Tám công ty này chiếm tới 36% toàn bộ giá trị thị trường Mỹ, 60% mức tăng của chỉ số kể từ đáy tháng tư, và gần 80% mức tăng thu nhập ròng của S&P 500 trong năm qua. Nghe nặng đô chưa?
Phiên giao dịch thứ 3 tuần này, cổ phiếu Mỹ lập kỷ lục thứ 36 trong năm, nhưng anh Jacob Sonnenberg - nhà quản lý danh mục đầu tư thì... không vui lắm. Chỉ số S&P 500 tăng xanh đẹp đấy, nhưng đó là nhờ mấy ông lớn Big Tech ở Thung lũng Silicon với câu chuyện AI hot hòn họt kéo lên thôi.
Plot twist ở chỗ: 397 cổ phiếu còn lại lại đang... giảm điểm Trong 35 năm qua, chỉ số blue-chip này chưa bao giờ tăng trong ngày mà lại có nhiều cổ phiếu thành phần giảm như vậy, theo Bespoke Investment Group.
"Mình hiểu là Nvidia đang in tiền điên cuồng lắm rồi. Nhưng điều đáng lo là thị trường đang tập trung quá đà", Sonnenberg - người theo dõi cổ phiếu công nghệ tại quỹ Irving Investors ở California chia sẻ. "Nếu không nằm trong top 10 cái tên đó, thì gần như không thể kiếm tiền luôn".
Tuần này, Nvidia trở thành công ty đầu tiên trên thế giới chạm mốc 5 nghìn tỷ USD, càng cho thấy sự thống trị ghê gớm của vài cái tên Big Tech. Tám trong số 10 cổ phiếu vốn hóa lớn nhất trên S&P 500 đều là cổ phiếu công nghệ.
Tám công ty này chiếm 36% toàn bộ giá trị thị trường Mỹ, 60% mức tăng của chỉ số kể từ đáy tháng tư, và gần 80% mức tăng thu nhập ròng của S&P 500 trong năm qua. Theo các analyst Nomura, mức tăng khoảng 2,4% của S&P 500 trong năm phiên từ đầu tuần đến hết thứ tư gần như chỉ nhờ vào ba cổ phiếu: Alphabet, Broadcom và Nvidia.
"Ở Mỹ, rõ ràng đây là thị trường được dẫn dắt bởi momentum, được kéo bởi nhóm nhỏ công ty công nghệ giao dịch ở mức định giá... khó tin", Steven Grey - giám đốc đầu tư của Grey Value Management nhận định. Với S&P 500 đã tăng khoảng 16% trong năm nay, "những nhà đầu tư nhắm mắt đi theo dòng chảy đã làm rất ngon", ông nói thêm.
Nhiều người nghĩ đổ tiền vào chỉ số MSCI All World sẽ có danh mục đa dạng. Nhưng thực tế chỉ số này - chứa hơn 2.000 công ty ở hơn 40 thị trường - lại có gần một phần tư vốn hóa nằm ở chỉ tám nhóm công nghệ Mỹ. Sự thống trị của công nghệ không phải chuyện mới: Những ông lớn như Apple, Microsoft và Meta đã kéo thị trường Mỹ lên từ sau khủng hoảng tài chính cách đây hơn 15 năm rồi. Các thị trường trên thế giới cũng thường có cấu trúc "đầu nặng" tương tự - bị thống trị bởi nhóm nhỏ công ty tạo ra phần lớn lợi nhuận cho cổ đông.
Tại Mỹ, mức độ tập trung thị trường chứng khoán là hệ quả tự nhiên của việc số ít công ty tạo ra phần lớn tăng trưởng lợi nhuận và chi tiêu vốn. Ví dụ, Google, Amazon, Meta và Microsoft dự kiến chi hơn 400 tỷ USD cho trung tâm dữ liệu vào năm 2026, chưa kể hơn 350 tỷ USD trong năm nay. Vào tháng mười, kinh tế trưởng IMF cho biết làn sóng đầu tư AI - vốn đã là một trong những dòng dịch chuyển vốn lớn nhất trong lịch sử hiện đại - đã giúp Mỹ tránh được cú giảm tốc mạnh.
RỦI RO ĐANG RỂN
Nhưng lo ngại về dư thừa công suất và câu hỏi khi nào làn sóng đầu tư này mới thực sự tạo ra lợi nhuận hữu hình đã bùng lên vào thứ năm, khi Alphabet, Meta và Microsoft công bố báo cáo quý mới nhất. Cổ phiếu Alphabet tăng 3% khi tập đoàn mẹ của Google nâng kế hoạch chi tiêu vốn cho 2025 thêm 8 tỷ USD lên 93 tỷ USD, trong khi Meta lại giảm 12% khi công ty của Mark Zuckerberg thông báo chi tiêu cho AI sẽ vượt 100 tỷ USD trong năm tới.
Việc đổ tiền vào hạ tầng AI dự kiến sẽ làm chậm đà tăng trưởng lợi nhuận ở các ông lớn công nghệ. Thu nhập của Meta được dự báo chỉ tăng trung bình 1% trong bốn quý tới, so với mức tăng trung bình 37% trong bốn quý trước đó, theo dữ liệu S&P Capital IQ.
Microsoft - công ty vừa vượt mốc vốn hóa 4 nghìn tỷ USD tuần này sau khi hoàn tất thỏa thuận tái cấu trúc với OpenAI - thì chứng kiến giá cổ phiếu giảm 3% sau khi công bố mức tăng chi tiêu 74% so với cùng kỳ năm trước.
"Tập trung tài sản đã mang lại lợi ích cho rất nhiều người. Người Mỹ bình thường nắm giữ một chỉ số vốn hóa đã kiếm được tiền và rất nhiều", Kathryn Kaminski - trưởng bộ phận nghiên cứu tại AlphaSimplex chia sẻ. "Nhưng nếu một trong những gã khổng lồ này ngã hoặc tất cả thì có thể kéo cả thị trường đi theo đấy".
Giai đoạn mới của sự tập trung thị trường bắt đầu từ khi ChatGPT ra mắt vào tháng 11/2022. Kể từ đó, sự cuồng nhiệt của nhà đầu tư với phần mềm có thể tạo ra phản hồi giống người, làm thơ, hay tạo hình ảnh theo yêu cầu đã giúp một rổ cổ phiếu liên quan AI tăng tới 165% Chỉ số S&P 500 tăng khoảng 70% trong cùng giai đoạn, trong khi các công ty không tận dụng AI như phần cốt lõi chỉ tăng có 25%.
Trong giai đoạn 2023-2024, nhóm "Magnificent Seven" gồm Apple, Microsoft, Meta, Amazon, Alphabet, Nvidia và Tesla là những cái tên chịu trách nhiệm cho phần lớn mức tăng của thị trường, còn các công ty "ăn theo AI" quy mô nhỏ hơn thì ghi nhận lợi nhuận khiêm tốn hơn.
Xu hướng đó đã đảo chiều trong năm nay. Những cổ phiếu AI nằm ngoài Magnificent Seven - bao gồm các nhóm năng lượng như GE Vernova và Vistra, các nhóm phần mềm như Palantir (công ty hiện có định giá cao nhất so với lợi nhuận trong toàn bộ S&P 500) và Oracle đang vượt trội hơn so với các đối thủ lớn khi nhà đầu tư xoay vòng rời khỏi những cái tên lớn nhất. Các cổ phiếu không-AI vẫn tiếp tục... out khỏi cuộc chơi.
"Mình quan tâm tới những công ty công nghệ rẻ hơn nhưng vẫn có thể bứt phá nhờ AI, và một vài cái tên chúng tôi sở hữu như nhóm lưu trữ dữ liệu Seagate và nhóm kiểm thử bán dẫn Teradyne đã làm được điều đó vào thứ tư", Que Nguyen - trưởng bộ phận nghiên cứu equity và chiến lược tại Research Affiliates nói.
Que Nguyen không đồng ý với quan điểm rằng chỉ có AI là động lực đẩy thị trường chứng khoán Mỹ lên. "Nếu bạn có bảy Nvidia thống trị thị trường và nền kinh tế, điều đó mới thật sự điên", cô nói. "Nhưng Amazon bán cả cloud lẫn ngũ cốc. Apple có phần cứng và phần mềm. Meta và Alphabet thuộc mảng truyền thông. Họ không chỉ là công ty AI. Điểm chung của họ là được nhìn nhận như những công ty dẫn đầu trong việc khai thác công nghệ mới để phục vụ hoạt động kinh doanh".
Coi các thị trường đầu nặng là rủi ro cũng bỏ qua thực tế rằng nhà đầu tư đã dịch chuyển sang "những công ty lớn, ổn định, đa dạng hóa", Nguyen nói thêm. "Mức độ tập trung cao hơn thực ra lại gắn với rủi ro thấp hơn đấy".
Một nghiên cứu gần đây với tiêu đề "The Fallacy of Concentration" của CEO Windham Capital Management Mark Kritzman và David Turkington của State Street Associates ủng hộ lập luận đó.
Để xác định liệu thị trường cổ phiếu đầu nặng có rủi ro cao hơn không, các tác giả đã test một "quy tắc giao dịch động", theo đó họ giảm tỷ lệ cổ phiếu khi mức độ tập trung tăng và tăng tỷ lệ cổ phiếu khi S&P 500 cân bằng hơn.
Kritzman và Turkington kết luận rằng chiến lược mua-và-nắm-giữ "tạo ra lượng tài sản nhiều gấp đôi so với chiến lược động... và điều đó diễn ra với ít rủi ro hơn".
Trên Phố Wall, sự lạc quan về AI đang ở mức max. Điểm đáng chú ý của làn sóng tăng giá AI là mức độ mà các định giá khổng lồ đang đặt cược vào việc những cổ phiếu lớn nhất sẽ liên tục tạo ra dòng tiền chưa từng có trong nhiều năm tới - dù khả năng cạnh tranh mới sẽ xuất hiện và cắn mất thị phần của họ.
Nguồn: genk.vn
Phiên giao dịch thứ 3 tuần này, cổ phiếu Mỹ lập kỷ lục thứ 36 trong năm, nhưng anh Jacob Sonnenberg - nhà quản lý danh mục đầu tư thì... không vui lắm. Chỉ số S&P 500 tăng xanh đẹp đấy, nhưng đó là nhờ mấy ông lớn Big Tech ở Thung lũng Silicon với câu chuyện AI hot hòn họt kéo lên thôi.
Plot twist ở chỗ: 397 cổ phiếu còn lại lại đang... giảm điểm Trong 35 năm qua, chỉ số blue-chip này chưa bao giờ tăng trong ngày mà lại có nhiều cổ phiếu thành phần giảm như vậy, theo Bespoke Investment Group.
"Mình hiểu là Nvidia đang in tiền điên cuồng lắm rồi. Nhưng điều đáng lo là thị trường đang tập trung quá đà", Sonnenberg - người theo dõi cổ phiếu công nghệ tại quỹ Irving Investors ở California chia sẻ. "Nếu không nằm trong top 10 cái tên đó, thì gần như không thể kiếm tiền luôn".
Tuần này, Nvidia trở thành công ty đầu tiên trên thế giới chạm mốc 5 nghìn tỷ USD, càng cho thấy sự thống trị ghê gớm của vài cái tên Big Tech. Tám trong số 10 cổ phiếu vốn hóa lớn nhất trên S&P 500 đều là cổ phiếu công nghệ.
Tám công ty này chiếm 36% toàn bộ giá trị thị trường Mỹ, 60% mức tăng của chỉ số kể từ đáy tháng tư, và gần 80% mức tăng thu nhập ròng của S&P 500 trong năm qua. Theo các analyst Nomura, mức tăng khoảng 2,4% của S&P 500 trong năm phiên từ đầu tuần đến hết thứ tư gần như chỉ nhờ vào ba cổ phiếu: Alphabet, Broadcom và Nvidia.
"Ở Mỹ, rõ ràng đây là thị trường được dẫn dắt bởi momentum, được kéo bởi nhóm nhỏ công ty công nghệ giao dịch ở mức định giá... khó tin", Steven Grey - giám đốc đầu tư của Grey Value Management nhận định. Với S&P 500 đã tăng khoảng 16% trong năm nay, "những nhà đầu tư nhắm mắt đi theo dòng chảy đã làm rất ngon", ông nói thêm.
Nhiều người nghĩ đổ tiền vào chỉ số MSCI All World sẽ có danh mục đa dạng. Nhưng thực tế chỉ số này - chứa hơn 2.000 công ty ở hơn 40 thị trường - lại có gần một phần tư vốn hóa nằm ở chỉ tám nhóm công nghệ Mỹ. Sự thống trị của công nghệ không phải chuyện mới: Những ông lớn như Apple, Microsoft và Meta đã kéo thị trường Mỹ lên từ sau khủng hoảng tài chính cách đây hơn 15 năm rồi. Các thị trường trên thế giới cũng thường có cấu trúc "đầu nặng" tương tự - bị thống trị bởi nhóm nhỏ công ty tạo ra phần lớn lợi nhuận cho cổ đông.
Tại Mỹ, mức độ tập trung thị trường chứng khoán là hệ quả tự nhiên của việc số ít công ty tạo ra phần lớn tăng trưởng lợi nhuận và chi tiêu vốn. Ví dụ, Google, Amazon, Meta và Microsoft dự kiến chi hơn 400 tỷ USD cho trung tâm dữ liệu vào năm 2026, chưa kể hơn 350 tỷ USD trong năm nay. Vào tháng mười, kinh tế trưởng IMF cho biết làn sóng đầu tư AI - vốn đã là một trong những dòng dịch chuyển vốn lớn nhất trong lịch sử hiện đại - đã giúp Mỹ tránh được cú giảm tốc mạnh.
RỦI RO ĐANG RỂN
Nhưng lo ngại về dư thừa công suất và câu hỏi khi nào làn sóng đầu tư này mới thực sự tạo ra lợi nhuận hữu hình đã bùng lên vào thứ năm, khi Alphabet, Meta và Microsoft công bố báo cáo quý mới nhất. Cổ phiếu Alphabet tăng 3% khi tập đoàn mẹ của Google nâng kế hoạch chi tiêu vốn cho 2025 thêm 8 tỷ USD lên 93 tỷ USD, trong khi Meta lại giảm 12% khi công ty của Mark Zuckerberg thông báo chi tiêu cho AI sẽ vượt 100 tỷ USD trong năm tới.
Việc đổ tiền vào hạ tầng AI dự kiến sẽ làm chậm đà tăng trưởng lợi nhuận ở các ông lớn công nghệ. Thu nhập của Meta được dự báo chỉ tăng trung bình 1% trong bốn quý tới, so với mức tăng trung bình 37% trong bốn quý trước đó, theo dữ liệu S&P Capital IQ.
Microsoft - công ty vừa vượt mốc vốn hóa 4 nghìn tỷ USD tuần này sau khi hoàn tất thỏa thuận tái cấu trúc với OpenAI - thì chứng kiến giá cổ phiếu giảm 3% sau khi công bố mức tăng chi tiêu 74% so với cùng kỳ năm trước.
"Tập trung tài sản đã mang lại lợi ích cho rất nhiều người. Người Mỹ bình thường nắm giữ một chỉ số vốn hóa đã kiếm được tiền và rất nhiều", Kathryn Kaminski - trưởng bộ phận nghiên cứu tại AlphaSimplex chia sẻ. "Nhưng nếu một trong những gã khổng lồ này ngã hoặc tất cả thì có thể kéo cả thị trường đi theo đấy".
Giai đoạn mới của sự tập trung thị trường bắt đầu từ khi ChatGPT ra mắt vào tháng 11/2022. Kể từ đó, sự cuồng nhiệt của nhà đầu tư với phần mềm có thể tạo ra phản hồi giống người, làm thơ, hay tạo hình ảnh theo yêu cầu đã giúp một rổ cổ phiếu liên quan AI tăng tới 165% Chỉ số S&P 500 tăng khoảng 70% trong cùng giai đoạn, trong khi các công ty không tận dụng AI như phần cốt lõi chỉ tăng có 25%.
Trong giai đoạn 2023-2024, nhóm "Magnificent Seven" gồm Apple, Microsoft, Meta, Amazon, Alphabet, Nvidia và Tesla là những cái tên chịu trách nhiệm cho phần lớn mức tăng của thị trường, còn các công ty "ăn theo AI" quy mô nhỏ hơn thì ghi nhận lợi nhuận khiêm tốn hơn.
Xu hướng đó đã đảo chiều trong năm nay. Những cổ phiếu AI nằm ngoài Magnificent Seven - bao gồm các nhóm năng lượng như GE Vernova và Vistra, các nhóm phần mềm như Palantir (công ty hiện có định giá cao nhất so với lợi nhuận trong toàn bộ S&P 500) và Oracle đang vượt trội hơn so với các đối thủ lớn khi nhà đầu tư xoay vòng rời khỏi những cái tên lớn nhất. Các cổ phiếu không-AI vẫn tiếp tục... out khỏi cuộc chơi.
"Mình quan tâm tới những công ty công nghệ rẻ hơn nhưng vẫn có thể bứt phá nhờ AI, và một vài cái tên chúng tôi sở hữu như nhóm lưu trữ dữ liệu Seagate và nhóm kiểm thử bán dẫn Teradyne đã làm được điều đó vào thứ tư", Que Nguyen - trưởng bộ phận nghiên cứu equity và chiến lược tại Research Affiliates nói.
Que Nguyen không đồng ý với quan điểm rằng chỉ có AI là động lực đẩy thị trường chứng khoán Mỹ lên. "Nếu bạn có bảy Nvidia thống trị thị trường và nền kinh tế, điều đó mới thật sự điên", cô nói. "Nhưng Amazon bán cả cloud lẫn ngũ cốc. Apple có phần cứng và phần mềm. Meta và Alphabet thuộc mảng truyền thông. Họ không chỉ là công ty AI. Điểm chung của họ là được nhìn nhận như những công ty dẫn đầu trong việc khai thác công nghệ mới để phục vụ hoạt động kinh doanh".
Coi các thị trường đầu nặng là rủi ro cũng bỏ qua thực tế rằng nhà đầu tư đã dịch chuyển sang "những công ty lớn, ổn định, đa dạng hóa", Nguyen nói thêm. "Mức độ tập trung cao hơn thực ra lại gắn với rủi ro thấp hơn đấy".
Một nghiên cứu gần đây với tiêu đề "The Fallacy of Concentration" của CEO Windham Capital Management Mark Kritzman và David Turkington của State Street Associates ủng hộ lập luận đó.
Để xác định liệu thị trường cổ phiếu đầu nặng có rủi ro cao hơn không, các tác giả đã test một "quy tắc giao dịch động", theo đó họ giảm tỷ lệ cổ phiếu khi mức độ tập trung tăng và tăng tỷ lệ cổ phiếu khi S&P 500 cân bằng hơn.
Kritzman và Turkington kết luận rằng chiến lược mua-và-nắm-giữ "tạo ra lượng tài sản nhiều gấp đôi so với chiến lược động... và điều đó diễn ra với ít rủi ro hơn".
Trên Phố Wall, sự lạc quan về AI đang ở mức max. Điểm đáng chú ý của làn sóng tăng giá AI là mức độ mà các định giá khổng lồ đang đặt cược vào việc những cổ phiếu lớn nhất sẽ liên tục tạo ra dòng tiền chưa từng có trong nhiều năm tới - dù khả năng cạnh tranh mới sẽ xuất hiện và cắn mất thị phần của họ.
Nguồn: genk.vn