Tổng thống Mỹ Biden vừa tung đòn trừng phạt đầu tiên vào Nga vì vụ Navalny. Liệu đây có phải chỉ là màn mở đầu cho hàng loạt "plot twist" cứng rắn sắp tới từ chính quyền mới không?
Chính quyền Biden giáng đòn đầu tiên vào Nga: Chuyện gì đây?
Ngày 2/3, team Biden chính thức thông báo áp trừng phạt lên một loạt "big boss" trong chính phủ Nga sau vụ ông Alexei Navalny - lãnh đạo đối lập - nghi bị đầu độc. Move này có thể là bước khởi động cho cả một chuỗi hành động "flexing" sức mạnh với Moscow, cho thấy Biden không "nhẹ tay" như Trump trước đây đâu nhé!
Các lệnh trừng phạt này chặn luôn quyền tiếp cận tài chính và tài sản ở Mỹ của 7 nhân vật cấp cao thân cận với Tổng thống Nga Vladimir Putin (nhưng chưa chạm đến chính ông Putin). Mỹ cũng liên tục spam yêu cầu Nga thả ông Navalny ra ngay và luôn.
Mặc dù các lệnh trừng phạt này chủ yếu mang tính "symbolic" thôi, nhưng đây là lần đầu tiên chính quyền Biden "show off" thái độ cứng rắn với Nga đấy. Các quan chức Mỹ cũng hint rằng Biden sẽ xử lý mối quan hệ này khác hẳn với người tiền nhiệm.
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã lên tiếng gọi việc truy tố và bắt giữ ông Navalny là "mang động cơ chính trị" và yêu cầu chính phủ Nga thả người ngay lập tức.
Tổng thống Biden khẳng định sẽ đối đầu với ông Putin trước những động thái có thể gây hại cho Mỹ hoặc các đồng minh, đồng thời vẫn tìm cách hợp tác với Moscow về kiểm soát vũ trang, biến đổi khí hậu và một số vấn đề khác. Mỹ đã "đổ thừa" cho Nga về việc can thiệp bầu cử ở Mỹ và châu Âu, thúc đẩy các chiến dịch fake news, tấn công mạng, và đe dọa các nước láng giềng như Ukraine.
Đáng chú ý là đây là những động thái đầu tiên của Biden với Nga kể từ khi nhậm chức. Trong khi hầu hết các Tổng thống khi lên nắm quyền đều tuyên bố muốn "fix" quan hệ với Nga thì ông lại làm ngược lại luôn!
"Lệnh trừng phạt không phải 'viên đạn bạc' cũng như không thể chấm dứt những drama trong quan hệ với Nga. Chúng tôi cho rằng mối quan hệ này sẽ tiếp tục là thách thức trong thời gian tới. Chúng tôi đã chuẩn bị cho điều đó, chúng tôi không tìm cách reset lại quan hệ với Nga nhưng cũng không muốn làm leo thang căng thẳng", phát ngôn viên Nhà Trắng Jen Psaki cho biết.
Comment này cho thấy chính quyền Biden sẽ không đi theo lối mòn của các đời trước, kể cả chính quyền Tổng thống Barack Obama - người từng cam kết điều chỉnh lại quan hệ Mỹ-Nga nhưng rồi cũng thất bại.
Nga phủ nhận vụ đầu độc ông Navalny, còn phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova hôm 2/3 đã gọi các lệnh trừng phạt của Mỹ là "cuộc tấn công chống Nga mang tính thù địch", cảnh báo Mỹ đừng có "đùa với lửa" , đồng thời khẳng định Moscow sẽ "đáp trả" cực gắt. Trước đó, Nga đã phản ứng theo kiểu "ăn miếng trả miếng" với các lệnh trừng phạt của Mỹ.
Lệnh trừng phạt này còn được EU hưởng ứng nhiệt tình khi họ cũng thông báo trừng phạt 4 quan chức Nga liên quan vụ Navalny cùng ngày 2/3. Theo một quan chức cấp cao trong chính quyền Biden, việc "team up" với các đồng minh quan trọng như EU và Anh khiến các lệnh trừng phạt "mạnh mẽ và hiệu quả hơn, đặc biệt khi đối phó với Nga".
Có phải lời cảnh báo gửi tới Đức?
Một số quan chức cấp cao trong chính quyền Biden cho biết các lệnh trừng phạt này cũng bao gồm quy định kiểm soát xuất khẩu với 14 bên trong đó có 9 bên của Nga, 3 bên của Đức, và 1 bên của Thụy Sĩ, cùng với 3 tổ chức nghiên cứu của chính phủ Nga, hầu hết đều bị tố cáo liên quan đến việc sản xuất chất độc sinh học và hóa học.
Các lệnh trừng phạt này không thay đổi cục diện hiện nay nhưng theo nhà phân tích Tom Rogan trên Washington Examiner, việc đưa các công ty Đức vào blacklist là một lời cảnh báo rõ ràng với Berlin đấy!
Chính quyền Biden dường như đang "hint" với Thủ tướng Đức Merkel rằng Mỹ không hài lòng về chính sách của bà với Nga chút nào. Sự bực bội này đến từ nhiều vấn đề, từ việc Đức vẫn chưa đáp ứng cam kết đóng góp ngân sách quốc phòng ở mức 2% GDP cho NATO cho tới việc Berlin tham gia vào dự án đường ống dẫn khí Dòng chảy phương Bắc 2 với Nga. Mỹ cho rằng dự án này là mối đe dọa với châu Âu khi nó có thể gia tăng ảnh hưởng trong nhiều thế hệ của Nga với nguồn cung năng lượng Tây Âu.
Liệu có đủ mạnh tay chưa?
Trước đó, các nghị sĩ từ lưỡng đảng Mỹ đã "ném đá" chính quyền Biden sau khi hoãn trừng phạt các thực thể Đức liên quan đến việc thi công Dòng chảy phương Bắc 2, bất chấp cảnh báo rằng dự án này làm suy yếu an ninh châu Âu.
Một số người cũng cho rằng Biden "nói một đằng làm một nẻo". Sau khi chê Trump không hành động mạnh mẽ trước Nga, họ đánh giá các động thái của chính quyền Biden trước Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman và Tổng thống Nga Putin cũng không xứng với lời hứa hẹn.
"Họ nói rằng Trump yếu đuối trước Nga và họ nói rằng họ sẽ cứng rắn nhưng họ lại đang làm điều tương tự. Câu hỏi đặt ra là liệu chính quyền Mỹ mới sẽ hành động một cách thực tế như thế nào?", James Carafano, giám đốc nghiên cứu chính sách đối ngoại tại Quỹ Di sản ở Washington chia sẻ.
Phe anti cho rằng các lệnh trừng phạt Nga hôm 2/3 nhằm hạn chế đi lại và đóng băng tài sản của một số quan chức cấp cao Nga không tạo ra ảnh hưởng to lớn lắm vì những người này hầu như không tới Mỹ hoặc không có tài sản ở Mỹ.
Nguồn: soha.vn