Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2024 đang đến gần lắm rồi các bạn ơi! Các sĩ tử lớp 12 đang cày cuốc ngày đêm để chinh phục cột mốc siêu quan trọng này. Ngoài việc học vẹt kiến thức và luyện kỹ năng làm bài, việc quản lý thời gian hiệu quả khi làm bài thi Ngữ văn cũng quan trọng vô cùng nha, đóng góp không nhỏ vào việc "chốt" điểm cao đấy!
Thầy Vũ Văn Long, giáo viên Ngữ văn dày dạn kinh nghiệm tại Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ, Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội đã có những chia sẻ cực kỳ bổ ích về cách ôn tập hiệu quả môn Ngữ văn, giúp các bạn tự tin hơn khi bước vào kỳ thi này.
3 yếu tố then chốt để "ăn" điểm cao môn Văn
Theo thầy Long, muốn đạt điểm cao trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2024, đặc biệt là môn Ngữ văn, các bạn cần nắm vững ba yếu tố: "Chắc kiến thức, vững kỹ năng và phân bố thời gian làm bài hợp lý".
Giờ thì thời gian ôn tập còn lại khá ít rồi, thay vì cố nhồi nhét kiến thức mới (vừa mệt vừa dễ quên), các bạn nên tập trung hệ thống hóa lại những gì đã học bằng phương pháp vẽ sơ đồ tư duy nha. Biến những kiến thức "khô như ngói" thành sơ đồ tư duy (Mindmap) đầy màu sắc, hình ảnh sinh động sẽ giúp các bạn nhớ lâu hơn và... học vui hơn nữa!
Thầy Long chia sẻ: "Môn Ngữ văn cũng như các môn học khác, là một khoa học nền tảng góp phần củng cố và bồi dưỡng vốn ngôn ngữ tiếng mẹ đẻ. Hãy tưởng tượng, những kiến thức tưởng chừng khô khan được biến hóa thành những 'bức tranh tư duy' đầy màu sắc, với hình ảnh sinh động, từ khóa rõ ràng, trình bày logic trên trang giấy A4. Đó sẽ là nguồn cảm hứng bất tận cho các em chinh phục môn học này".
Thầy Long nhấn mạnh rằng nắm chắc toàn bộ kiến thức môn học là must-have để đạt điểm cao. Với phần Đọc hiểu và câu 1 phần Làm văn, các bạn cần rèn luyện kỹ năng xử lý các dạng câu hỏi hay gặp trong đề thi. Còn với câu 2 phần Làm văn, việc ôn kỹ các văn bản trong chương trình Ngữ văn 12 là nền tảng vững chắc để các bạn hoàn thành tốt bài thi.
Với những bạn đang "struggle" với môn Ngữ văn, thầy Long có thêm tips hữu ích nè: Đầu tiên phải đọc và phân tích kỹ đề bài, sau đó lập dàn ý sơ bộ và đảm bảo bài viết có luận điểm rõ ràng. Trong quá trình làm bài, hạn chế tẩy xóa, tránh lỗi chính tả, ngữ pháp cũng như viết những câu văn cộc lốc thiếu chủ - vị. Diễn đạt ý rõ ràng, tránh mập mờ; nhớ rằng viết đủ ý quan trọng hơn viết dài dòng, phân bố thời gian làm bài hợp lý; luyện viết thường xuyên với nhiều dạng đề; không bỏ sót câu hỏi nào và giữ tinh thần thoải mái, tránh áp lực - đây đều là những lời khuyên cực hay từ thầy Long đó!
Chia thời gian làm bài sao cho chuẩn?
Thầy Long nhấn mạnh, các bạn cần đọc kỹ đề, xác định ý chính và phụ của câu hỏi để trả lời cho chuẩn. Ngoài ra, việc chia thời gian làm bài hợp lý cũng rất quan trọng: "Với những câu viết văn, các em cần phác thảo một số ý chính ra giấy nháp, sắp xếp trình tự hợp lý rồi hãy viết vào bài làm. Phân chia thời gian theo sức viết của mình cũng rất quan trọng. Thông thường, các em có thể dành 20 phút cho 4 câu hỏi phần Đọc hiểu, 25 phút cho đoạn văn nghị luận xã hội 200 chữ, và khoảng 75 phút cho bài nghị luận văn học".
Khi làm bài, các bạn cần tập trung vào từ khóa của câu hỏi, trả lời vào trọng tâm, đừng lan man nhé. Với những câu hỏi nhận biết thì nội dung câu trả lời phải lấy từ ngữ liệu được trích dẫn. Với các câu thông hiểu và vận dụng, các bạn cần làm rõ quan điểm cá nhân bằng các lý lẽ và lập luận chặt chẽ.
Còn đoạn văn 200 chữ cần có bố cục rõ ràng, thường gồm câu chủ đề nêu đề tài của đoạn văn nghị luận xã hội, theo sau là phần bàn luận vấn đề. Đặc biệt, đây là đoạn văn nên các bạn cần đảm bảo đúng form: lùi đầu dòng, viết hoa chữ cái đầu tiên và không được xuống dòng. Bên cạnh đó, cần kết hợp các thao tác lập luận như giải thích, chứng minh, bình luận, phân tích, so sánh, bác bỏ để làm rõ quan điểm, ý kiến cá nhân, đồng thời chú ý phân tích ngắn gọn từ một đến hai dẫn chứng phù hợp.
"Con át chủ bài" nghị luận văn học - Chiếm trọn 50% điểm số!
Đối với câu nghị luận văn học - "con át chủ bài" chiếm tới 50% tổng số điểm trong bài thi môn Ngữ văn - đây thực sự là "sân chơi" đòi hỏi các sĩ tử phải "dồn sức" và "dồn trí" để giải quyết vấn đề đặt ra trong yêu cầu của đề bài. Để có thể phát huy tối đa ưu thế của "con át chủ bài" này, trước tiên các bạn cần nắm vững kiến thức cơ bản của các tác phẩm trong chương trình Ngữ văn lớp 12 - đây là điều kiện cần để có tâm thế tốt khi viết bài. Tuy nhiên, điều kiện đủ để đạt điểm cao còn đòi hỏi các bạn phải nắm chắc kỹ năng trả lời các dạng câu hỏi thuộc kiểu bài nghị luận văn học.
"Đặc biệt là các em chú ý vào một số dạng câu hỏi thường xuất hiện trong đề thi môn Ngữ văn kỳ thi tốt nghiệp THPT trong những năm gần đây như dạng đề phân tích đoạn thơ/phân tích nhân vật trong các tác phẩm truyện/nêu cảm nhận về đoạn thơ/nêu cảm nhận về một hình ảnh/chi tiết trong đoạn thơ/đoạn trích văn xuôi,... Khi nắm chắc các bước làm với từng kiểu bài sẽ giúp các em bình tĩnh để xử lý yêu cầu của đề thi và tránh 'mất điểm oan' trong quá trình làm bài..." - Thầy Long lưu ý.
Còn với thơ, các bạn đừng có diễn xuôi thơ, hoặc chỉ trình bày một cách "sống sượng" ý của các câu thơ mà làm mất hết giá trị thẩm mỹ của tác phẩm trên cả hai phương diện nghệ thuật và nội dung. Đối với các tác phẩm truyện, các bạn cũng cần tránh việc đi tóm tắt lại tác phẩm trong suốt bài thi mà không quan tâm đến tư tưởng chủ đạo/thông điệp nhân văn/bài học ý nghĩa mà tác giả đã "cài" vào trong tác phẩm.
"Không có thang đo nào cho một bài văn hoàn hảo. Tuy nhiên, một bài nghị luận văn học tốt là bài viết thể hiện khả năng vận dụng kiến thức linh hoạt, triển khai kiến thức bằng các thao tác lập luận sáng tỏ, tư duy giải quyết yêu cầu đề bài một cách mạch lạc" - Thầy Long bộc bạch.
Đề thi năm 2024 có gì mới không?
Ngày 21/3/2024, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố đề thi tham khảo phục vụ kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2024. Năm 2024 là năm cuối cùng thực hiện dạy học và thi theo Chương trình giáo dục phổ thông năm 2006. Do đó, đề thi tốt nghiệp THPT năm 2024 về cơ bản giữ ổn định cấu trúc như Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023. Tuy nhiên, để chuẩn bị chuyển sang giai đoạn mới nên trong đề thi có sự tăng cường hợp lý một số nội dung liên quan đến vận dụng thực tiễn để từng bước tiệm cận với định hướng đánh giá năng lực phù hợp với mục tiêu yêu cầu phát triển năng lực phẩm chất người học của Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
Theo nhận định của thầy Long, cấu trúc đề thi môn Ngữ văn năm 2024 sẽ giữ tương đối ổn định so với những năm trước. Đối với bài thi môn Ngữ văn, định dạng và cấu trúc đề thi không có nhiều biến động so với những năm học trước. Đề vẫn gồm hai phần: phần Đọc hiểu 3 điểm và phần Làm văn 7 điểm. Phần đọc hiểu sẽ trích dẫn một phần hoặc toàn bộ nội dung một ngữ liệu thơ hoặc văn xuôi theo sau đó là 4 câu hỏi đọc hiểu có liên quan đến ngữ liệu được trích dẫn. Các câu hỏi được sắp xếp theo độ khó tăng dần từ câu hỏi nhận biết, thông hiểu đến vận dụng và vận dụng cao. Phần Làm văn gồm 2 câu hỏi: câu hỏi nghị luận xã hội 2 điểm, vấn đề nghị luận trong yêu cầu của đề bài được gợi ra từ nội dung của ngữ liệu trong phần Đọc hiểu; câu hỏi nghị luận văn học 5 điểm sẽ tập trung khai thác vào các văn bản đã được học trong chương trình Ngữ văn 12.
"Kỳ thi tốt nghiệp THPT - cánh cửa mở ra tương lai phía trước của các sĩ tử lớp 12 - đang đến gần rồi. Thầy mong các em hãy dành thời gian chăm sóc sức khỏe bản thân, giữ tinh thần thoải mái, tránh áp lực để ôn tập hiệu quả. Thầy tin tưởng với nỗ lực và quyết tâm, các em sẽ đạt kết quả cao.
Nhà thơ Y Phương đã 'tâm sự' với con gái đầu lòng của mình: 'Lên đường - Không bao giờ nhỏ bé được - Nghe con'. Mỗi con đường các em chọn đều dẫn đến thành công riêng. Vì thế, các em hãy tự tin bước vào kỳ thi, nỗ lực hết mình, các em sẽ không hối tiếc. Thầy hy vọng các em luôn tự tin, bản lĩnh, phát huy năng lực chinh phục thành công cột mốc quan trọng này" - Thầy Long nhắn nhủ.
Nguồn: svvn.tienphong.vn