BongDeThuongQuay
New member
Thử phân tích các nghịch lý tư duy, tâm lý học là một cách "tập thể dục" thú vị cho bộ não của bạn.
Ai cũng biết tư duy logic là thứ giúp chúng mình giải quyết mọi vấn đề trong cuộc sống. Nhưng mà plot twist là trong tâm lý học và logic học vẫn còn tồn tại những nghịch lý cực khó nhằn - những tình huống tiến thoái lưỡng nan đến nỗi ngay cả các chuyên gia cũng phải "tối mặt tối mũi" giải thích
Những nghịch lý này chính là bài test IQ thực sự cho não bộ của chúng ta đấy! Việc phân tích, lý giải và tìm ra giải pháp sẽ như một mê cung dẫn ta đến tận gốc rễ của vấn đề luôn.
Sẵn sàng "tập gym" cho não chưa? Cùng khám phá 6 nghịch lý kinh điển sau đây nhé:
Nghịch lý con quạ đen - Khi một quả táo đỏ chứng minh quạ màu đen
Nghịch lý này còn có tên gọi khác là "nghịch lý Hempel" - do nhà triết học Carl Hempel đề xuất. Mục tiêu của ông là chứng minh rằng khi các sự kiện trùng hợp xảy ra càng nhiều và khớp với điều kiện của một lý thuyết, thì niềm tin của chúng ta vào lý thuyết đó sẽ tăng lên.
Để minh họa, ông đưa ra một ví dụ kinh điển: "Tất cả các con quạ đều có màu đen".
Nếu chúng ta kiểm tra hàng triệu con quạ và thấy chúng đều màu đen, thì càng nhìn thấy nhiều con quạ đen, chúng ta sẽ ngày càng tin vào lý thuyết này là đúng.
Thế nhưng twist ở chỗ: Khi nhìn vào quả táo màu đỏ, vì nó "không phải quạ" nên suy nghĩ "mọi con quạ đều đen" lại càng được củng cố! Nhưng thực tế trên đời vẫn có loài quạ trắng, dù rất hiếm. Mind-blowing chưa?
Nghịch lý người nói dối - Khi sự thật và dối trá chạy vòng vòng
Trên hòn đảo Crete của Hy Lạp cổ đại, một người tên Epimenides tuyên bố rằng tất cả những người Crete đều là những kẻ dối trá. Nghe có vẻ đơn giản nhưng thực ra đây là một vòng lặp vô hạn không lối thoát luôn!
Nếu cho rằng người Crete đều nói dối, thì Epimenides - người cũng là dân Crete lại đang nói thật và nhận định trở thành sai.
Thế nhưng lập luận "tất cả người Crete đều là kẻ nói dối" cũng không thể sai, vì nếu nó sai, tức là Epimenides đã nói dối. Vậy rốt cuộc Epimenides đã nói dối hay nói thật?
Đọc mà chóng mặt luôn ha!
Nghịch lý Abilene - Khi cả nhà cùng đi một chuyến đi... không ai muốn
Nghịch lý xã hội này được đề xuất bởi Jerry B. Harvey trong cuốn sách Nghịch lý Abilene và những suy ngẫm khác về quản lý. Nhà tâm lý học lấy ví dụ một gia đình gồm một cặp vợ chồng và con rể đang chơi cờ domino trước hiên nhà.
Người cha vợ đề nghị đến Abilene, một thị trấn cách đó 50 dặm. Người vợ ủng hộ, mặc dù bà ấy không thích lắm vì trời đang nắng nóng. Tuy nhiên bà vẫn nói vậy vì tin rằng sẽ không ai đồng ý với mình. Thế nhưng người con rể cũng chấp nhận vì cho rằng mẹ vợ muốn đi nên họ lên đường.
Đúng như dự đoán của người vợ, đó là một chuyến đi dài, nóng nực và mệt mỏi. Cả nhà quyết định về nhà sau vài giờ. Trên đường trở về, người vợ nói với giọng mỉa mai rằng chuyến đi không phải là một ý kiến hay. Người con rể trả lời rằng anh chỉ đồng ý đi để làm vui lòng mẹ vợ. Còn người chồng nói rằng ông ấy đề xuất chuyến đi vì thấy mọi người đều có vẻ đang chán chứ cũng không hề muốn đi.
Họ hoang mang không hiểu tại sao lại cùng nhau thực hiện một hành động mà không ai muốn thực hiện. Với tình huống "dở khóc dở cười" này, Harvey cố gắng giải thích vì sao một số tình huống có thể buộc chúng ta làm những việc không theo ý muốn của mình.
Relatable phải không nào?
Nghịch lý ông nội - Khi du hành thời gian làm mọi thứ rối như canh hẹ
Tình huống khó xử này còn được gọi là nghịch lý của du hành thời gian và được tác giả khoa học viễn tưởng René Barjavel nêu ra vào năm 1944 trong cuốn tiểu thuyết Future Times Three. Ông đặt giả thiết rằng một người đàn ông du hành về quá khứ và giết ông nội của mình, tức cha của cha ruột của mình.
Thế nhưng nếu ông nội của người đó đã mất trong quá khứ, thì người này rõ ràng không bao giờ có thể được thụ thai. Và nếu người này đã không được sinh ra, vậy ai là người quay về quá khứ giết ông nội?
Đây chính là lý do các bộ phim về du hành thời gian luôn khiến chúng ta "đau não" đấy!
Nghịch lý sinh đôi - Khi anh em mà tuổi khác nhau
Đây là nghịch lý do nhà bác học Albert Einstein đề xuất để giải thích thuyết tương đối, xác định rằng phép đo thời gian không phải là tuyệt đối vì nó phụ thuộc vào chuyển động và góc nhìn của người xem. Nghịch lý liên quan đến câu chuyện của 2 anh em sinh đôi. Một người đi du hành vũ trụ giữa các vì sao với tốc độ cao, trong khi người kia ở lại Trái đất trong khoảng 20 năm.
Dự đoán cho thấy rằng người ở nhà sẽ già đi nhanh hơn nhờ sự giãn nở của thời gian. Nói cách khác, anh ta sẽ nhận thức thời gian trôi chậm hơn. Người còn lại trở về sau khi du hành vũ trụ sẽ trông trẻ hơn vì sau khi di chuyển với tốc độ cao, có vẻ như thời gian sẽ trôi qua nhanh hơn. Và tất cả những điều này cho thấy thời gian là tương đối.
Khoa học đôi khi wild hơn cả phim ảnh!
Nghịch lý con cá sấu - Game tâm lý kinh điển
Tình huống khó xử này được sử dụng để tiết lộ các vấn đề logic liên quan đến những gì chúng ta chưa biết, nhưng vẫn có ý tưởng về những gì có thể xảy ra. Điều nghịch lý được minh họa bằng câu chuyện về một con cá sấu giành lấy một đứa trẻ khỏi vòng tay của mẹ nó. Con cá sấu hứa với người phụ nữ rằng nó sẽ chỉ trả lại con trai nếu cô ấy đoán được nó sẽ làm gì với cậu bé.
Người mẹ trả lời rằng nó sẽ ăn thịt anh ta, tạo ra tình thế tiến thoái lưỡng nan cho cá sấu. Nếu cá sấu quyết định ăn thịt đứa trẻ, nó sẽ phá vỡ lời hứa của nó, bởi vì bà mẹ đã đoán được, và sau đó theo lời hứa, nó sẽ phải trả lại con trai cho cô. Nếu cá sấu quyết định giao con, bà mẹ có thể sai, nhưng bà vẫn sẽ cứu được con mình.
Đây chính là bài học về việc đặt câu hỏi thông minh có thể cứu cả mạng sống!
Nguồn: soha.vn