Không phải chuyện đùa đâu gen Z ơi! Các nhà khoa học Trung Quốc không chỉ ngồi trong phòng lab nghiên cứu suốt ngày, mà giờ còn "lăn xả" vào thị trường, trực tiếp điều hành những công ty lượng tử tỉ đô thực sự. Và đây là 3 công thức bí mật của họ
Theo số liệu từ IT Juzi (tính đến tháng 4/2026 nha), Trung Quốc đang có tới 92 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực điện toán lượng tử. Trong đó, top 10 công ty có định giá cao nhất đạt tổng cộng hơn 49 tỷ nhân dân tệ luôn! Điểm chung gì không? Tất cả đều "nhảy" ra từ những trường đại học, viện nghiên cứu đỉnh cao nhất
3 kiểu khởi nghiệp "xịn xò" từ học viện
Kiểu 1: Thầy trò "kế nghiệp"
Trong top 10, có 3 công ty theo mô hình thầy-trò siêu kinh điển, với tổng định giá 13,7 tỷ nhân dân tệ.
Origin Quantum là case điển hình nhất. Nhà sáng lập Guo Guoping chính là học trò của viện sĩ Guo Guangcan, team đến từ Phòng thí nghiệm trọng điểm về thông tin lượng tử thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc. Có thầy "xịn" cộng với kiến thức tích lũy nhiều năm, thành công là chuyện dễ hiểu rồi!
Huayi Quantum (Đại học Thanh Hoa) và Unitary Quantum cũng "flex" đội ngũ xuất thân từ các phòng thí nghiệm hàng đầu. Các công ty này làm những thứ siêu phức tạp như siêu dẫn hay bẫy ion - những mảng đòi hỏi phải nghiên cứu dài hơi lắm mới ra hồn
Ưu điểm của kiểu này là có tiếng trong giới học thuật + team nghiên cứu ổn định. Nhưng khó khăn nằm ở chỗ: làm sao chuyển từ nhóm nghiên cứu sang công ty hoạt động theo cơ chế thị trường cho mượt?
Kiểu 2: "Du học sinh về nước lập nghiệp"
3 công ty trong top 10 do các nhà khoa học từng học/làm ở nước ngoài về sáng lập, với tổng định giá khoảng 17 tỷ nhân dân tệ - cao nhất trong 3 nhóm luôn nè!
Bose Quantum do một tiến sĩ Stanford sáng lập, đã gọi vốn được 11 vòng với tổng cộng 1,84 tỷ nhân dân tệ. Còn SpinQ Technology thì chọn cách chơi thực tế hơn: làm sản phẩm phục vụ giáo dục trước để có tiền chảy vào, rồi mới đầu tư nghiên cứu công nghệ "xịn sò"
Taiyi Quantum - công ty mới thành lập năm 2026 bởi cựu kiến trúc sư lượng tử của Microsoft, cũng nhanh chóng đạt định giá 1,5 tỷ nhân dân tệ ngay từ đầu. Quá "đỉnh"!
Điểm mạnh của nhóm này là có kinh nghiệm quốc tế và tiếp cận được công nghệ tiên tiến, nhưng cũng phải "học lại từ đầu" cách chơi với hệ sinh thái nghiên cứu và chuỗi cung ứng trong nước
Kiểu 3: "Spin-off" từ phòng thí nghiệm
4 doanh nghiệp trong top 10 được "sinh ra" trực tiếp từ các phòng thí nghiệm đại học hoặc viện nghiên cứu, với tổng định giá 18,7 tỷ nhân dân tệ.
Guoyi Quantum focus vào đo lường lượng tử - mảng đã có sản phẩm bán được rồi. Turing Quantum (Đại học Giao thông Thượng Hải) theo đuổi công nghệ quang học lượng tử, còn Logic Bit (Đại học Chiết Giang) phát triển công nghệ siêu dẫn sau gần 20 năm nghiên cứu không ngừng nghỉ
Kiểu này có lợi thế về công nghệ sẵn có, team và thiết bị, giúp rút ngắn thời gian khởi nghiệp. Tuy nhiên, việc "chuyển hóa" từ kết quả nghiên cứu sang sản phẩm bán được vẫn là bài toán khó nhằn
Điểm chung: Tất cả đều từ "trường top"
Theo 36Kr, dù theo kiểu nào đi nữa, các công ty hàng đầu trong lĩnh vực điện toán lượng tử đều có chung một điểm: Được "nở" từ các trường đại học hoặc viện nghiên cứu lớn, và người sáng lập đều là tiến sĩ, giáo sư, hoặc viện sĩ.
Ba mô hình này không tách biệt mà đan xen, bổ trợ cho nhau. Đồng thời, chúng cũng phản ánh rõ bản đồ nghiên cứu khoa học của Trung Quốc, khi các doanh nghiệp tập trung ở những nơi có hệ thống đại học và viện nghiên cứu mạnh như Bắc Kinh, Thượng Hải, Hàng Châu hay Hợp Phì ️
Với việc chính phủ Trung Quốc đang "bơm tiền" mạnh cho các chương trình phát triển công nghệ lượng tử và dòng vốn đổ vào lĩnh vực này ngày càng khủng, sự cạnh tranh và kết hợp giữa các mô hình trên hứa hẹn sẽ định hình ngành điện toán lượng tử trong những năm tới. Chờ xem ai sẽ là "ông trùm" cuối cùng nào!
Nguồn: svvn.tienphong.vn