BubuNana4019
New member
Nghe qua hơi sốc nhưng mà thật đấy! Một số loại thuốc chữa bệnh mình đang dùng hằng ngày có thể vô tình làm tăng đường huyết luôn á
Cụ thể là các loại thuốc này có thể khiến tuyến tụy tiết ít insulin hơn, hoặc làm cơ thể kháng insulin, cuối cùng thì đường huyết cứ thế mà tăng vùn vụt. Điều này nghe có vẻ bình thường nhưng lại cực kỳ nguy hiểm với những bạn đang bị đái tháo đường đó nha!
Những "tội đồ" cần cảnh giác gồm có:
Thuốc điều trị tăng huyết áp
Các thuốc lợi tiểu như furosemide, bumetanide, acetazolamide, indapamide, hydeochlorothiazid, chlorothiazi dùng để trị tăng huyết áp và suy tim, nhưng lại có thể gây tăng đường huyết vì chúng làm giảm lượng insulin tiết ra từ tụy và tăng đề kháng insulin.
Hầu hết các thuốc lợi tiểu này còn khiến cơ thể mất nhiều kali, dẫn đến hạ kali máu - yếu tố làm giảm tiết insulin của tuyến tụy.
Đặc biệt phải kể đến diazoxide có tác dụng hạ huyết áp cực mạnh nhưng lại gây tăng đường huyết siêu mạnh luôn vì nó ức chế sản xuất insulin ở tuyến tụy.
Các thuốc chẹn beta như propanolol và metoprolol dùng điều trị tăng huyết áp, suy tim, nhịp tim nhanh cũng gây tăng đường huyết nhẹ do làm tăng tạo glucose và giảm tiết insulin của tuyến tụy.
Thuốc chống viêm
Nhóm thuốc chống viêm, chống dị ứng và ức chế miễn dịch (như các chế phẩm corticoid: prednisolon, methylprednisolon, dexamethason…) được dùng điều trị nhiều bệnh liên quan đến phản ứng viêm như viêm khớp hay dị ứng.
Các thuốc này không trực tiếp làm tăng đường huyết nhưng gián tiếp ảnh hưởng lên sự bài tiết insulin nên cũng làm đường huyết tăng thôi rồi
Dạng thuốc tiêm hấp thu vào máu nhanh hơn nên cũng gây hạ đường huyết nhanh hơn dạng thuốc uống.
Glucocorticoid được sử dụng trong điều trị viêm khớp, hen phế quản, dị ứng... Dù uống hay tiêm truyền tĩnh mạch, tiêm tại khớp... thì thuốc này đều có thể làm tăng cao đường huyết luôn đó.
Lý do là vì glucocorticoid không chỉ làm tăng tổng hợp glucose mà còn làm tăng đề kháng insulin nữa chứ!
Thuốc nội tiết
Levothyroxin, levothyrox, L-thyroxin... được dùng để điều trị cho những bạn bị suy giáp trạng. Những bệnh nhân được điều trị L-thyroxin liều cao sẽ gặp phải tình trạng tăng đường huyết vì thuốc làm tăng đề kháng dẫn đến làm giảm tác dụng của insulin.
Tuy nhiên, việc tăng đường huyết chỉ xảy ra khi dùng với liều cao, còn nếu dùng liều thấp và trung bình thì khỏi lo nha các bạn ơi!
Thuốc tránh thai estrogen, progesteron có khả năng gây tăng đường huyết do làm tăng đề kháng với insulin ở các mô. Đặc biệt, những chị em thừa cân, béo phì hoặc có tiền sử bị tiểu đường thai kỳ cần lưu ý đặc biệt khi sử dụng thuốc này nhé!
Thuốc an thần
Thuốc an thần như olanzapine, quetiapine, risperidone… làm giảm tiết insulin, là nguyên nhân tăng đường huyết. Bệnh nhân đái tháo đường cao tuổi phải dùng đến thuốc an thần có nguy cơ tăng đường huyết cao, đặc biệt trong 2 tuần lễ đầu.
Tỷ lệ tăng đường huyết ở những bệnh nhân này lên tới 50% luôn á, gây khó khăn trong điều trị hạ đường huyết.
Phenobarbital (dùng an thần, gây ngủ) làm tăng chuyển hoá thuốc sulfonylure qua gan, làm tăng thải trừ chúng ra khỏi cơ thể, do đó làm giảm tác dụng hạ đường huyết của thuốc.
Thuốc trị hen
Thuốc chủ vận beta 2 (salbutamol, terbutalin, ridodrin) kích thích tiết insulin đáng lẽ làm giảm đường huyết nhưng vì lại làm tăng tạo ra glucose ở gan nhiều hơn, hậu quả là làm tăng đường huyết.
Epinephrin, dopamin, thyophylin cũng gây tăng đường huyết theo cơ chế tương tự luôn.
Các thuốc khác
Các thuốc chứa đường với hàm lượng cao như siro ho, dung dịch tiêm truyền glucose… gây tăng đường huyết nhiều đấy các bạn ơi! Các thuốc chứa đường với hàm lượng thấp (như viên bao đường) không gây tăng đường huyết đáng kể ở liều điều trị.
Ngoài ra, thuốc cyclophosphamid (dùng trong các bệnh khớp, ung thư), các thuốc chống viêm không steroid (dùng trong viêm khớp dạng thấp, gút), nicotin (trong khói thuốc lá), caffein (trong cà phê) đều làm tăng đường huyết ở mức nhẹ.
Phenytoin (dùng chống động kinh, cũng dùng điều trị biến chứng thần kinh do bệnh đái tháo đường) có thể gây tăng đường huyết nhiều do ức chế giải phóng insulin từ tụy.
Niacin (dùng điều trị rối loạn mỡ máu) có thể gây tăng đường huyết do làm tăng đề kháng insulin, tuy nhiên mức gây tăng đường huyết nhẹ thôi.
Người đái tháo đường vẫn có thể dùng thuốc này trong điều trị rối loạn mỡ máu nhưng cần theo dõi liều cẩn thận, nếu gây tăng đường huyết nhiều có thể ngừng thuốc và thay thế bằng thuốc khác nha!
Những điều bạn cần lưu ý ngay và luôn
Phần lớn các thuốc trên chỉ gây tăng đường huyết tạm thời thôi các bạn ơi. Với người có đường huyết bình thường, đường huyết sẽ ổn định trở lại sau khi ngừng dùng thuốc.
Nhưng những thuốc đó cũng có thể làm tăng đường huyết nhiều cho người bệnh đái tháo đường khi phải dùng để chữa các bệnh kèm theo đấy.
Những loại thuốc trên có thể làm giảm hiệu lực kiểm soát đường huyết của thuốc trị đái tháo đường nhưng vẫn là thuốc điều trị chủ lực trong các bệnh liên quan.
Ở người có đường huyết bình thường, dùng corticoid kéo dài được xem như một yếu tố thuận lợi làm tăng nguy cơ mắc đái tháo đường luôn đó
Khi gặp tác dụng bất lợi tăng đường huyết do dùng thuốc, các bạn cần thông báo cho bác sĩ ngay để có phương hướng khắc phục nha!
Nếu các bạn có thắc mắc hay cần tư vấn gì về sức khỏe thì cứ để lại bình luận bên dưới nhé! Mình sẽ mời các chuyên gia y tế giải đáp cho mọi người nha!
Nguồn: soha.vn