GauMap2589
New member
Theo tờ Rest of World (RoT) thì giờ này mà khách hàng còn phải đợi lâu là coi như "out" rồi nha. Amazon đang lao vào cuộc đua tốc độ kiểu mới, nhưng mà đằng sau những đơn hàng ship trong 30 phút kia là cả một dấu hỏi chấm to đùng về việc liệu có bền vững không và thực sự ai cần gấp đến thế
Ngày 17/3 vừa rồi, Amazon chính thức thử nghiệm dịch vụ giao hàng trong 30 phút tại một số khu vực hot ở Mỹ, song song với các option giao trong 1 giờ và 3 giờ đã có ở hàng ngàn thành phố rồi.
Động thái này được coi là nước cờ mới nhất của "đế chế" Jeff Bezos để phủ sóng mảng thương mại nhanh (quick commerce) – một mô hình kinh doanh đang loay hoay tìm chỗ đứng ở phương Tây nè.
## Học hỏi từ "phòng lab" phương Đông
Amazon không phải đi "ú òa" vào cuộc chơi này đâu nha. Hãng đã chạy thử kỹ lưỡng ở các thị trường mới nổi: dịch vụ giao 10 phút tại Ấn Độ (từ tháng 6/2025) và 15 phút tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (từ tháng 10).
Những thị trường này chính là tấm gương phản chiếu cả tiềm năng "xịn xò" lẫn những cái hố tử thần của mô hình siêu tốc này luôn
Tại Trung Quốc, thương mại nhanh đã thành một nền công nghiệp trị giá 125 tỷ USD với khoảng 25% dân số xài thường xuyên. Đây cũng là nơi nuôi sống khoảng 200 triệu lao động tự do (gig workers), chiếm tới 40% lực lượng lao động thành thị luôn á!
Còn tại Ấn Độ, các app như BlinkIt và Zepto đang dẫn đầu làn sóng này, biến nó thành lĩnh vực "hút" vốn đầu tư mạo hiểm khủng nhất mấy năm qua.
Tuy nhiên nhiều chuyên gia kinh tế lại bảo nhu cầu giao hàng siêu tốc hiện giờ phần lớn là do các nền tảng "tạo trend" ra, chứ không phải nhu cầu thực sự cấp bách của đời sống đâu
Ông Kartik Hosanagar, Giáo sư về công nghệ và marketing tại Trường Wharton thuộc Đại học Pennsylvania, chia sẻ: "Một phần lớn của phân khúc này được tạo ra thông qua các khoản trợ cấp mạnh tay, tiếp thị sự tiện lợi và hình thành thói quen. Các công ty đã 'huấn luyện' người tiêu dùng mong đợi sự đáp ứng tức thì, bất kể nhu cầu đó có thực sự khẩn cấp hay không."
Số liệu từ công ty tư vấn quản lý Kearney cho thấy mức chiết khấu trong thương mại nhanh tại Ấn Độ lên tới 6%-9%, cao hơn hẳn mức 2%-5% của thương mại truyền thống. Dù đã "đốt tiền" không thương tiếc rồi, thương mại nhanh hiện cũng chỉ chiếm khoảng 1%-2% tổng mức bán lẻ tại quốc gia này thôi.
Sự tiện lợi này cũng đi kèm với cái giá "đắt đỏ" về mặt xã hội: tác động môi trường từ những chuyến xe chở không đầy tải, rác thải bao bì tăng chóng mặt và áp lực "nặng như chì" lên các tài xế Đầu năm nay, làn sóng đình công của các lao động tự do tại Ấn Độ phản đối điều kiện làm việc nguy hiểm đã buộc Chính phủ nước này phải yêu cầu các nền tảng ngừng quảng bá dịch vụ giao hàng 10 phút.
## Thị trường Mỹ không "mặn mà" với quick commerce?
Thực tế cho thấy, thị trường Mỹ không phải là mảnh đất màu mỡ cho thương mại nhanh lắm. Năm 2022, hàng loạt startup như Gopuff, Fridge No More hay Buyk đã phải đóng cửa do chi phí lao động quá cao và biên lợi nhuận thấp đến mức "phi lý" luôn
Chuyên gia Nir Eyal, tác giả cuốn sách nổi tiếng "Hooked: How to Build Habit-Forming Products", nhận định rằng mô hình này chỉ phát triển mạnh ở những nơi có mật độ dân cư cực cao, khoảng cách giao hàng ngắn và hệ thống bán lẻ truyền thống rời rạc.
"Ấn Độ và Trung Quốc hội tụ đủ các yếu tố này, còn Mỹ và châu Âu thì không. Tại các thành phố như New York hay London, chi phí lao động khiến bài toán kinh tế trở nên tàn khốc. Còn ở vùng ngoại ô Mỹ, mật độ dân cư và cơ sở hạ tầng giao hàng đều không đủ đáp ứng," ông Eyal phân tích.
Ông cũng nhấn mạnh thêm: "Vấn đề mà thương mại nhanh giải quyết trở nên kém cấp thiết hơn khi một siêu thị mở cửa 24 giờ chỉ cách nhà bạn 5 phút lái xe."
## Chiến lược "lỗ để thắng" kiểu Tàu khựa
Dù con số lợi nhuận trên từng đơn hàng có vẻ "tệ hại", Amazon dường như đang học theo chiến lược của các gã khổng lồ Trung Quốc như Meituan, Alibaba hay JD.com. Mục tiêu không phải là kiếm lời từ phí giao hàng, mà là dùng tốc độ như một "chất gây nghiện" để giữ chân khách hàng trong hệ sinh thái khổng lồ của mình, từ quảng cáo, dịch vụ tài chính cho đến điện toán đám mây và logistics
"Các số liệu toán học sẽ trông rất tệ nếu bạn đánh giá hoạt động giao hàng một cách cô lập. Nhưng mọi thứ sẽ rất khác nếu bạn tính đến tổng giá trị mà một khách hàng trung thành mang lại khi họ chạm vào mọi ngóc ngách khác trong mạng lưới của hệ thống," Nir Eyal kết luận.
Canh bạc của Amazon vào tốc độ 30 phút tại Mỹ có thể là một bước đi mạo hiểm, nhưng trong cuộc chơi của những gã khổng lồ, kẻ nắm giữ thói quen của người dùng chính là kẻ nắm giữ vương miện
Nguồn: soha.vn