Ở vùng đồng cỏ phía đông bắc Brazil, các nhà khoa học đã phải "ơ mây zing" khi phát hiện ra quy mô siêu khủng của 200 triệu gò mối hàng nghìn năm tuổi với diện tích bằng... cả nước Anh luôn nha!
Và plot twist ở đây là: chủ nhân của "công trình" bá đạo này lại chính là những... con mối đấy các bạn ơi!
Theo báo cáo đăng trên tạp chí Current Biology, các nhà nghiên cứu vừa khám phá ra vùng đất có tới 200 triệu gò mối với niên đại gần 4.000 năm, trải dài khoảng 230.000km2 trong một khu vực tương đối yên tĩnh ở đông bắc Brazil.
Cụ thể hơn thì mỗi gò đất cao khoảng 2,5 mét, rộng 9 mét, và được xây dựng từ hàng nghìn năm trước bởi vô số những con mối siêng năng cực kỳ.
Stephen Martin - tác giả nghiên cứu kiêm giáo sư chuyên gia về côn trùng học tại ĐH Salford (Anh) cho biết các gò đất này không phải là tổ mối đâu nha, mà nó là kết quả của những cuộc đào bới trong quá trình tạo ra mạng lưới đường hầm ở bên dưới mặt đất. Nói dễ hiểu hơn thì đây chính là bãi tập kết - nơi những con mối thợ đổ đất và đồ đào được lên đó.
Theo nhà nghiên cứu Roy Funch tại ĐH Feira de Santana, Brazil thì điều thú vị là công trình rộng lớn do loài mối xây dựng lại có niên đại tương tự như Đại kim tự tháp Giza, tức là gần 4.000 năm tuổi luôn! Respect!
Các nhà nghiên cứu nhận định hành vi đào bới và kiến tạo đường hầm của loài mối đã được lặp đi lặp lại trong rừng suốt hàng nghìn năm qua, và điều này dẫn tới sự hình thành của 200 triệu gò đất cao này. Điểm đáng chú ý là nhóm nghiên cứu ước tính những con mối đã đào lượng đất lên tới 10km3 - con số này tương đương với 4.000 Đại kim tự tháp Giza đó nha! Sốc visual!
Hiện tại thì đây được coi là một trong những cấu trúc lớn nhất do một loài côn trùng xây dựng nên. Tầm cỡ quốc tế luôn!
Những gò đất này đã thu hút sự chú ý của các nhà khoa học sau khi một số vùng đất được dọn sạch để làm đồng cỏ cách đây vài thập kỷ. Chúng nổi bật đến mức các nhà nghiên cứu có thể quan sát được qua hình ảnh vệ tinh của Google Earth luôn nè!
Kết quả phân tích các mẫu đất lấy từ 11 gò mối lâu đời cho thấy chúng có niên đại dao động từ 690 – 3820 năm. Cụ thể là một số được hình thành cách đây hàng nghìn năm, nhưng nhiều gò mối khác mới bắt đầu xây dựng vào khoảng hơn 600 năm trước thôi.
Mạng lưới đường hầm bí mật của loài mối: "Giải pháp sinh tồn" lâu dài?
Theo các nhà nghiên cứu thì những con mối xây dựng nhiều gò đất như vậy để thiết lập hệ thống mạng lưới hầm ngầm nhằm ứng phó với điều kiện môi trường hạn hán trong thảm thực vật caatinga ở phía đông bắc Brazil. Chiến thuật sinh tồn đỉnh cao đây rồi!
Đáng chú ý là mùa lá rụng hàng năm lại trở thành thời điểm lý tưởng để loài mối thu thập thức ăn, tích trữ và trở thành nguồn cung cấp cho chúng sinh tồn khi thức ăn khan hiếm.
Giáo sư Stephen Martin chia sẻ: "Mạng lưới đường hầm vô cùng rộng lớn này cho phép những con mối tiếp cận những chiếc lá rụng, giúp chúng ăn được an toàn và trực tiếp từ nền rừng". Smart move nhỉ!
Tuy nhiên thực tế thì những gò mối này không phải là lối duy nhất để vào được mạng lưới đường hầm đâu. Những con mối thường chui ra vào ban đêm để tìm mồi và sử dụng tới hàng chục lối vào nhỏ hơn nằm ở giữa mỗi bãi tập kết.
Bằng cách kiểm tra những gò mối bị san bằng một nửa do dự án làm đường, giáo sư Martin và các đồng nghiệp phát hiện ra rằng chúng không có kết cấu tổ ong phức tạp thường được thấy ở tổ mối.
Thay vào đó, mỗi gò đất bao gồm có một đường hầm lớn nằm ở trung tâm, rộng 10cm, kết nối với mạng lưới đường hầm dưới lòng đất và một loạt các phòng chứa lá rụng hoặc ấu trùng. Kiến trúc chất lừ! ️
Một giả thuyết cho rằng mỗi gò đất là từ một thuộc địa cạnh tranh, nhưng khi chúng chuyển mối sang một gò đất láng giềng đối thủ thì không bị vây hãm và tấn công. Nhưng khi thử nghiệm được tiến hành lặp lại giữa các gò đất cách nhau 50km thì phản ứng tấn công lại xuất hiện ngay lập tức. Điều này cho thấy mức giới hạn của sự hợp tác, liên kết giữa những con mối đấy.
Trên thực tế, những con mối thường sử dụng mùi đặc trưng để đánh dấu hay phát hiện những đồng loại của chúng là ở gần hay xa.
Nguồn: kenh14.vn