Trong số các khía cạnh bí ẩn và rắc rối nhất của bệnh Lyme là một số triệu chứng của bệnh này có thể tiếp tục ngay cả sau khi điều trị.
Trời ơi, bệnh Lyme này phức tạp hơn mấy bạn tưởng đấy! Đặc biệt là biến chứng của căn bệnh này có những diễn biến khó đoán lắm luôn Mình từng nghe nhiều case mắc bệnh Lyme và hậu quả để lại còn khủng khiếp hơn nhiều nữa.
Như trường hợp của cậu bé Adam (6 tuổi, ở Inverness, Scotland) từng bị viêm màng não sau khi bị một con ve mang mầm bệnh Lyme cắn.
Hay chị Sarah Jackson (29 tuổi, Anh) từng phải nằm bẹp giường và đeo kính râm trong nhà luôn á, chỉ vì chuyến đi chơi ở Úc mà mắc phải bệnh Lyme do côn trùng bọ ve từ động vật truyền sang.
Bệnh Lyme thực sự không đơn giản như bạn vẫn nghĩ, đặc biệt là biến chứng của căn bệnh này có những diễn biến khó lường.
Trong cuốn sách mới toanh "Hướng dẫn mọi thứ về bệnh Lyme", TS Rafal Tokarz (Nhà nghiên cứu liên kết tại Trung tâm truyền nhiễm và miễn dịch tại Đại học Columbia) đã có những giải thích rõ ràng về câu chuyện "bệnh Lyme mãn tính" gây tranh cãi này.
Điều bí ẩn và rắc rối nhất là một số triệu chứng của bệnh Lyme có thể cứ dai dẳng ngay cả sau khi điều trị rồi đấy!
Tin tốt là nếu được chẩn đoán sớm và dùng thuốc kháng sinh đúng cách thì triệu chứng sẽ giảm xuống. Nhưng mà... không phải ai cũng may mắn vậy đâu!
Một số bạn mắc bệnh Lyme vẫn có các triệu chứng dai dẳng và phải mất vài năm điều trị mới hết. Tình trạng này được gọi là hội chứng bệnh Lyme sau điều trị khiến nhiều bác sĩ bối rối trong nhiều năm luôn đó.
Tại sao một số người phát triển biến chứng bệnh Lyme sau điều trị, trong khi nhiều người khác lại không?
Thật đáng tiếc là đến giờ vẫn chưa có câu trả lời rõ ràng cho vấn đề này. Việc thiếu hiểu biết về tình trạng này, cùng với việc thiếu các lựa chọn điều trị, đã dẫn đến những quan niệm sai lệch về bệnh Lyme.
Trong những năm qua, chuyện này đã gây ra một đống tranh cãi liên quan đến căn bệnh này.
Tranh chấp chính nằm ở việc có tồn tại hay không một tình trạng gọi là "bệnh Lyme mãn tính" và nó thực sự liên quan đến bệnh Lyme như thế nào.
Hội chứng bệnh Lyme sau điều trị khiến nhiều bác sĩ bối rối trong nhiều năm.
Hội chứng bệnh Lyme sau điều trị là gì?
Trong phần lớn các trường hợp, nếu bạn được chẩn đoán bệnh Lyme và bắt đầu điều trị sớm, các triệu chứng sẽ biến mất trong vòng vài tuần mà không có biến chứng lâu dài.
Nhưng mà không may là chẩn đoán nhanh và dùng kháng sinh không đảm bảo 100% là khỏi hẳn đâu nhé. Trong một số trường hợp hiếm, bạn có thể vẫn còn triệu chứng ngay cả sau khi đã hoàn thành đợt kháng sinh rồi.
Hội chứng hay biến chứng của bệnh Lyme ở mỗi người có thể khác nhau, nhưng thường bao gồm mệt mỏi, đau khớp và đau cơ, mất khả năng tập trung, thậm chí là trầm cảm nữa.
Nếu bạn tiếp tục có những triệu chứng này sau khi đã hoàn thành điều trị kháng sinh, và chúng tồn tại ít nhất 6 tháng, bạn có thể rơi vào tình trạng "hội chứng bệnh Lyme sau điều trị" (viết tắt là PTLDS).
Một số trường hợp còn kéo dài liên tục trong vòng 10 năm luôn á!
Hội chứng hay biến chứng của bệnh Lyme ở mỗi người có thể khác nhau.
Hội chứng bệnh Lyme sau điều trị (PTLDS) có diễn biến như thế nào?
PTLDS là một rối loạn phức tạp và khó hiểu lắm. Theo các chuyên gia, ước tính có khoảng 10-20% bệnh nhân mắc bệnh Lyme có thể phát triển PTLDS, mặc dù một số người cho rằng con số này quá thấp rồi.
Ở một số cộng đồng, đặc biệt là những nơi mà bệnh Lyme không được chẩn đoán nhanh, PTLDS có thể ảnh hưởng đến 50% bệnh nhân mắc bệnh Lyme luôn đấy!
Vì nhiều nghiên cứu về PTLDS thấy một loạt các triệu chứng rất đa dạng, nên rất khó để xác định được tình trạng này xảy ra thường xuyên như thế nào.
Nguyên nhân gây nên PTLDS
Câu trả lời ngắn gọn là không ai biết cả
Nếu hội chứng này do vi khuẩn B. burgdorferi gây ra (vi khuẩn gây bệnh Lyme), việc tìm ra vi khuẩn trong khi người đó có triệu chứng PTLDS sẽ là bằng chứng về sự tham gia của nó.Nhưng mà các bác sĩ và nhà khoa học vẫn chưa thể làm được điều này với PTLDS. Vì PTLDS, theo định nghĩa, là sau điều trị, tức là vi khuẩn B. burgdorferi đã được loại bỏ và sẽ không còn trong hệ thống của bạn nữa.
Thực tế là nếu bạn vẫn bị nhiễm trùng liên tục với B. burgdorferi, bạn không thể được chẩn đoán là PTLDS.
Trong thời gian PTLDS, dù có thể xảy ra thiệt hại gì đi nữa, một nhiễm trùng hoạt động với vi khuẩn B. burgdorferi sống không được cho là nguyên nhân.
Bạn có thể gặp biến chứng viêm màng não do bị Lyme.
Yếu tố nguy cơ lớn nhất có vẻ là chậm trễ trong việc chẩn đoán mắc bệnh Lyme, có nghĩa là bắt đầu điều trị kháng sinh muộn hơn.
Ngoài ra còn có liên quan đến mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng khi bạn được chẩn đoán lần đầu tiên. Bệnh nhân có triệu chứng nặng hơn trong giai đoạn đầu của điều trị dường như có nhiều nguy cơ phát triển PTLDS hơn.
Các triệu chứng của PTLDS
PTLDS có một loạt các triệu chứng, từ những triệu chứng nhẹ không ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày đến những vấn đề nghiêm trọng có thể ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống. Triệu chứng chính xuất hiện ở gần như mọi bệnh nhân là mệt mỏi.
Trong một số trường hợp có thể khiến bệnh nhân bị mất ngủ và thậm chí không thể làm bất cứ điều gì. Sự mệt mỏi thường kèm theo đau cơ và nhức đầu, với khoảng 1/4 số người bị đau được đánh giá ở mức nghiêm trọng.
Hơn một nửa số bệnh nhân PTLDS bị đau khớp hoặc cứng khớp. Nó thường cảm thấy trong một khớp cụ thể, chẳng hạn như đầu gối, nhưng có thể xảy ra ở bất kỳ khớp nào trong cơ thể của bạn.
Điều này trở nên dữ dội hơn ở những người tiến triển đến giai đoạn viêm khớp Lyme trước khi họ được điều trị.
Một số triệu chứng khác bao gồm đau nhức khắp cơ thể, đau cổ, cảm giác ngứa ran và mất cảm giác ở cánh tay, chân, tay và mặt.
Ngoài ra còn có một loạt các vấn đề về tinh thần đi kèm với PTLDS, chẳng hạn như những thay đổi trong hành vi bình thường, thay đổi tâm trạng và trải nghiệm "brain fog" (sương mù não bộ) ảnh hưởng đến quá trình suy nghĩ và không có khả năng tập trung.
Triệu chứng chính, xuất hiện ở gần như mọi bệnh nhân là mệt mỏi khi bị Lyme.
Cuộc tranh cãi về bệnh Lyme mãn tính
Trung tâm của cuộc tranh luận là 2 ý kiến khác nhau về những gì liên quan đến bệnh Lyme. Một bên là đa số các nhà khoa học và bác sĩ, kể cả một tổ chức của hơn 9.000 bác sĩ bệnh truyền nhiễm được gọi là Hiệp hội Bệnh truyền nhiễm Mỹ (IDSA).
Dựa trên tất cả các bằng chứng lâm sàng hiện có, IDSA đã công bố các hướng dẫn về cách điều trị bệnh nhân bị bệnh Lyme.
Đối với nhóm này, bệnh Lyme được định nghĩa là nhiễm vi khuẩn B. burgdorferi có thể được chữa khỏi bằng liệu pháp kháng sinh thích hợp, mặc dù chấp nhận rằng một số người có thể phát triển PTLDS trong một khoảng thời gian không xác định.
Bên còn lại là một nhóm bao gồm chủ yếu là các nhóm bênh vực bệnh nhân, dẫn đầu bởi Hiệp hội Lyme và Bệnh liên quan quốc tế (ILADS), một số bệnh nhân và một nhóm nhỏ các bác sĩ.
Phía này đã áp dụng thuật ngữ "bệnh Lyme mãn tính" như là một lời giải thích cho một số triệu chứng liên quan đến đau nhức, mệt mỏi liên tục và các mức độ khác nhau của các vấn đề về nhận thức thần kinh.
Tuy nhiên, cộng đồng khoa học không đồng ý với nhiều tuyên bố được đề xuất bởi nhóm bệnh Lyme mãn tính, chủ yếu là do nhiều lý thuyết thiếu bằng chứng khoa học rõ ràng.
Nguồn: soha.vn