ThíchThìNhích
New member
Ê, ai nghĩ được nhà mình - nơi an toàn nhất thế giới lại tiềm ẩn nguy cơ từ... chiếc chảo chống dính đó? Nghe hơi bất ngờ nhưng các bác sĩ ung thư đang real cảnh báo đấy, cùng mình tìm hiểu lý do nha!
Nhà là nơi chill nhất mà đúng không? Nhưng má ơi, ngay trong không gian quen thuộc ấy vẫn có những thứ "ngầm ngầm" ảnh hưởng sức khỏe mà mình toàn miss. Một trong số đó chính là chiếc chảo chống dính đã cũ - món đồ gần như nhà nào cũng có luôn á.
Okay thì chưa có nghiên cứu nào confirm 100% là chảo chống dính = ung thư đâu nhé. Nhưng nhiều chuyên gia cho rằng một số hóa chất liên quan đến loại này có thể tăng nguy cơ về lâu dài. Đó là lý do các bác sĩ ung thư đang khuyến cáo mọi người nên cẩn thận hơn đó.
Theo bác sĩ Mark Ashamalla, Trưởng khoa Xạ trị Ung thư tại Trung tâm Ung thư Episcopal Health Services (Mỹ), có chảo chống dính không có nghĩa là bạn chắc chắn sẽ mắc ung thư nhé. Nhưng nếu đang cố giảm thiểu các yếu tố nguy cơ kiểm soát được, thì đây là một thay đổi đáng nghĩ đến đấy.
Bác sĩ ung thư Avishek Kumar ở New Jersey share: "Mục tiêu của chúng tôi là giảm thiểu rủi ro một cách thực tế, chứ không phải làm mọi người panic. Những thay đổi nhỏ nhưng hợp lý theo thời gian có thể mang lại lợi ích đáng kể nha".
## Vậy chảo chống dính cũ có vấn đề gì?
Theo bác sĩ Jamie Koprivnikar, chuyên gia huyết học - ung thư tại Trung tâm Ung thư John Theurer, vấn đề không phải ở chiếc chảo mà nằm ở lớp phủ chống dính bên ngoài, đặc biệt khi lớp này đã hư hỏng hoặc thường xuyên gặp nhiệt độ quá cao.
Ngày xưa, nhiều loại chảo chống dính được làm với axit perfluorooctanoic (PFOA) - một hóa chất từng được chứng minh liên quan đến ung thư thận và ung thư tinh hoàn luôn. Tuy nhiên, chất này đã bị loại bỏ khỏi phần lớn quy trình sản xuất dụng cụ nấu ăn từ năm 2015 rồi.
Nhưng mà plot twist, các chuyên gia lưu ý rằng một số hóa chất thay thế thuộc nhóm PFAS vẫn đang được nghiên cứu vì có thể mang những đặc tính độc hại tương tự. Nên nhãn mác "không chứa PFOA" chưa chắc đã an toàn hoàn toàn về PFAS đâu nha.
Một vấn đề khác là hầu hết chảo chống dính hiện nay đều được phủ polytetrafluoroethylene (PTFE), hay còn gọi là Teflon đó.
Khi nhiệt độ vượt quá khoảng 260 độ C, lớp phủ này có thể bắt đầu phân hủy và thải các chất độc vào không khí luôn á.
"Người hít phải các khí này có thể gặp tình trạng được gọi là sốt khói polymer, với các biểu hiện giống cúm như sốt, đau đầu, mệt mỏi", bác sĩ Koprivnikar cho biết.
Không chỉ vậy, việc dùng muôi, thìa kim loại hoặc cọ rửa quá mạnh còn có thể làm lớp chống dính bị trầy xước, bong tróc. Lúc đó, các mảnh vật liệu siêu nhỏ cùng vi nhựa và nano nhựa có nguy cơ lẫn vào đồ ăn trong quá trình nấu nướng nữa chứ.
## Vậy chảo chống dính có gây ung thư không?
Câu trả lời hiện giờ vẫn chưa rõ ràng 100% nha.
Theo Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), PTFE hiện được xếp vào nhóm 3, tức là chưa có đủ bằng chứng để kết luận chất này gây ung thư ở người.
Tuy nhiên, tetrafluoroethylene, hợp chất được dùng để sản xuất PTFE, lại được xếp vào nhóm chất có khả năng gây ung thư đó các bạn ơi.
Các chuyên gia nhấn mạnh, nguy cơ đáng lo ngại nhất thường xuất hiện ở những người tiếp xúc với hóa chất ở mức độ cao trong thời gian dài, ví dụ như môi trường sản xuất công nghiệp.
Tuy nhiên, bác sĩ Kumar cho biết ông vẫn đặc biệt lưu tâm đến những chiếc chảo đã cũ, bong tróc hoặc thường xuyên bị đun ở nhiệt độ quá cao.
"Khi lớp phủ bị hư hại, người dùng có thể tiếp xúc với những mức độ hóa chất vượt ngoài điều mà nhà sản xuất thiết kế ban đầu", ông nói.
PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh (nguyên giảng viên Viện khoa học công nghệ và thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội) cũng đồng ý: "Mua và sử dụng những sản phẩm chống dính rẻ tiền như vậy thực chất tốn tiền đồng thời khiến cơ thể mang bệnh. Do đó tốt nhất là nên lựa chọn những chiếc xoong chảo có thương hiệu uy tín, thân thiện môi trường".
## Có thể thay bằng loại chảo nào?
Nếu muốn hạn chế tiếp xúc với PFAS, các chuyên gia recommend mọi người cân nhắc chuyển sang những vật liệu khác an toàn hơn nha.
Một số option được đánh giá cao:
- Chảo thép carbon
- Dụng cụ nấu ăn bằng titan
- Chảo và nồi phủ gốm (ceramic)
- Nồi, chảo inox
- Nồi gang tráng men
Theo bác sĩ Ezekiel Emanuel, chuyên gia ung thư tại Đại học Pennsylvania, hiện giờ trên thị trường cũng có những dòng chảo chống dính không chứa PFAS đâu. Tuy nhiên, bạn cần đọc kỹ thông tin sản phẩm trước khi mua nhé.
Các chuyên gia đánh giá inox là lựa chọn bền bỉ, ít phản ứng với thực phẩm và phù hợp cho hầu hết nhu cầu nấu nướng hằng ngày. Còn nồi gang tráng men giữ nhiệt tốt nhưng dễ vệ sinh hơn gang truyền thống.
Đối với việc bảo quản thực phẩm hoặc nướng bánh, hộp và khay thủy tinh cũng là lựa chọn được khuyến khích đó.
## Nếu vẫn dùng chảo chống dính thì nhớ những điều này nha!
Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, khi nấu xong, để chảo nguội mới rửa và rửa bằng xốp mềm, không chà xát mạnh. Và dù là chảo chống dính có thương hiệu xịn đến đâu, tốt nhất nên thay chảo mới sau khi dùng 1-2 năm. Khi thấy lớp phủ chống dính bong ra cũng nên thay chảo mới, đừng dùng nữa ngay cả khi vẫn chiên rán tốt như bình thường nhé.
Trong trường hợp vẫn tiếp tục sử dụng, bạn nên:
- Thay chảo khi lớp chống dính bị bong tróc hoặc nứt vỡ
- Tránh đun chảo ở mức nhiệt quá cao
- Ưu tiên dùng thìa, đũa hoặc muôi bằng gỗ, silicone
- Hạn chế dùng dụng cụ kim loại cào xước bề mặt chảo
- Không chà rửa bằng vật liệu có tính mài mòn mạnh
Theo bác sĩ Ashamalla, các nghiên cứu cho thấy chảo chống dính đã xuống cấp có thể thải lượng vi nhựa vào thực phẩm nhiều hơn đáng kể so với chảo mới đó.
Tuy nhiên, bác sĩ Kumar cũng nhấn mạnh rằng ung thư là kết quả của nhiều yếu tố tích lũy trong thời gian dài. "Di truyền, hút thuốc, rượu bia, thừa cân và các tác động từ môi trường đều góp phần tạo nên nguy cơ mắc ung thư. Hiếm khi chỉ một yếu tố đơn lẻ là nguyên nhân duy nhất. Nhưng nếu có một cách đơn giản và ít tốn kém để loại bỏ bớt một nguy cơ, tôi luôn lựa chọn thực hiện. Và thay một chiếc chảo cũ là việc rất dễ làm", ông nói.
Nguồn: kenh14.vn
Nhà là nơi chill nhất mà đúng không? Nhưng má ơi, ngay trong không gian quen thuộc ấy vẫn có những thứ "ngầm ngầm" ảnh hưởng sức khỏe mà mình toàn miss. Một trong số đó chính là chiếc chảo chống dính đã cũ - món đồ gần như nhà nào cũng có luôn á.
Okay thì chưa có nghiên cứu nào confirm 100% là chảo chống dính = ung thư đâu nhé. Nhưng nhiều chuyên gia cho rằng một số hóa chất liên quan đến loại này có thể tăng nguy cơ về lâu dài. Đó là lý do các bác sĩ ung thư đang khuyến cáo mọi người nên cẩn thận hơn đó.
Theo bác sĩ Mark Ashamalla, Trưởng khoa Xạ trị Ung thư tại Trung tâm Ung thư Episcopal Health Services (Mỹ), có chảo chống dính không có nghĩa là bạn chắc chắn sẽ mắc ung thư nhé. Nhưng nếu đang cố giảm thiểu các yếu tố nguy cơ kiểm soát được, thì đây là một thay đổi đáng nghĩ đến đấy.
Bác sĩ ung thư Avishek Kumar ở New Jersey share: "Mục tiêu của chúng tôi là giảm thiểu rủi ro một cách thực tế, chứ không phải làm mọi người panic. Những thay đổi nhỏ nhưng hợp lý theo thời gian có thể mang lại lợi ích đáng kể nha".
## Vậy chảo chống dính cũ có vấn đề gì?
Theo bác sĩ Jamie Koprivnikar, chuyên gia huyết học - ung thư tại Trung tâm Ung thư John Theurer, vấn đề không phải ở chiếc chảo mà nằm ở lớp phủ chống dính bên ngoài, đặc biệt khi lớp này đã hư hỏng hoặc thường xuyên gặp nhiệt độ quá cao.
Ngày xưa, nhiều loại chảo chống dính được làm với axit perfluorooctanoic (PFOA) - một hóa chất từng được chứng minh liên quan đến ung thư thận và ung thư tinh hoàn luôn. Tuy nhiên, chất này đã bị loại bỏ khỏi phần lớn quy trình sản xuất dụng cụ nấu ăn từ năm 2015 rồi.
Nhưng mà plot twist, các chuyên gia lưu ý rằng một số hóa chất thay thế thuộc nhóm PFAS vẫn đang được nghiên cứu vì có thể mang những đặc tính độc hại tương tự. Nên nhãn mác "không chứa PFOA" chưa chắc đã an toàn hoàn toàn về PFAS đâu nha.
Một vấn đề khác là hầu hết chảo chống dính hiện nay đều được phủ polytetrafluoroethylene (PTFE), hay còn gọi là Teflon đó.
Khi nhiệt độ vượt quá khoảng 260 độ C, lớp phủ này có thể bắt đầu phân hủy và thải các chất độc vào không khí luôn á.
"Người hít phải các khí này có thể gặp tình trạng được gọi là sốt khói polymer, với các biểu hiện giống cúm như sốt, đau đầu, mệt mỏi", bác sĩ Koprivnikar cho biết.
Không chỉ vậy, việc dùng muôi, thìa kim loại hoặc cọ rửa quá mạnh còn có thể làm lớp chống dính bị trầy xước, bong tróc. Lúc đó, các mảnh vật liệu siêu nhỏ cùng vi nhựa và nano nhựa có nguy cơ lẫn vào đồ ăn trong quá trình nấu nướng nữa chứ.
## Vậy chảo chống dính có gây ung thư không?
Câu trả lời hiện giờ vẫn chưa rõ ràng 100% nha.
Theo Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), PTFE hiện được xếp vào nhóm 3, tức là chưa có đủ bằng chứng để kết luận chất này gây ung thư ở người.
Tuy nhiên, tetrafluoroethylene, hợp chất được dùng để sản xuất PTFE, lại được xếp vào nhóm chất có khả năng gây ung thư đó các bạn ơi.
Các chuyên gia nhấn mạnh, nguy cơ đáng lo ngại nhất thường xuất hiện ở những người tiếp xúc với hóa chất ở mức độ cao trong thời gian dài, ví dụ như môi trường sản xuất công nghiệp.
Tuy nhiên, bác sĩ Kumar cho biết ông vẫn đặc biệt lưu tâm đến những chiếc chảo đã cũ, bong tróc hoặc thường xuyên bị đun ở nhiệt độ quá cao.
"Khi lớp phủ bị hư hại, người dùng có thể tiếp xúc với những mức độ hóa chất vượt ngoài điều mà nhà sản xuất thiết kế ban đầu", ông nói.
PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh (nguyên giảng viên Viện khoa học công nghệ và thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội) cũng đồng ý: "Mua và sử dụng những sản phẩm chống dính rẻ tiền như vậy thực chất tốn tiền đồng thời khiến cơ thể mang bệnh. Do đó tốt nhất là nên lựa chọn những chiếc xoong chảo có thương hiệu uy tín, thân thiện môi trường".
## Có thể thay bằng loại chảo nào?
Nếu muốn hạn chế tiếp xúc với PFAS, các chuyên gia recommend mọi người cân nhắc chuyển sang những vật liệu khác an toàn hơn nha.
Một số option được đánh giá cao:
- Chảo thép carbon
- Dụng cụ nấu ăn bằng titan
- Chảo và nồi phủ gốm (ceramic)
- Nồi, chảo inox
- Nồi gang tráng men
Theo bác sĩ Ezekiel Emanuel, chuyên gia ung thư tại Đại học Pennsylvania, hiện giờ trên thị trường cũng có những dòng chảo chống dính không chứa PFAS đâu. Tuy nhiên, bạn cần đọc kỹ thông tin sản phẩm trước khi mua nhé.
Các chuyên gia đánh giá inox là lựa chọn bền bỉ, ít phản ứng với thực phẩm và phù hợp cho hầu hết nhu cầu nấu nướng hằng ngày. Còn nồi gang tráng men giữ nhiệt tốt nhưng dễ vệ sinh hơn gang truyền thống.
Đối với việc bảo quản thực phẩm hoặc nướng bánh, hộp và khay thủy tinh cũng là lựa chọn được khuyến khích đó.
## Nếu vẫn dùng chảo chống dính thì nhớ những điều này nha!
Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, khi nấu xong, để chảo nguội mới rửa và rửa bằng xốp mềm, không chà xát mạnh. Và dù là chảo chống dính có thương hiệu xịn đến đâu, tốt nhất nên thay chảo mới sau khi dùng 1-2 năm. Khi thấy lớp phủ chống dính bong ra cũng nên thay chảo mới, đừng dùng nữa ngay cả khi vẫn chiên rán tốt như bình thường nhé.
Trong trường hợp vẫn tiếp tục sử dụng, bạn nên:
- Thay chảo khi lớp chống dính bị bong tróc hoặc nứt vỡ
- Tránh đun chảo ở mức nhiệt quá cao
- Ưu tiên dùng thìa, đũa hoặc muôi bằng gỗ, silicone
- Hạn chế dùng dụng cụ kim loại cào xước bề mặt chảo
- Không chà rửa bằng vật liệu có tính mài mòn mạnh
Theo bác sĩ Ashamalla, các nghiên cứu cho thấy chảo chống dính đã xuống cấp có thể thải lượng vi nhựa vào thực phẩm nhiều hơn đáng kể so với chảo mới đó.
Tuy nhiên, bác sĩ Kumar cũng nhấn mạnh rằng ung thư là kết quả của nhiều yếu tố tích lũy trong thời gian dài. "Di truyền, hút thuốc, rượu bia, thừa cân và các tác động từ môi trường đều góp phần tạo nên nguy cơ mắc ung thư. Hiếm khi chỉ một yếu tố đơn lẻ là nguyên nhân duy nhất. Nhưng nếu có một cách đơn giản và ít tốn kém để loại bỏ bớt một nguy cơ, tôi luôn lựa chọn thực hiện. Và thay một chiếc chảo cũ là việc rất dễ làm", ông nói.
Nguồn: kenh14.vn