Ê kíp, drama vừa rồi căng đét nha! Thái Vũ, Tùng Dương và Uyên Linh liên tục "thả thính đá xéo" Taylor Swift, vô tình bộc lộ sự hiểu lầm và... hơi lỗi thời về âm nhạc quốc tế rồi đó. Kiểu họ nghĩ tình ca thì kém sang, Grammy thì phải công bằng tuyệt đối - nhưng thực tế nền nhạc thế giới không phải vậy nha các bạn ơi!
Mấy hôm trước, Thái Vũ làm MXH dậy sóng khi đăng story nhắc lại Grammy 2015. Vốn cũng bình thường thôi nếu anh chàng chỉ tiếc cho album mình thích bị trượt giải. Nhưng mà không, anh ấy còn bias kiểu album "1989" (Taylor Swift) toàn viết về tình yêu thì không xứng bằng "To Pimp a Butterfly" (Kendrick Lamar) - một album chất chơi về chính trị, xã hội, lịch sử. Thậm chí Vũ còn ngầm ủng hộ màn giật mic nổi tiếng của Kanye West trên sân khấu MTV Video Music Awards năm nào luôn!
Trước đó, Tùng Dương cũng từng gây bão khi comment Taylor Swift chỉ là "nghệ sĩ giải trí" chứ không phải diva hay huyền thoại. Còn Uyên Linh thì dùng hình ảnh "con rắn hao trai" để úp mở chỉ về Taylor Swift và album "reputation".
Liên tục công kích Taylor thế này, liệu nghệ sĩ Việt có đang... hiểu nhầm cách thị trường nhạc quốc tế hoạt động?
## Ngầm nói Taylor không xứng Grammy, Thái Vũ khiến netizen nổi đoá
Trong story gây tranh cãi, Vũ cho rằng album về tình yêu cũ không xứng chiến thắng bằng album mang giá trị xã hội, lịch sử, chính trị với từ ngữ ẩn dụ như "To Pimp a Butterfly". Nhưng thật ra... chẳng có thước đo chuẩn nào cho sự đẳng cấp của một sản phẩm âm nhạc đâu nha!
Chủ đề sáng tác không thể quyết định độ xứng đáng của một album/ca khúc với giải thưởng. Viết nhạc về tình yêu hay vấn đề xã hội, không có cái nào khó hơn hay dễ hơn đâu. Bởi vì nghệ thuật phụ thuộc vào cảm hứng sáng tạo và câu chuyện riêng của mỗi người mà! Có nghệ sĩ muốn hướng đến chủ đề bao quát về xã hội, con người, nhân quyền... nhưng cũng có người chỉ tập trung vào chuyện cá nhân như tình yêu, gia đình... Và tất cả họ đều xứng đáng với thành công, giải thưởng và có fan base riêng của mình thôi.
Không ai có thể phủ nhận giá trị của tình ca trong âm nhạc được nha! Đây là chủ đề hấp dẫn với vô số nhạc sĩ, ca sĩ toàn cầu đó. "Hoạ mi nước Anh" Adele lập loạt kỷ lục bán đĩa triệu bản nhờ những bản tình ca da diết và ẵm tới 5 Grammy chỉ với album "25". Còn "Lover" - album ngập tràn tình ca ngọt lịm của Taylor Swift chuẩn bị cán mốc 1 triệu bản tuần đầu tại Mỹ luôn. Hay Lady Gaga cũng bội thu tại Grammy với ballad lãng mạn "Shallow", còn Ariana Grande giành kèn vàng đầu tiên với "Sweetener" - album đậm chất nữ tính.
Không chỉ trên thế giới, ngay tại Việt Nam, tình ca luôn được khán giả đón nhận nhiệt tình. Từ thế hệ Mỹ Tâm, Đàm Vĩnh Hưng, Hà Anh Tuấn... đến các bạn trẻ như Hương Tràm, Đức Phúc, Bích Phương... đều thành công với tình ca. Và ngay cả Vũ - người vừa so sánh album tình yêu với album chính trị - cũng được nhớ đến bởi tình ca như "Lạ Lùng", "Đông Kiếm Em" mà nhỉ...
Ngược lại, đưa vấn đề chính trị, xã hội và lịch sử vào nhạc cũng không phải chuyện lạ. Michael Jackson thành huyền thoại với những album về môi trường, thiên nhiên và quyền con người. Nhưng Miley Cyrus với "Nothing Breaks Like A Heart" - sản phẩm đậm chính trị từ lyrics đến MV, đề cập nhiều điểm nóng xã hội Mỹ - lại chẳng thành công, chỉ giữ vị trí 67 trên Billboard Hot 100 thôi.
Rõ ràng là chất lượng một sản phẩm bao gồm nhiều yếu tố: dòng nhạc, hòa âm - phối khí, bản thu âm... chứ không thể chỉ đánh giá bằng đề tài được. Giá trị thực sự của một sản phẩm âm nhạc được chứng minh bằng sức sống với thời gian, khi giai điệu đó ở lại lâu dài trong lòng công chúng. Một giải thưởng danh giá mang tính thời điểm, hay sự tiếc nuối của "những người có tiếng" như Vũ đề cập cũng không phải bảo chứng chắc chắn cho giá trị tương lai đâu nha!
## Tùng Dương từng cà khịa Taylor: "Entertainer thôi, muốn làm diva/legend nữa à?"
"Lội ngược dòng" về ồn ào phát ngôn của Tùng Dương về Taylor Swift năm nào, nam ca sĩ cũng vướng sai lầm tương tự Thái Vũ - áp đặt quan điểm cá nhân và sự hiểu lầm của mình vào nền nhạc thế giới.
Cụ thể, trong post trên fanpage Whitney Houston tại Việt Nam, Tùng Dương thẳng comment: "Không thể nghe nổi Taylor Swift một bài" và còn chất vấn: "Entertainer là đúng rồi, còn muốn gì nữa? Muốn làm diva/legend nữa à?".
Thật ra thì... Taylor Swift chưa bao giờ phát biểu muốn thành huyền thoại hay diva cả. Đơn giản vì cô ấy không hoạt động trong thời đại diva còn "đỉnh cao" mà nghệ sĩ nào cũng cần hướng tới nữa mà!
Cần hiểu rằng diva là thuật ngữ từ Opera, còn trong nhạc pop, diva chỉ những nghệ sĩ nữ chảnh choẹ, kiêu kì. Đến cuối thập niên 80, khi Whitney Houston nổi lên với giọng hát nội lực, kỹ thuật trong Pop thì thời đại diva mới bắt đầu hình thành. 20 năm cuối thập niên 90, diva trở thành điều nhiều nghệ sĩ hướng tới khi Mariah Carey, Céline Dion tạo bùng nổ với "Power Ballad" - cách hát ballad dùng nhiều kỹ thuật khó.
Nhưng khi Britney Spears, Avril Lavigne, Christina Aguilera, Beyonce xuất hiện, thời đại diva dần lùi về quá khứ để nhường bước cho âm nhạc mang tính hình ảnh và giải trí nhiều hơn. Đến kỷ nguyên Lady Gaga, Katy Perry, Taylor Swift hay gần đây là Ariana Grande, Billie Eilish... là thời điểm nghệ sĩ đảm nhận cả hai vai trò ca sĩ - nhạc sĩ, với sự hỗ trợ của đội ngũ Producer hùng hậu. Khi thành công được đong đếm qua các nền tảng streaming thì đích đến của mỗi nghệ sĩ không còn là hình tượng diva với giọng "khủng" nữa rồi!
Nhìn vào sự chuyển mình của công nghiệp âm nhạc thế giới, dễ nhận ra đích đến của mỗi nghệ sĩ trong thời đại đó là gì. Với Tùng Dương, có thể diva là danh xưng cao nhất cần chinh phục, nhưng với sự nghiệp Taylor Swift ở thị trường âm nhạc cô ấy đang hoạt động, diva chỉ là mục tiêu cũ kỹ và không còn cần thiết nữa thôi.
## Grammy có phải giải thưởng công tâm nhất? Câu trả lời là KHÔNG!
Còn nhớ sau Grammy lần thứ 61, New York Times đăng bài "Grammy có thể làm hài lòng bất cứ ai?". Câu trả lời dĩ nhiên là "Không thể!". Grammy được coi là bữa tiệc âm nhạc lớn nhất, đỉnh cao mỗi nghệ sĩ muốn chinh phục và những năm qua, BTC luôn cố cân bằng giữa các yếu tố văn hóa - xã hội, giới tính, chủng tộc... trong từng hạng mục. Nhưng suy cho cùng, những kèn vàng danh giá của Grammy cũng chỉ phản ánh một phần lịch sử âm nhạc ở thời điểm đó chứ không thể là bức tranh toàn cảnh nền nhạc thế giới.
Năm 2019, nhiều người vui khi chứng kiến Rap/Hip-hop lên ngôi tại Grammy với loạt chiến thắng của Drake, Childish Gambino, Cardi B ở các hạng mục quan trọng nhất. Tuy nhiên, cũng có nhiều người khác cho rằng Grammy mất tính hàn lâm và "thị trường hóa" hơn khi trao giải cho nghệ sĩ da màu với dòng nhạc đường phố, tự do như Hip-hop.
Năm 2018, khán giả bức xúc vì album "4:44" của Jay-Z - tiếng nói mạnh mẽ của cộng đồng người da màu - không được Grammy vinh danh. Mặc dù Jay-Z trở thành nghệ sĩ được đề cử nhiều nhất mọi thời đại nhưng ra về "tay trắng", trong khi Kendrick Lamar "thắng lớn" ở hạng mục Rap, còn Bruno Mars nhận những giải quan trọng nhất như "Ca khúc của năm", "Album của năm", "Bản thu âm của năm".
3 tháng sau, Kendrick Lamar tiếp tục giành tượng vàng Pulitzer cho âm nhạc - giải thưởng quan trọng và danh giá hơn cả Grammy tại Mỹ. Nhưng điều đó cũng không chứng tỏ Grammy sai lầm khi trao 3 trong 4 giải quan trọng nhất cho Bruno Mars chứ không phải Kendrick Lamar đâu nha.
Người vui, kẻ bực hay album này thắng, album kia thua là chuyện rất bình thường phải chấp nhận tại Grammy hay bất kỳ lễ trao giải nào. Mỗi năm, kết quả được quyết định bởi một tổ chức và tuân theo tiêu chí do hội đồng giám khảo đặt ra. Grammy chưa bao giờ là giải thưởng công tâm nhất vì từ trước đến nay, nó chỉ phản ánh một phần giá trị, thế giới quan và gu thưởng thức của một bộ phận khán giả thôi.
Với Vũ, sự công tâm của Grammy "sụp đổ" khi album về tình yêu "1989" của Taylor Swift thắng trước "To Pimp a Butterfly" của Kendrick Lamar. Nhưng màn "lội ngược dòng" về 2015 để gán cho Grammy giá trị âm nhạc đích thực rồi "hạ bệ" chiến thắng của Taylor phải chăng là sự thức tỉnh muộn màng của Vũ? Bởi Grammy chưa bao giờ là thước đo công tâm nhất và định nghĩa về giá trị đích thực của sản phẩm nghệ thuật với mỗi người hoàn toàn khác nhau mà!
## Kết: Nghệ sĩ Việt nên cập nhật kiến thức trước khi phát ngôn nha!
Tại Việt Nam, ồn ào phát ngôn của nghệ sĩ Việt về nghệ sĩ quốc tế không còn xa lạ với công chúng. Taylor Swift có lẽ chỉ là một trong nhiều "nạn nhân" của các cuộc công kích trên mạng xã hội. Nhưng dù vô tình hay hữu ý, việc nghệ sĩ như Thái Vũ, Tùng Dương đưa ra quan điểm về âm nhạc thế giới đã lộ điểm yếu của chính họ - sự hiểu lầm và "lạc hậu" giữa dòng chảy âm nhạc chung của thế giới ở mỗi thời đại.
Sự sáng tạo và cống hiến của mỗi nghệ sĩ cho nền âm nhạc đều cần được tôn trọng như nhau, bất kể sản phẩm của họ mang chủ đề tình yêu hay chính trị, giành được Grammy hay không. Việc một nghệ sĩ dùng cái nhìn chủ quan để "hạ bệ" sản phẩm của nghệ sĩ khác nhằm "nâng tầm" quan điểm của mình là điều khó chấp nhận đó!
Nguồn: kenh14.vn