KemYeu6995
New member
5 thói quen tưởng vô hại của cha mẹ có thể khiến con trẻ tổn thương cả đời.
Thật sự không có ba mẹ nào sinh con ra rồi lại mong con khổ cả Nhưng mà nghịch lý thật đấy, nhiều khi những hành động "tưởng là vì con", "tốt cho con" hay thậm chí làm "theo bản năng" lại vô tình trở thành nguồn gốc của những vấn đề sau này. Có những sai lầm nếu cứ lặp đi lặp lại mãi thì nó không còn là lỗi nhỏ nữa mà thành cả một "hệ thống sụp đổ" – và đau lòng nhất là hệ thống đó lại đè nặng lên chính những đứa trẻ ngây thơ vô tội.
Dưới đây là 5 điều mà ba mẹ hay vô tình làm đi làm lại – và nếu không kịp thay đổi thì chúng có thể tạo ra những bi kịch rất thật, rất buồn cho con cái đấy.
1. Quát mắng, dọa nạt và bạo lực tinh thần
"Không học là mẹ cho ra đường ở!", "Cứ lì lợm thế này thì sau này chỉ có đi ăn mày thôi con ạ!", "Im đi, con nít biết gì mà nói!" – Nghe quen không? Những câu này đang xuất hiện ở quá nhiều gia đình luôn. Thoạt nghe thì đó chỉ là câu "dạy bảo", nhưng thực ra đó chính là bạo lực tinh thần à nghen
Không cần động thủ, chỉ cần những lời mắng mỏ cay nghiệt cũng đủ khiến một đứa trẻ sống trong sợ hãi, thiếu an toàn rồi. Khi bị chê bai, dọa nạt quá nhiều, trẻ sẽ hình thành cảm giác tự ti, hoang mang về bản thân, lâu dần dẫn đến trầm cảm hoặc phản kháng cực đoan. Tệ hơn nữa là khi những lời nói đó lại đến từ chính người mà chúng tin yêu nhất – ba mẹ – thì vết thương càng khó lành hơn bất kỳ cú đánh nào.
2. Áp đặt kỳ vọng và sống thay cuộc đời của con
Không ít ba mẹ đang cố "bù đắp ước mơ dang dở của mình" bằng cách ép con học ngành này, làm nghề kia, tham gia đủ thứ lớp năng khiếu dù con chẳng thích tí nào. Từ việc chọn trường, chọn bạn, đến chọn cả... giấc mơ luôn, mọi thứ đều bị ba mẹ kiểm soát hết
Áp lực thành tích, kỳ vọng "con phải giỏi hơn người ta", hay nỗi sợ "con mình thua kém bạn bè" đang khiến nhiều đứa trẻ lớn lên trong mệt mỏi và hoài nghi chính mình. Chúng học để chiều lòng ba mẹ, sống để làm vừa lòng người khác, và không bao giờ biết mình thật sự muốn gì. Kết quả là những "người lớn" trống rỗng, mất phương hướng, dễ đổ vỡ trong tương lai.
3. So sánh con với người khác
"Con nhà người ta học giỏi thế kia kìa", "Sao không được như anh họ của con?", "Em bé hàng xóm ngoan lắm, không như con đâu"... Ôi trời ơi, mỗi lần bị so sánh thế này thì lòng tự trọng của trẻ như bị cắt thêm một lát vậy
So sánh khiến trẻ cảm thấy mình không đủ tốt, không đáng yêu, không xứng đáng được yêu thương nếu không "giống người khác". Thay vì là chính mình, chúng sẽ học cách gồng lên để trở thành phiên bản "vừa mắt" ba mẹ – mà đôi khi, đó là điều bất khả thi luôn á. Lâu dần, đứa trẻ ấy sẽ lớn lên trong mặc cảm, sống không trọn vẹn, và luôn nghĩ rằng mình "có vấn đề".
4. Không xin lỗi khi làm sai
Nhiều ba mẹ quan niệm rằng "cha mẹ luôn đúng", "con phải nghe lời", và "người lớn mà xin lỗi trẻ con là hạ thấp mình". Nhưng thực ra, khi ba mẹ từ chối xin lỗi dù mình sai, họ đang vô tình dạy con rằng: người có quyền thì không cần chịu trách nhiệm
Điều này sẽ khiến trẻ trở nên cực đoan theo hai hướng: hoặc là cam chịu, luôn nhận sai kể cả khi không đáng, hoặc là ngược lại – khi có quyền lực, trẻ sẽ coi thường người khác, trở nên độc đoán, vô cảm. Trong cả hai trường hợp, đều là bi kịch cả. Một người lớn biết nói lời xin lỗi là đang dạy con về lòng khiêm tốn, trách nhiệm và nhân cách đấy nhé.
5. Phớt lờ cảm xúc và coi thường những nỗi buồn của trẻ
"Có gì mà phải buồn?", "Con nít thì biết gì mà lo với nghĩ?", "Đừng mít ướt nữa!" – Những câu nói này chẳng khác nào đang cấm trẻ được... cảm xúc ấy mà Thế nhưng dù nhỏ tuổi, trẻ vẫn có nỗi buồn, sự tổn thương, lo lắng và những day dứt riêng đấy thôi. Khi không được công nhận, các cảm xúc ấy sẽ bị dồn nén lại, như một quả bóng bị bơm mãi không xì hơi – đến lúc không chịu nổi nữa, nó sẽ nổ tung.
Đó là khi trẻ nổi loạn, trở nên cộc cằn, hoặc thu mình bất thường. Những vết thương không được thấu hiểu từ nhỏ sẽ là nguyên nhân cho những khủng hoảng tâm lý khi lớn lên. Trẻ em không cần một cuộc đời toàn màu hồng, nhưng rất cần một người đồng hành chịu lắng nghe.
Ba mẹ không cần hoàn hảo, cũng không cần trở thành chuyên gia tâm lý đâu. Nhưng nếu có một điều quan trọng nhất cần nhớ, đó là: hãy làm ba mẹ có ý thức nha. Ý thức rằng mỗi lời mình nói ra, mỗi hành động mình làm đều gieo vào tâm hồn con trẻ những mầm mống – hoặc là yêu thương, hoặc là tổn thương
Không ai muốn con mình sống trong bi kịch cả. Nhưng nếu ba mẹ cứ mải "thương con theo cách mình muốn" mà không chịu học cách "thương con theo cách con cần", thì bi kịch sẽ không nằm ở tương lai đâu – nó bắt đầu từ bây giờ, và đang dần hình thành từng ngày, trong chính những ngôi nhà tưởng chừng ấm áp nhất đấy.
Nguồn: kenh14.vn