Chuyện là nắng nóng không chỉ làm bạn mệt mỏi mà còn "tấn công" hệ mạch máu, khiến huyết áp tăng vọt và tim phải làm việc "overtime" đấy!
Vừa tan ca chạy xe ngoài đường cả ngày, tối về anh P.N.T (ở TP HCM) bỗng đau đầu kinh khủng, người yếu ớt, nói ngọng, nửa người phải tê liệt, tay không nhấc nổi ly nước. Gia đình vội đưa anh vào viện và kết quả: đột quỵ luôn!
**Nguy hiểm rình rập, số ca nhập viện tăng vọt**
PGS-TS-BS Nguyễn Huy Thắng, Trưởng Khoa Bệnh lý mạch máu não - Bệnh viện Nhân dân 115 (TP HCM) cho biết, nắng nóng kéo dài đang làm tăng nguy cơ đột quỵ nghiêm trọng. Hiện khoa đang điều trị khoảng 200 bệnh nhân đột quỵ, đa số trong độ tuổi 50-70. Đáng lo là ngày càng nhiều bạn trẻ cũng "dính" luôn!
Theo BS Thắng, thời tiết nóng ẩm khiến cơ thể mất nước nhanh. Khi thiếu nước, máu sẽ đặc lại, dễ tạo huyết khối trong mạch máu, đặc biệt là hệ tĩnh mạch. Nguy cơ càng cao nếu phải ra nắng lâu hoặc khi thân nhiệt vượt 40°C. Nhiệt độ thay đổi đột ngột ảnh hưởng đến sự co giãn của mạch máu, làm tăng huyết áp và "dí" tim phải gánh nặng hơn. Điều này cực kỳ nguy hiểm với người lớn tuổi hoặc có bệnh nền như tăng huyết áp nhưng chưa kiểm soát tốt.
Các nghiên cứu quốc tế gần đây cũng chỉ ra mối liên hệ giữa thời tiết và đột quỵ. Một nghiên cứu tại Nhật Bản trên 3.367 người từ 65 tuổi trở lên cho thấy nguy cơ đột quỵ tăng rõ rệt vào khoảng một tháng sau mùa mưa. Cứ mỗi 1°C nhiệt độ tăng thêm, nguy cơ đột quỵ xuất huyết não tăng 24% và đột quỵ thiếu máu não tăng 36% luôn!
BS Thắng cho hay những thời điểm giao mùa, khi nhiệt độ "nhảy múa" mạnh là lúc nguy cơ đột quỵ cao nhất. Sau đó cơ thể dần thích nghi nên mức độ ảnh hưởng có thể giảm xuống. Tại Việt Nam tuy chưa có nghiên cứu quy mô lớn nào đánh giá cụ thể mối liên hệ này, nhưng theo ghi nhận thực tế trong lâm sàng thì mối liên quan này là có thật. Các chuyên gia nhận định thời tiết nên được xem là yếu tố thúc đẩy, chứ không phải nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ, ngoại trừ những trường hợp tăng thân nhiệt nghiêm trọng.
BSCKII Đỗ Văn Long, Phó Giám đốc Y khoa Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Minh Anh, chỉ rõ nắng nóng là nguyên nhân hàng đầu gây đột quỵ. Tại bệnh viện, số ca nhập viện do đột quỵ đang gia tăng. "Những người làm việc áp lực cao, có bệnh lý nền như huyết áp, đái tháo đường, tim mạch... rất dễ đột quỵ tại thời điểm này" - BS Long cảnh báo.
**Vượt ngưỡng chịu đựng là nguy hiểm tính mạng**
BSCKII Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, Trưởng Khoa Cấp cứu Bệnh viện Gia An 115 TP HCM, kể về một ca đáng tiếc: nam bệnh nhân 39 tuổi đột quỵ khi ở nhà một mình. Camera ghi lại anh đang làm việc thì bỗng té ra sau, cố di chuyển nhưng không được, rồi nằm bất động. Người nhà gọi điện nhiều lần không được, xem camera mới phát hiện và gọi cấp cứu 115. Khi đội cấp cứu đến, bệnh nhân đã ngưng tim, ngưng thở. Sau khi cấp cứu hồi sinh tim phổi tích cực, tim bệnh nhân đập trở lại và được chuyển đến bệnh viện. Kết quả CT scan cho thấy bệnh nhân bị xuất huyết não lan rộng gần hết bán cầu não trái, tràn vào não thất, gây phù não và đẩy lệch đường giữa. Được phẫu thuật khẩn cấp nhưng ngay khi vừa lên phòng mổ, bệnh nhân lại tiếp tục ngưng tim và không qua khỏi . Theo người nhà, bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp nhưng bỏ điều trị. "Đây là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất dẫn đến đột quỵ, đặc biệt là xuất huyết não. Những người trẻ thường chủ quan, không kiểm tra sức khỏe định kỳ hoặc không tuân thủ điều trị, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng" - BS Tuệ nhấn mạnh.
Theo BS Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, khi nhiệt độ môi trường vượt ngưỡng chịu đựng, cơ thể phải huy động nhiều cơ chế để làm mát, chủ yếu là tiết mồ hôi và tăng lưu thông máu ra da. Giai đoạn đầu thường là tình trạng lả nhiệt: mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, tim đập nhanh. Nếu không được nghỉ ngơi và bù nước kịp thời, có thể tiến triển thành sốc nhiệt - một cấp cứu nguy hiểm.
"Sốc nhiệt xảy ra khi thân nhiệt vượt khoảng 40°C và hệ thần kinh trung ương mất khả năng kiểm soát. Người bệnh có thể rối loạn ý thức, co giật, thậm chí hôn mê. Nếu không xử trí kịp thời, nguy cơ tử vong rất cao hoặc để lại di chứng nặng nề. Ngoài ra, tim và mạch máu cũng chịu áp lực lớn khi phải hoạt động nhiều hơn để tản nhiệt. Người có bệnh nền như tăng huyết áp, tim mạch hoặc đái tháo đường dễ gặp biến chứng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim" - BS Hoàng cảnh báo.
**Lời khuyên "sống còn" từ bác sĩ**
Để tránh đột quỵ trong mùa nắng nóng, các bác sĩ khuyên bạn nên:
- Hạn chế ra nắng trực tiếp lâu, đặc biệt vào giờ nắng gay gắt
- Không nên vận động quá sức khi nhiệt độ cao
- Uống đủ nước để tránh mất nước (quan trọng nhất nha!)
- Kiểm soát tốt các bệnh lý nền, đặc biệt là tăng huyết áp vì có thể tăng vọt trong thời tiết khắc nghiệt
- Người lớn tuổi, béo phì hoặc có nhiều bệnh nền cần được theo dõi sát sao
Sử dụng quạt, máy lạnh cũng là cách hiệu quả để giảm nhiệt độ cơ thể đấy! Nếu nghi ngờ đột quỵ do tăng thân nhiệt, cần nhanh chóng hạ nhiệt bằng cách tắm nước mát, chườm đá hoặc dùng quạt và điều hòa, đồng thời đưa đến cơ sở y tế gần nhất để cấp cứu kịp thời nhé!
Nguồn: kenh14.vn
Vừa tan ca chạy xe ngoài đường cả ngày, tối về anh P.N.T (ở TP HCM) bỗng đau đầu kinh khủng, người yếu ớt, nói ngọng, nửa người phải tê liệt, tay không nhấc nổi ly nước. Gia đình vội đưa anh vào viện và kết quả: đột quỵ luôn!
**Nguy hiểm rình rập, số ca nhập viện tăng vọt**
PGS-TS-BS Nguyễn Huy Thắng, Trưởng Khoa Bệnh lý mạch máu não - Bệnh viện Nhân dân 115 (TP HCM) cho biết, nắng nóng kéo dài đang làm tăng nguy cơ đột quỵ nghiêm trọng. Hiện khoa đang điều trị khoảng 200 bệnh nhân đột quỵ, đa số trong độ tuổi 50-70. Đáng lo là ngày càng nhiều bạn trẻ cũng "dính" luôn!
Theo BS Thắng, thời tiết nóng ẩm khiến cơ thể mất nước nhanh. Khi thiếu nước, máu sẽ đặc lại, dễ tạo huyết khối trong mạch máu, đặc biệt là hệ tĩnh mạch. Nguy cơ càng cao nếu phải ra nắng lâu hoặc khi thân nhiệt vượt 40°C. Nhiệt độ thay đổi đột ngột ảnh hưởng đến sự co giãn của mạch máu, làm tăng huyết áp và "dí" tim phải gánh nặng hơn. Điều này cực kỳ nguy hiểm với người lớn tuổi hoặc có bệnh nền như tăng huyết áp nhưng chưa kiểm soát tốt.
Các nghiên cứu quốc tế gần đây cũng chỉ ra mối liên hệ giữa thời tiết và đột quỵ. Một nghiên cứu tại Nhật Bản trên 3.367 người từ 65 tuổi trở lên cho thấy nguy cơ đột quỵ tăng rõ rệt vào khoảng một tháng sau mùa mưa. Cứ mỗi 1°C nhiệt độ tăng thêm, nguy cơ đột quỵ xuất huyết não tăng 24% và đột quỵ thiếu máu não tăng 36% luôn!
BS Thắng cho hay những thời điểm giao mùa, khi nhiệt độ "nhảy múa" mạnh là lúc nguy cơ đột quỵ cao nhất. Sau đó cơ thể dần thích nghi nên mức độ ảnh hưởng có thể giảm xuống. Tại Việt Nam tuy chưa có nghiên cứu quy mô lớn nào đánh giá cụ thể mối liên hệ này, nhưng theo ghi nhận thực tế trong lâm sàng thì mối liên quan này là có thật. Các chuyên gia nhận định thời tiết nên được xem là yếu tố thúc đẩy, chứ không phải nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ, ngoại trừ những trường hợp tăng thân nhiệt nghiêm trọng.
BSCKII Đỗ Văn Long, Phó Giám đốc Y khoa Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Minh Anh, chỉ rõ nắng nóng là nguyên nhân hàng đầu gây đột quỵ. Tại bệnh viện, số ca nhập viện do đột quỵ đang gia tăng. "Những người làm việc áp lực cao, có bệnh lý nền như huyết áp, đái tháo đường, tim mạch... rất dễ đột quỵ tại thời điểm này" - BS Long cảnh báo.
**Vượt ngưỡng chịu đựng là nguy hiểm tính mạng**
BSCKII Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, Trưởng Khoa Cấp cứu Bệnh viện Gia An 115 TP HCM, kể về một ca đáng tiếc: nam bệnh nhân 39 tuổi đột quỵ khi ở nhà một mình. Camera ghi lại anh đang làm việc thì bỗng té ra sau, cố di chuyển nhưng không được, rồi nằm bất động. Người nhà gọi điện nhiều lần không được, xem camera mới phát hiện và gọi cấp cứu 115. Khi đội cấp cứu đến, bệnh nhân đã ngưng tim, ngưng thở. Sau khi cấp cứu hồi sinh tim phổi tích cực, tim bệnh nhân đập trở lại và được chuyển đến bệnh viện. Kết quả CT scan cho thấy bệnh nhân bị xuất huyết não lan rộng gần hết bán cầu não trái, tràn vào não thất, gây phù não và đẩy lệch đường giữa. Được phẫu thuật khẩn cấp nhưng ngay khi vừa lên phòng mổ, bệnh nhân lại tiếp tục ngưng tim và không qua khỏi . Theo người nhà, bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp nhưng bỏ điều trị. "Đây là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất dẫn đến đột quỵ, đặc biệt là xuất huyết não. Những người trẻ thường chủ quan, không kiểm tra sức khỏe định kỳ hoặc không tuân thủ điều trị, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng" - BS Tuệ nhấn mạnh.
Theo BS Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, khi nhiệt độ môi trường vượt ngưỡng chịu đựng, cơ thể phải huy động nhiều cơ chế để làm mát, chủ yếu là tiết mồ hôi và tăng lưu thông máu ra da. Giai đoạn đầu thường là tình trạng lả nhiệt: mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, tim đập nhanh. Nếu không được nghỉ ngơi và bù nước kịp thời, có thể tiến triển thành sốc nhiệt - một cấp cứu nguy hiểm.
"Sốc nhiệt xảy ra khi thân nhiệt vượt khoảng 40°C và hệ thần kinh trung ương mất khả năng kiểm soát. Người bệnh có thể rối loạn ý thức, co giật, thậm chí hôn mê. Nếu không xử trí kịp thời, nguy cơ tử vong rất cao hoặc để lại di chứng nặng nề. Ngoài ra, tim và mạch máu cũng chịu áp lực lớn khi phải hoạt động nhiều hơn để tản nhiệt. Người có bệnh nền như tăng huyết áp, tim mạch hoặc đái tháo đường dễ gặp biến chứng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim" - BS Hoàng cảnh báo.
**Lời khuyên "sống còn" từ bác sĩ**
Để tránh đột quỵ trong mùa nắng nóng, các bác sĩ khuyên bạn nên:
- Hạn chế ra nắng trực tiếp lâu, đặc biệt vào giờ nắng gay gắt
- Không nên vận động quá sức khi nhiệt độ cao
- Uống đủ nước để tránh mất nước (quan trọng nhất nha!)
- Kiểm soát tốt các bệnh lý nền, đặc biệt là tăng huyết áp vì có thể tăng vọt trong thời tiết khắc nghiệt
- Người lớn tuổi, béo phì hoặc có nhiều bệnh nền cần được theo dõi sát sao
Sử dụng quạt, máy lạnh cũng là cách hiệu quả để giảm nhiệt độ cơ thể đấy! Nếu nghi ngờ đột quỵ do tăng thân nhiệt, cần nhanh chóng hạ nhiệt bằng cách tắm nước mát, chườm đá hoặc dùng quạt và điều hòa, đồng thời đưa đến cơ sở y tế gần nhất để cấp cứu kịp thời nhé!
Nguồn: kenh14.vn