Cặp sư tử đá này famous lắm luôn á, có cả đống ghi chép lịch sử về nó đấy! Người dân Khai Phong yêu mến cặp thần thú này vô cùng. Nhưng mà plot twist ở chỗ: đến giờ vẫn chưa ai biết chắc chắn nó đến từ triều đại nào cả
Khai Phong (tên tắt là "Biện" ở Trung Quốc), thời xưa người ta gọi là Biện Châu hoặc Biện Lương. Đây là thành phố cấp tỉnh thuộc tỉnh Hà Nam, nằm ngay trung tâm khu vực văn hóa du lịch siêu xịn của Trung Quốc luôn.
Tuy là cố đô của tận thất triều (7 triều đại nhé!), nhưng mà di tích còn sót lại ở Khai Phong lại ít ỏi kinh khủng. Lý do chính là vì sông Hoàng Hà lũ lụt quá nhiều, phá hủy mất hết các tàn tích văn minh cổ đại rồi
Hiện giờ còn có Long đình - một danh lam thắng cảnh siêu nổi tiếng, được xem là di tích hoàng cung duy nhất còn sót lại của 6 triều đại, trong đó có cả Bắc Tống nữa.
Ngay trước cổng Long đình, cặp sư tử đá đứng thẳng với chiều cao hơn 3 mét, chân dẫm lên bông hoa tú cầu, mắt mở to miệng há rộng, xem mà thấy oai luôn á! Nó như chứng nhân của những triều đại phồn vinh nghìn năm trước vậy. Có rất nhiều ghi chép lịch sử về cặp sư tử đá này, cho thấy người dân Khai Phong có một tình cảm không hề nhỏ với cặp tượng thần thú này. Tuy nhiên, điều thú vị là cho tới giờ, vẫn chưa thể xác định được nguồn gốc chính xác thời đại xuất xứ của cặp sư tử đá này
Theo như tìm hiểu được thì cặp sư tử đá này đã được chuyển tới cổng Ngọ triều môn vào thời nhà Thanh, nên còn được gọi là sư tử đá Ngọ môn. Đến bây giờ, đa số mọi người đều đoán rằng cặp sư tử này đến từ thời Bắc Tống, và là sư tử gác cổng trước hoàng cung triều Tống. Nhưng mà vẫn chưa ai khẳng định chắc chắn được đâu nha!
Do thiếu dữ liệu lịch sử chính xác, các nhà khảo cổ cũng bó tay không thể dùng kỹ thuật để tìm hiểu thông tin. Họ chỉ có thể dựa vào phân tích hình thức chạm khắc thôi. Trong một ghi chép lịch sử có nói cặp sư tử đá từng được đặt trước cổng Minh Chu vương phủ. Thế nên đôi sư tử đá được chạm khắc tỉ mỉ này không thể có muộn hơn thời Minh.
Nhìn kỹ vào thì mặc dù tượng thần thú đang trong tình trạng hư hại nặng rồi, nhưng vẫn thấy được kỹ thuật chạm khắc không hề đơn giản tí nào. Tạo hình đơn giản mà vẫn phát ra khí chất dũng mãnh uy nghi, chi tiết đầy đủ nhưng cũng không trang trí quá rườm rà, tạo hình của sư tử con và hoa cẩm tú cầu cũng rất đơn giản.
Phong cách chạm khắc đá này rõ ràng khác hẳn với phong cách chạm khắc sư tử đá ở phía bắc và phía nam trong triều đại nhà Minh và nhà Thanh, mà lại gợi nhớ đến phong cách thời nhà Đường nhiều hơn.
Đánh giá từ lịch sử các triều đại thì nhà Tống là một bước ngoặt trong triều đại phong kiến của Trung Quốc, và phong cách chạm khắc sư tử đá cũng khá match với tạo hình của đôi thần thú hiện có ở Khai Phong.
Thực ra thì việc chạm khắc sư tử đá đặt làm thần thú giữ cửa xuất phát từ triều đại nhà Đường, sau đó được duy trì tới triều đại nhà Tống và nhà Nguyên. Con sư tử đá thô sơ và mạnh mẽ ban đầu dần thay đổi tạo hình mang phong cách phức tạp và tinh tế hơn. Phần lưng của cặp sư tử này cũng được tạo hình nhô phần xương sườn lên.
Nói cách khác, đây là một cặp sư tử gầy luôn Chi tiết này khác với phong cách của thời nhà Tống đấy. Nó cũng khác với sư tử canh lăng mộ thời Bắc Tống mà các nhà khảo cổ đã nghiên cứu tại thành phố Củng Nghĩa ở tỉnh Hà Nam. Hơn nữa, mặc dù tạo hình chạm khắc không tầm thường, nhưng nếu nói đây là sư tử của hoàng cung thì vẫn còn khoảng cách khá xa.
Tới triều đại nhà Nguyên, hệ thống quản lý tỉnh được áp dụng. Lúc đó, Khai Phong là trụ sở chính ở Giang Bắc, Hà Nam. Thế nên cũng có những suy đoán rằng cặp thần thú này có khả năng tới từ thời nhà Nguyên nha.
Nguồn: soha.vn