Mỗi ngày, các nhà máy giấy thải ra hàng chục tấn bùn cặn từ giấy vụn, bã giấy - loại rác độc hại được chôn lấp và gây hại môi trường khủng khiếp Nhưng 5 bạn sinh viên Công nghệ thực phẩm ĐH Bách Khoa TP.HCM đã "phù phép" nó thành siêu vật liệu bền gấp 16 lần thép luôn á! Kết quả là ẵm ngay giải Tech Planter châu Á 2020, xịn sò không vừa
Team Biomass Lab gồm có Nguyễn Hoàng Phong, Nguyễn Long Hoàng, Thảo Hiền, Anh Kiệt và Minh Anh - toàn là sinh viên chương trình Chất lượng cao, học full tiếng Anh. "Tụi mình đều vibe giống nhau là mê nghiên cứu, muốn tạo ra sản phẩm giá trị cao mà lại thân thiện với môi trường, phù hợp với đời sống sinh viên nữa. Có nhiều điểm chung nên gắn kết và hiểu nhau cực kỳ" - các bạn chia sẻ.
Người truyền lửa cho cả team chính là PGS-TS Nguyễn Đình Quân - giảng viên Khoa Kỹ thuật Hóa học, Trưởng Phòng thí nghiệm Biomass Lab. Thầy luôn nhắc nhở về trách nhiệm bảo vệ môi trường của mỗi người, dù làm nghề gì đi nữa
"Có lần thầy Quân dẫn cả nhóm đi thực tế ở công ty giấy, thầy giới thiệu về bùn giấy. Đó là loại vật liệu cuối cùng của quá trình sản xuất, không dùng được vào việc gì, dễ gây ô nhiễm môi trường lắm. Nhà máy phải tốn kha khá chi phí để chôn và tiêu hủy nó đi".
Từ thực tế này, PGS-TS Nguyễn Đình Quân và ThS Trần Thị Tường An đã gợi ý và hướng dẫn nhóm giải quyết loại bùn thải này bằng phương pháp thủy phân màng BC để tạo ra Nano cellulose - loại vật liệu có đặc điểm giống... thạch dừa nha mọi người
Giải thích chút cho dễ hiểu: Giấy thực chất là cellulose được chế biến từ dăm gỗ, bã mía và các nguyên liệu khác. Ngành công nghiệp giấy phát triển thì ô nhiễm môi trường, tốn năng lượng và hóa chất. Rác thải là bùn cặn cellulose chứa nhiều sợi nhỏ không thể tái chế, khi phân hủy còn gây mùi hôi nữa
Với sự giúp đỡ của PGS-TS Nguyễn Đình Quân, nhóm liên hệ nhà máy giấy An Bình xin bùn thải mang về lab của trường để nghiên cứu. Bùn thải được thủy phân bằng axit loãng, sau đó cho vi khuẩn Acetobacter xylinum vào để chuyển hóa thành Cellulose vi khuẩn - đây chính là thành phẩm quan trọng của đề tài!
Loại cellulose vi khuẩn này xịn hơn cellulose thực vật vì không chứa tạp chất như lignin, hemicellulose, đặc biệt dễ kết thành màng mỏng và nổi trên bề mặt dung dịch, thu gom dễ dàng. Mục tiêu của Biomass Lab là thủy phân nó thành Nano cellulose (CNC) - một loại siêu vật liệu cao cấp nhất hiện nay mà khoa học vật liệu đang research cực nhiều đó
Theo thầy Quân, thành công của nhóm là tạo ra được lớp màng Cellulose vi khuẩn. Chi phí không quá đắt, phù hợp với năng lực các nhà máy, kể cả nhà máy nhỏ. Tốc độ sinh trưởng của CNC không giới hạn, hiệu quả kinh tế cao luôn. Lớp màng CNC có độ bền gấp 8 lần sợi kevlar và hơn 16 lần thép á! Pha với giấy thì cho ra giấy cao cấp, hoặc dùng để tạo vật liệu giả gỗ, da... đủ thứ
Dự án của Biomass Lab đã giành giải Nhất tại Bach Khoa Innovation và được chọn tham dự Tech Planter châu Á 2020. Long Hoàng kể lại: "Đây là cuộc thi quy tụ nhiều team của toàn châu Á, đều là các đơn vị nghiên cứu hoặc có hỗ trợ, điều kiện hiện đại, kinh nghiệm nhiều. Tại Việt Nam, từ hàng ngàn đề tài chỉ chọn ra 2 đề tài tham gia vòng chung khảo tại Singapore. Buổi chung khảo diễn ra online và khi tên Biomass Lab được xướng lên, cả nhóm vui mừng khôn xiết! Thật ra ban đầu thầy Quân động viên tụi mình gửi dự thi để cọ sát và trau dồi chuyên môn thôi. Nhưng cuối cùng giành được 1 trong 3 giải Nhất (Grand Winner Tech Planter) luôn. Chiến thắng này khiến cả nhóm và thầy rất vui, nhưng vui nhất là ý nghĩa của dự án được ghi nhận, mở ra hướng mới cho việc giữ gìn môi trường, xử lý chất thải, tạo ra vật liệu mới. Đây cũng là điều thầy Quân luôn dặn dò và truyền cảm hứng cho nhóm"
Nguồn: svvn.tienphong.vn