Trời nóng khô lèm khèm thế này, cơ thể mất nước ầm ầm qua đổ mồ hôi. Và đó chính là thời điểm vàng để những "viên đá nhỏ" trong thận hình thành một cách dễ dàng Nhưng đừng lo, ăn uống đúng cách theo gợi ý của chuyên gia thực sự có thể giúp bạn tránh được cái nỗi khổ sỏi thận này!
TS.BS Vũ Thị Thanh (Trưởng khoa Dinh dưỡng lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai) vừa chia sẻ một loạt tips cực kỳ hữu ích về cách ăn uống để ngăn chặn sỏi thận vào mùa hè này đây!
Sỏi thận là gì mà ghê thế?
Nói cho dễ hiểu thì sỏi thận là những khối rắn được tạo thành từ các khoáng chất và muối trong nước tiểu như canxi, oxalate, axit uric, phosphate hoặc cystine kết tinh lại.
Trong đó, loại sỏi chứa canxi chiếm tới 80% (chủ yếu là sỏi canxi oxalate và canxi phosphate), còn lại 20% là các loại sỏi axit uric, sỏi nhiễm trùng hay sỏi cystine do rối loạn chuyển hóa di truyền.
Các bác sĩ giải thích rằng sỏi hình thành khi nước tiểu bị cô đặc, làm tăng nồng độ các chất khoáng. Những tinh thể nhỏ li ti dần dần kết dính với nhau tạo thành nhân sỏi và lớn dần theo thời gian. Quá trình này càng dễ xảy ra nếu cơ thể thiếu các chất có tác dụng "chặn đứng" sự kết tinh như citrate hoặc magie.
Những thói quen ăn uống gây sỏi thận mà bạn cần bỏ ngay!
1. Uống ít nước - tội đồ số 1
Đây chính là nguyên nhân quan trọng nhất liên quan đến dinh dưỡng luôn nha!
Khi cơ thể không được cung cấp đủ nước, lượng nước tiểu giảm và trở nên cô đặc. Nồng độ các khoáng chất trong nước tiểu tăng cao, tạo điều kiện "5 sao" cho sỏi hình thành.
2. Ăn mặn như muối bể
Thói quen lạm dụng muối, nước mắm, đồ hộp, dưa muối hay mì tôm có thể khiến bạn "dính" sỏi thận đấy!
Natri cao khiến canxi bị đào thải nhiều hơn qua nước tiểu. Khi gặp oxalate hoặc phosphate, canxi dễ dàng tạo thành sỏi.
3. Ăn quá nhiều đạm động vật
Việc tiêu thụ nhiều thịt đỏ, nội tạng động vật và một số loại hải sản giàu purin làm tăng axit uric trong nước tiểu, đồng thời khiến môi trường nước tiểu trở nên axit hơn.
Đây chính là "đất lành" để sỏi axit uric và sỏi canxi oxalate phát triển tốt tươi
4. Mất cân bằng giữa canxi và oxalate
Nhiều người hay ăn nhiều thực phẩm giàu oxalate như rau chân vịt (cải bó xôi), măng tây, sô-cô-la, các loại hạt hoặc trà đặc.
Ngược lại, không ít người mắc sỏi thận lại kiêng khem hoàn toàn sữa và các thực phẩm giàu canxi vì lo ngại sỏi tái phát. Plot twist: đây là một quan niệm sai bét luôn!
Thiếu canxi trong khẩu phần sẽ làm tăng hấp thu oxalate từ ruột vào máu, khiến lượng oxalate đào thải qua thận tăng lên và nguy cơ tái tạo sỏi cao hơn.
5. Lạm dụng vitamin C và vitamin D
Sử dụng vitamin C liều cao kéo dài (trên 1.000mg/ngày) có thể làm tăng lượng oxalate trong nước tiểu.
Còn bổ sung vitamin D quá mức có thể làm tăng hấp thu canxi và gián tiếp làm tăng nguy cơ hình thành sỏi.
6. Một số bệnh lý liên quan
Người mắc bệnh gout, nhiễm trùng đường tiết niệu tái diễn hoặc có tiền sử gia đình bị sỏi thận cũng thuộc nhóm nguy cơ cao nha!
Bí kíp ăn uống để "đánh bay" nguy cơ sỏi thận
Uống đủ nước mỗi ngày
Đây là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất luôn!
Người trưởng thành nên uống từ 2,5-3 lít nước mỗi ngày để duy trì lượng nước tiểu tối thiểu khoảng 2 lít/ngày.
Ưu tiên nước lọc nhé. Ngoài ra, nước cam hoặc nước chanh tươi cũng rất tốt nhờ chứa citrate - chất giúp hạn chế quá trình kết tinh tạo sỏi.
Hạn chế muối
Tổng lượng natri mỗi ngày nên dưới 2.000mg, tương đương khoảng một thìa cà phê muối thôi.
Cần hạn chế nước chấm, thực phẩm chế biến sẵn, đồ hộp, dưa muối, mắm tôm và mì ăn liền.
Duy trì lượng canxi hợp lý
Người trưởng thành nên bổ sung khoảng 800-1.200mg canxi mỗi ngày từ thực phẩm tự nhiên như sữa, sữa chua, phô mai hoặc cá nhỏ ăn cả xương.
Canxi trong thức ăn sẽ kết hợp với oxalate ngay tại ruột, giúp giảm lượng oxalate hấp thu vào cơ thể và bảo vệ thận cực tốt đấy!
Kiểm soát lượng đạm động vật
Nên hạn chế thịt đỏ, nội tạng động vật và các loại hải sản giàu purin.
Có thể thay thế một phần bằng các nguồn đạm thực vật từ đậu, đỗ để giúp cân bằng môi trường nước tiểu.
Hạn chế thực phẩm giàu oxalate
Những thực phẩm cần sử dụng có kiểm soát gồm cải bó xôi, măng tây, sô-cô-la, trà đặc, hạnh nhân, hạt điều và đậu phộng.
Nếu vẫn muốn ăn, nên ăn kèm thực phẩm giàu canxi hoặc luộc bỏ nước đầu để giảm lượng oxalate nhé.
Các loại rau củ như bắp cải, súp lơ, su su, đậu Hà Lan cùng các loại quả như lê, mận là những lựa chọn an toàn hơn nhiều!
Tăng cường thực phẩm giàu kali và magie
Chuối, bơ, thanh long và các loại rau xanh là nguồn cung cấp kali và magie tốt.
Các khoáng chất này giúp giảm bài tiết canxi qua nước tiểu và hạn chế quá trình kết tinh tạo sỏi.
Không tự ý dùng vitamin C liều cao
Đừng tự tiện uống các chế phẩm vitamin C liều cao kéo dài nếu chưa có chỉ định của bác sĩ nha!
Lưu ý quan trọng: Mỗi người một vẻ, mỗi sỏi một chế độ ăn riêng!
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng không có một chế độ ăn chung cho tất cả người bệnh sỏi thận. Mỗi loại sỏi có cơ chế hình thành khác nhau và cần những khuyến cáo dinh dưỡng riêng biệt.
Nguồn: soha.vn
TS.BS Vũ Thị Thanh (Trưởng khoa Dinh dưỡng lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai) vừa chia sẻ một loạt tips cực kỳ hữu ích về cách ăn uống để ngăn chặn sỏi thận vào mùa hè này đây!
Sỏi thận là gì mà ghê thế?
Nói cho dễ hiểu thì sỏi thận là những khối rắn được tạo thành từ các khoáng chất và muối trong nước tiểu như canxi, oxalate, axit uric, phosphate hoặc cystine kết tinh lại.
Trong đó, loại sỏi chứa canxi chiếm tới 80% (chủ yếu là sỏi canxi oxalate và canxi phosphate), còn lại 20% là các loại sỏi axit uric, sỏi nhiễm trùng hay sỏi cystine do rối loạn chuyển hóa di truyền.
Các bác sĩ giải thích rằng sỏi hình thành khi nước tiểu bị cô đặc, làm tăng nồng độ các chất khoáng. Những tinh thể nhỏ li ti dần dần kết dính với nhau tạo thành nhân sỏi và lớn dần theo thời gian. Quá trình này càng dễ xảy ra nếu cơ thể thiếu các chất có tác dụng "chặn đứng" sự kết tinh như citrate hoặc magie.
Những thói quen ăn uống gây sỏi thận mà bạn cần bỏ ngay!
1. Uống ít nước - tội đồ số 1
Đây chính là nguyên nhân quan trọng nhất liên quan đến dinh dưỡng luôn nha!
Khi cơ thể không được cung cấp đủ nước, lượng nước tiểu giảm và trở nên cô đặc. Nồng độ các khoáng chất trong nước tiểu tăng cao, tạo điều kiện "5 sao" cho sỏi hình thành.
2. Ăn mặn như muối bể
Thói quen lạm dụng muối, nước mắm, đồ hộp, dưa muối hay mì tôm có thể khiến bạn "dính" sỏi thận đấy!
Natri cao khiến canxi bị đào thải nhiều hơn qua nước tiểu. Khi gặp oxalate hoặc phosphate, canxi dễ dàng tạo thành sỏi.
3. Ăn quá nhiều đạm động vật
Việc tiêu thụ nhiều thịt đỏ, nội tạng động vật và một số loại hải sản giàu purin làm tăng axit uric trong nước tiểu, đồng thời khiến môi trường nước tiểu trở nên axit hơn.
Đây chính là "đất lành" để sỏi axit uric và sỏi canxi oxalate phát triển tốt tươi
4. Mất cân bằng giữa canxi và oxalate
Nhiều người hay ăn nhiều thực phẩm giàu oxalate như rau chân vịt (cải bó xôi), măng tây, sô-cô-la, các loại hạt hoặc trà đặc.
Ngược lại, không ít người mắc sỏi thận lại kiêng khem hoàn toàn sữa và các thực phẩm giàu canxi vì lo ngại sỏi tái phát. Plot twist: đây là một quan niệm sai bét luôn!
Thiếu canxi trong khẩu phần sẽ làm tăng hấp thu oxalate từ ruột vào máu, khiến lượng oxalate đào thải qua thận tăng lên và nguy cơ tái tạo sỏi cao hơn.
5. Lạm dụng vitamin C và vitamin D
Sử dụng vitamin C liều cao kéo dài (trên 1.000mg/ngày) có thể làm tăng lượng oxalate trong nước tiểu.
Còn bổ sung vitamin D quá mức có thể làm tăng hấp thu canxi và gián tiếp làm tăng nguy cơ hình thành sỏi.
6. Một số bệnh lý liên quan
Người mắc bệnh gout, nhiễm trùng đường tiết niệu tái diễn hoặc có tiền sử gia đình bị sỏi thận cũng thuộc nhóm nguy cơ cao nha!
Bí kíp ăn uống để "đánh bay" nguy cơ sỏi thận
Uống đủ nước mỗi ngày
Đây là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất luôn!
Người trưởng thành nên uống từ 2,5-3 lít nước mỗi ngày để duy trì lượng nước tiểu tối thiểu khoảng 2 lít/ngày.
Ưu tiên nước lọc nhé. Ngoài ra, nước cam hoặc nước chanh tươi cũng rất tốt nhờ chứa citrate - chất giúp hạn chế quá trình kết tinh tạo sỏi.
Hạn chế muối
Tổng lượng natri mỗi ngày nên dưới 2.000mg, tương đương khoảng một thìa cà phê muối thôi.
Cần hạn chế nước chấm, thực phẩm chế biến sẵn, đồ hộp, dưa muối, mắm tôm và mì ăn liền.
Duy trì lượng canxi hợp lý
Người trưởng thành nên bổ sung khoảng 800-1.200mg canxi mỗi ngày từ thực phẩm tự nhiên như sữa, sữa chua, phô mai hoặc cá nhỏ ăn cả xương.
Canxi trong thức ăn sẽ kết hợp với oxalate ngay tại ruột, giúp giảm lượng oxalate hấp thu vào cơ thể và bảo vệ thận cực tốt đấy!
Kiểm soát lượng đạm động vật
Nên hạn chế thịt đỏ, nội tạng động vật và các loại hải sản giàu purin.
Có thể thay thế một phần bằng các nguồn đạm thực vật từ đậu, đỗ để giúp cân bằng môi trường nước tiểu.
Hạn chế thực phẩm giàu oxalate
Những thực phẩm cần sử dụng có kiểm soát gồm cải bó xôi, măng tây, sô-cô-la, trà đặc, hạnh nhân, hạt điều và đậu phộng.
Nếu vẫn muốn ăn, nên ăn kèm thực phẩm giàu canxi hoặc luộc bỏ nước đầu để giảm lượng oxalate nhé.
Các loại rau củ như bắp cải, súp lơ, su su, đậu Hà Lan cùng các loại quả như lê, mận là những lựa chọn an toàn hơn nhiều!
Tăng cường thực phẩm giàu kali và magie
Chuối, bơ, thanh long và các loại rau xanh là nguồn cung cấp kali và magie tốt.
Các khoáng chất này giúp giảm bài tiết canxi qua nước tiểu và hạn chế quá trình kết tinh tạo sỏi.
Không tự ý dùng vitamin C liều cao
Đừng tự tiện uống các chế phẩm vitamin C liều cao kéo dài nếu chưa có chỉ định của bác sĩ nha!
Lưu ý quan trọng: Mỗi người một vẻ, mỗi sỏi một chế độ ăn riêng!
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng không có một chế độ ăn chung cho tất cả người bệnh sỏi thận. Mỗi loại sỏi có cơ chế hình thành khác nhau và cần những khuyến cáo dinh dưỡng riêng biệt.
Nguồn: soha.vn