EchSky9633
New member
Mỗi năm người Việt chi tới 3 tỷ USD cho du học – con số này đủ xây 5 cầu Nhật Tân nhưng cũng chỉ... ngang ngửa tiền uống bia thôi các bạn ơi
Đó là nhận xét "gây choáng" của ông Lê Trường Tùng, Chủ tịch HĐQT Trường ĐH FPT về con số hot được công bố đầu tháng 12.
Nhà báo Lê Hạnh: 3 tỷ đô – số tiền người Việt mỗi năm đổ vào du học, tương đương với kim ngạch xuất khẩu gạo và cả tiền bán dầu thô năm nay luôn.
Vậy người Việt đã "mua" được gì từ "chợ" giáo dục thế giới? Chương trình "Góc nhìn thẳng" của Vietnamnet đã ngồi lại tâm sự với ông Lê Trường Tùng về chuyện này nè!
Thưa ông, với một đất nước còn nghèo mà "khát" học như vậy, chi tới 3 tỷ đô cho du học quả là đặc biệt. Ông nghĩ sao về con số này?
Ông Lê Trường Tùng: 3 tỷ đô la Mỹ là con số cực kỳ ấn tượng luôn, người dân bình thường khó mà hình dung được nó "khủng" thế nào. Tính sơ sơ thì đủ xây 5 cái cầu Nhật Tân đấy nhé
Nhưng tôi nghĩ đây là dấu hiệu tốt đấy! Nó chứng tỏ các bậc phụ huynh sẵn sàng "rút hầu bao" để con em mình có điều kiện học tập tốt hơn, phát triển trong tương lai. Đây là truyền thống của người Á Đông nói chung và Việt Nam nói riêng mà.
Điều này còn phản ánh sự phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam thời gian qua. Cách đây 10 năm, số gia đình đủ khả năng cho con du học không nhiều đâu, giờ thì ngày càng đông hơn.
Du học không còn là ước mơ xa vời với nhiều gia đình nữa, kể cả những gia đình trẻ có con đang lứa tuổi phổ thông, đại học.
Mà thực ra đây cũng là xu hướng toàn cầu, không riêng Việt Nam đâu nhé!
Theo UNESCO, trong 10 năm qua, số học sinh sinh viên du học toàn cầu đã tăng gấp đôi – từ 2 triệu năm 2000 lên hơn 4 triệu những năm gần đây.
Nhiều nước có tỷ lệ sinh viên đi du học cao lắm. Trung bình thế giới là 2%, trong khi Việt Nam là khoảng 5%. Thậm chí có quốc gia số sinh viên đi du học còn nhiều hơn số học trong nước luôn á
Ngay xung quanh Việt Nam như Malaysia, Hàn Quốc – dân số chỉ bằng 1/3 hoặc 1/2 Việt Nam, nhưng số sinh viên du học còn đông hơn mình nữa kìa.
Ngay cả các nước phát triển như Mỹ, Pháp cũng có số sinh viên đi học nước ngoài nhiều hơn Việt Nam hiện nay đấy.
Nhà báo Lê Hạnh: Theo đánh giá của ông thì người Việt đã "mua" như thế nào trong "chợ" giáo dục thế giới? Cách mua đã khôn ngoan và hiệu quả chưa?
Ông Lê Trường Tùng: Hiện tại, khoảng 70% du học sinh Việt Nam học tại Mỹ, Úc, Anh và Pháp.
Đây cũng là 4 điểm đến hot nhất trên bản đồ du học thế giới – tức sinh viên các nước khác cũng đổ dồn về đây nhiều nhất. Chứng tỏ lựa chọn của Việt Nam đang đi đúng "trend" chung.
Tất nhiên ở đây còn có yếu tố lịch sử nữa. Vì ở Úc, Mỹ, Pháp có cộng đồng Việt kiều khá đông, nên du học sinh dễ hòa nhập hơn khi có quan hệ gia đình hoặc cộng đồng người Việt ở đó.
Những năm gần đây, du học Anh cũng khá đông. Đặc biệt có số lượng khá "hùng hậu" du học sinh Việt Nam tại Nhật Bản và Hàn Quốc.
Điều này thể hiện quan hệ kinh tế - xã hội giữa Việt Nam và Nhật Bản, Hàn Quốc phát triển mạnh theo cả 2 chiều. Chứng tỏ việc chọn nơi học là điều các phụ huynh cần cân nhắc kỹ lắm.
Bám theo xu hướng hiện tại hoàn toàn hợp lý với quy luật chung.
Tuy nhiên, chúng tôi nghĩ cũng có một số cách khác để thực hiện ước mơ du học mà vẫn đạt chất lượng tốt nhưng tiết kiệm hơn nè
Chẳng hạn du học bán thời gian – học một thời gian ở trong nước, sau đó những năm cuối học ở nước ngoài để giảm chi phí. Hoặc học ở một số nước có chính sách học phí hoặc học bổng ưu đãi cho sinh viên nước ngoài, như các nước Tây Âu: Hà Lan, Phần Lan, Đức...
Nhà báo Lê Hạnh: Thưa ông, con số 3 tỷ đô gần gấp 3 lần tổng kim ngạch xuất khẩu gạo và tương đương tiền bán dầu thô, sắp tới còn có thể tăng nữa. Nguồn tiềm năng này còn dồi dào lắm đấy!
Ông có buồn không khi cơ chế chính sách nâng cao chất lượng đào tạo trong nước còn bất cập khiến chúng ta gần như hoàn toàn xuất siêu trong lĩnh vực quan trọng này?
Ông Lê Trường Tùng: Tôi nghĩ đó cũng là xu thế chung mà.
Với những nước kém phát triển và nền giáo dục chưa phát triển lắm thì việc xuất siêu, mà thực tế là nhập siêu – tức trả tiền cho nước ngoài để thụ hưởng dịch vụ sản phẩm thì gọi là nhập chứ không phải xuất – nhiều nước khác cũng gặp tình hình tương tự.
Mỗi nước sẽ có cách giải quyết riêng. Cách đơn giản nhất là nâng cao chất lượng hệ thống giáo dục, đặc biệt là giáo dục đại học.
Để trên cơ sở đó thì một số sinh viên đáng lẽ đi du học nước ngoài sẽ học ở trong nước. Tuy nhiên, việc nâng cao chất lượng cả một hệ thống giáo dục đại học cần có thời gian.
Một cách làm nhanh hơn mà một số nước áp dụng là biến quốc gia của mình thành điểm tập trung của các trường đại học có tên tuổi trên thế giới bằng cách xây dựng các khu tập trung như khu công nghệ cao chẳng hạn, nhưng đối tác tham gia là những trường đại học danh tiếng.
Thay vì đến quốc gia nào đó để học thì có thể học chính đại học đó nhưng ngay tại quê hương mình. Nghe hay không nào
Tuy nhiên, tôi nghĩ đang có một xu hướng mà nếu nắm bắt được thì Việt Nam sẽ "lên đời" trên bản đồ du học thế giới.
Thực tế hiện nay Việt Nam đã có tên trên bản đồ du học thế giới khi nằm trong top 10 nước có số sinh viên đi du học nước ngoài đông nhất rồi đấy.
Nhưng nếu muốn Việt Nam nằm trong bản đồ theo xu hướng ngược lại – thu hút sinh viên quốc tế đến học ở Việt Nam thì hiện nay đang có xu thế rất lớn diễn ra trên toàn cầu: tạo điều kiện cho sinh viên các trường đại học có thể trải nghiệm ngắn hạn khoảng 3-6 tháng ở một nước nào đó.
Đây đang trở thành nhu cầu bắt buộc, thậm chí là tiêu chí đánh giá chất lượng đào tạo của các trường luôn.
Theo quan điểm thị trường lao động toàn cầu, sinh viên ra trường ngoài các tố chất cần thiết khác thì cần có tố chất làm việc toàn cầu nữa.
Trong thời gian học ở trường, có điều kiện học ngắn hạn ở nước khác là cách thức rất nhiều trường đang thực hiện hiện nay.
Trong bối cảnh đó, Việt Nam nếu làm khéo có thể trở thành điểm đến rất hấp dẫn thu hút sinh viên không chỉ các nước xung quanh, mà cả các nước tiên tiến như Anh, Mỹ, Pháp, Úc luôn!
Thậm chí, chính phủ Úc đã có chương trình cấp kinh phí cho các trường đại học Úc cử sinh viên sang các nước, trong đó có cả Việt Nam để học đấy.
Với việc Việt Nam tham gia TPP, là thành viên WTO và cam kết giáo dục như một ngành dịch vụ thì việc trao đổi sinh viên là xu hướng tất yếu. Tôi nghĩ trong tương lai số sinh viên Việt Nam đi học nước ngoài chắc chắn sẽ càng đông thêm.
Thậm chí, Mỹ đã dự đoán Việt Nam trong 3 năm tới sẽ là nước ở vị trí thứ 4 về số sinh viên du học – sau Trung Quốc và Ấn Độ là 2 nước có cả tỷ dân, và sau Hàn Quốc là nước có chính sách đặc biệt khiến lượng sinh viên đi học nước ngoài rất đông.
Ngay trong Nghị quyết 29 về đổi mới cơ bản giáo dục đào tạo, Việt Nam cũng khuyến khích đi du học bằng kinh phí tự túc. Còn việc làm sao để bức tranh đổi chiều ngược lại, tôi nghĩ cũng hết sức quan trọng.
Tôi muốn nói thêm về con số 3 tỷ đô này. Thực ra đây là con số lớn, nhưng nó cũng chỉ tương đương với giá trị tiêu thụ bia của Việt Nam trong 1 năm mà thôi
Năm 2015, Việt Nam tiêu thụ khoảng 4 tỷ rưỡi lít bia mà nếu quy đổi ra chắc cũng phải tương đương 3 tỷ đô. Và nếu tính sơ sơ thì Việt Nam chỉ cần ngừng uống bia 1 ngày là đủ tiền cho 400 du học sinh đi du học 1 năm ở nước ngoài rồi nha!
Và nếu mỗi tuần có 1 ngày không uống bia thì chỉ tính riêng tiền bia đủ cho thêm 20 nghìn du học sinh Việt Nam đi học ở nước ngoài luôn
Tôi nghĩ có những khoản chi tiêu dù nghèo vẫn phải đầu tư, chẳng hạn như chi phí cho con em đi du học nói riêng và việc học nói chung.
Nhưng có những khoản cần thiết có thể cắt giảm được. Ví dụ nếu Nhà nước ban hành chính sách mỗi tuần có 1 ngày không uống bia, chẳng hạn như ngày Chủ nhật vì thứ Hai phải đi làm rồi, thì khi đó sẽ có một khoản tiền khá lớn.
Mà nếu dành khoản đó đi du học như tôi nói thì mỗi năm thêm được 20 nghìn – tức tăng thêm 20% so với hiện nay đấy. Tất nhiên cái này phụ thuộc vào chính sách quốc gia.
Nhà báo Lê Hạnh: Cảm ơn ông Lê Trường Tùng về những chia sẻ và so sánh sinh động này nhé! Kính chào quý vị và hẹn gặp lại
Nguồn: soha.vn