật mã của CIA để viết ra đoạn mã trên Kryptos luôn á!
Sau khi Kryptos ra đời, Sanborn nhận được nhiều lời khen ngợi, nhưng cũng không ít sự phê phán và cả lời đe dọa từ những người muốn "dạy cho ông bài học" vì tội đặt mã khó. Drama thật sự!
Nguồn: soha.vn