MiuBabe3263
New member
Bạn có biết không, tình yêu từng bị coi là một thứ "bệnh" nha! Vì khi "dính" nó rồi, người ta có thể làm đủ thứ điên khùng, bất chấp cả tính mạng luôn, nguy hiểm cho cả xã hội nữa là khác
Mỗi dịp Valentine đến là gần 250 triệu bông hồng sẽ "hi sinh" đấy! Để lại ngần ấy gốc cây rỉ nhựa thương tâm ở Kenya, Ecuador và Colombia... Chúng đứng đó nhìn những bông hoa được cắt tỉa, phân loại và làm lạnh cẩn thận.
Rồi những bông hồng này được đóng thùng bay khắp thế giới. Mỗi bông trong số 250 triệu bông có một nhiệm vụ duy nhất trong đời - chứng kiến tình yêu của một cặp đôi trong ngày Lễ Tình nhân.
Với một nụ cười hạnh phúc, cô gái ôm bó hoa về nhà, đặt chúng cạnh bàn trang điểm. Những bông hồng tận hưởng tuần cuối cùng của đời mình, được chiêm ngưỡng trước khi héo úa và bay màu.
Với con người, hoa hồng là biểu tượng của tình yêu. Nhưng với hoa hồng, cái biểu tượng tình yêu đó giống như một lời nguyền vậy Tất cả bắt nguồn từ thần thoại Hy Lạp, chuyện kể về nữ thần tình yêu Aphrodite đã nhuộm đỏ những cánh hoa hồng trắng bằng máu của mình, khi đi tìm người tình mất tích?
Không, số phận của hoa hồng đã được định sẵn từ trước đó rồi, ngay từ lúc tình yêu được con người "nghĩ" ra. Nếu tình yêu không được tưởng tượng ra và thần thánh hóa, thì hoa hồng chỉ là biểu tượng cho... các vụ cứu hộ cứu nạn thôi
Vậy tình yêu được nền văn hóa con người tạo ra như nào? Cùng lật lại lịch sử để tìm hiểu những sự thật phũ phàng nhất về tình yêu, những điều hiếm ai dám nhắc đến trong ngày Valentine nhé:
**1. Trong phần lớn lịch sử, con người không cần phải yêu**
Năm 1775 Trước Công Nguyên, tại thành Mari của nhà nước cổ đại Semitic (Syria ngày nay), một đám cưới đang diễn ra giữa Zimri-Lim, vị vua của họ và Shibtu, công chúa của vương quốc láng giềng Yamhad.
Giống như nhiều cuộc hôn nhân giữa những người có quyền lực thời xưa, chuyện Zimri-Lim lấy Shibtu chẳng liên quan gì đến tình yêu cả. Đơn giản là giao dịch chính trị thôi!
Mari có vị trí chiến lược trong các tuyến đường thương mại giữa Syria và Lưỡng Hà. Kết hôn với Shibtu không chỉ giúp Zimri-Lim kiểm soát tuyến đường này, mà còn củng cố quan hệ giữa Mari và vương quốc Yamhad.
Vua Mari còn duy trì quan niệm này sang thế hệ con cái nữa. Ông gả ít nhất 8 người con gái cho các thủ lĩnh vùng Cận Đông cổ đại để đổi lấy sự ủng hộ từ những vị phò mã mới.
Đó là cách hôn nhân hoạt động trong hàng ngàn năm. Bạn có thể tìm thấy những câu chuyện tương tự ở khắp mọi nơi:
Năm 1306, Vua Trần Nhân Tông gả Công chúa Huyền Trân cho vua Chăm Pa lúc đó là Chế Mân. Đổi lại, Chế Mân dâng Châu Ô và Châu Rí cho Đại Việt, những vùng đất thuộc tỉnh Quảng Nam và Thừa Thiên Huế bây giờ.
Năm 1623, chúa Nguyễn Phúc Nguyên gả công nữ Ngọc Vạn cho vua Chân Lạp Chey Chettha II để mượn được vùng đất Prey Nokor (chính là khu vực TP Hồ Chí Minh ngày nay). Năm 1631, ông tiếp tục gả Công nữ Ngọc Khoa cho vua Po Rome để củng cố liên minh với người Chăm.
Ngoài mục đích sinh con, các cuộc hôn nhân được sắp đặt vì mục đích chính trị hoặc kinh tế thuần túy. Trong khi tầng lớp hoàng gia và quý tộc dùng hôn nhân như công cụ để củng cố quyền lực và tài chính, tầng lớp bình dân cũng có mục đích riêng.
Đối với họ, lợi ích của hôn nhân là gắn kết hai gia đình. Để khi có hạn hán hoặc lũ lụt, gia đình nào còn nông trại có thể chia sẻ lương thực cho nhau. Hoặc khi bị tấn công, họ sẽ có sự trợ giúp từ phía gia đình còn lại.
Về bản chất, lợi ích của hôn nhân bình dân cũng chẳng khác gì các cuộc hôn phối hoàng gia. Thậm chí chính từ những cuộc hôn nhân ở quy mô nhỏ này mà hoàng tộc mới ra đời.
Kết hôn là công thức để sinh con, tạo ra gia đình lớn, nuôi dưỡng dòng họ chiếm ưu thế. Để từ đó, dòng họ này mới nắm quyền kiểm soát các dòng họ khác và tạo ra các bộ lạc cổ đại và nhà nước phong kiến.
Không phải nghi ngờ gì nữa, hôn nhân là một phát minh của con người. Ở dạng nguyên bản và trong mọi nền văn hóa, hôn nhân đều là sự toan tính, sắp đặt có chủ đích. Những người phát minh ra hôn nhân không quan tâm đến thứ mà chúng ta gọi là tình yêu bây giờ. Vì tình yêu còn được phát minh sau cả hôn nhân nữa là!
Nghe lạ lắm phải không? Nhưng các nhà xã hội học đã khẳng định điều này rồi đấy. Tình yêu là một phát minh của văn hóa và con người mới chỉ biết đến sự lãng mạn trong khoảng vài trăm năm trở lại đây thôi
**2. Tình yêu từng bị coi là cảm xúc đáng ghê tởm và... bệnh tật**
Đến đây, cần phân biệt tình yêu lãng mạn với bản năng kết cặp nhé. Bản năng kết cặp là việc con đực sẵn sàng ở lại bên con cái sau khi giao phối và đẻ con. Nó được thúc đẩy bởi các lực tiến hóa, dựa trên việc một cá thể được chăm sóc bởi cả bố lẫn mẹ sẽ có cơ hội sống sót cao hơn.
Bản năng kết cặp tồn tại ở một số loài động vật, nhưng nó chỉ xuất hiện ở con người trong khoảng 6-7 triệu năm trở lại đây, sau khi tổ tiên chúng ta tách khỏi tinh tinh.
Trước đó, các loài vượn lớn - họ hàng gần nhất của con người - không hề có bản năng kết cặp. Những con đực chỉ đơn giản là giao phối một cách cơ hội, bỏ bạn tình này đến với bạn tình khác mà không quan tâm đến việc chăm sóc con cái.
Sau khi con người phát triển bản năng kết cặp, nó đã giúp giống loài chúng ta bứt lên trong cuộc đua tiến hóa. Những đứa trẻ được chăm sóc tốt hơn = tỷ lệ sống sót cao hơn. Kết cặp tạo ra sự gắn bó, hợp tác và lòng trung thành. Đó chính là nguồn gốc nguyên thủy của hôn nhân và gia đình.
Thế còn nguồn gốc nguyên thủy của tình yêu? Trớ trêu là nó có thể từ cái được gọi là "quan hệ tình dục cơ hội" của tinh tinh và các loài động vật khác Người Hy Lạp cổ đại có một từ mô tả nó: "Eros", bây giờ thường được dịch là "tình yêu" nhưng mang đậm tính dục.
Eros được hiểu là những cảm xúc hấp dẫn mãnh liệt với người khác giới nhưng không kéo dài lâu. Trong thời cổ đại, không ai mong đợi Eros sẽ gắn kết hai người lại để đi đến hôn nhân. Một lần nữa nhắc lại, hôn nhân là do sắp xếp và các cặp vợ chồng chung sống dựa trên cam kết và tôn trọng.
Việc một người đàn ông cảm thấy Eros với vợ mình là một sai lầm khó chấp nhận được. Đến nỗi Lucius Annaeus Seneca, một triết gia La Mã cổ đại từng nói: "Ngủ với vợ theo cách ngủ với một người tình cũng ghê tởm như tội gian dâm"
Đến tận thời trung cổ, các cặp vợ chồng nông dân ở Châu Âu vẫn không bao giờ hôn hay vuốt ve nhau. Cảm thấy sự thôi thúc hay hấp dẫn mãnh liệt đối với người bạn đời là một điều khó hiểu ở thời đó.
Eros thậm chí còn bị coi là bệnh tật, một loại bệnh giống như thủy đậu mà bất cứ chàng trai cô gái trẻ nào cũng phải mắc một lần trong đời. Khi mắc "bệnh" đó, họ sẽ bị cảm xúc chi phối, có xu hướng làm những điều mù quáng, ngớ ngẩn, gây nguy hiểm cho tính mạng của bản thân, người khác và bất chấp đạo đức xã hội.
Thứ mà họ muốn đạt được, dĩ nhiên là tình dục nhất thời chứ không phải hôn nhân. Do đó, Eros được cho là sẽ làm tổn hại đến lợi ích kinh tế gia đình, dòng họ hoặc thậm chí quốc gia.
Khi một số xã hội cổ đại cảm thấy Eros của một chàng trai mạnh đến nỗi đe dọa lợi ích xã hội, họ đơn giản là... thiến anh ấy luôn Ở Phương Đông, đó là nguồn gốc ra đời của những hoạn quan. Ở Phương Tây, nó tạo điều kiện cho sự xuất hiện của những dàn đồng ca nam có giọng Castrato.
**3. Cách mà tình yêu được phát minh và thần thánh hóa**
Mãi đến khoảng thế kỷ 11 và 12, tình yêu mới nổi lên như một chủ đề được tôn vinh thay vì ghê tởm. Đó là lúc tình yêu lãng mạn được phát minh – đơn giản bằng cách loại bỏ khao khát tình dục ra khỏi Eros.
Tác giả của thứ được gọi là tình yêu lịch sự (l'amour courtois) này chính là những nhà thơ trữ tình Pháp – những người đi hát rong khắp các đường phố, ngõ hẻm và mua vui cho tầng lớp quý tộc.
Những nhà thơ hát rong có thể thoải mái mô tả tình yêu của họ với một nữ bá tước là một cảm giác đam mê, khắc khoải, nhớ nhung. Đúng như tên gọi, đó là một tình yêu lịch sự và thuần khiết đến nỗi bản thân những người yêu nhau không đòi hỏi hình thức đáp trả nào cả.
Họ đơn giản là say mê đối phương, không cố gắng quan hệ tình dục hay mưu cầu lợi ích, tiền bạc, quyền lực thông qua hôn nhân.
Thật trớ trêu, bằng cách sinh ra từ sự "tẩy trắng" Eros, tình yêu đã nhảy từ vũng bùn bị ghê tởm lên hẳn những tầng mây thiêng liêng, cao quý
Nếu như hôn nhân trước đây từ chối tình yêu - thì bây giờ, chính tình yêu lại từ chối hôn nhân.Hai khái niệm này vẫn tiếp tục tồn tại song song và không thể hòa thành một. Phải đợi đến thế kỷ 18 và 19, câu chuyện mới có sự chuyển biến. Đó là giai đoạn mà các nhà khoa học gọi là thời đại của chủ nghĩa lãng mạn.
Mọi thứ bắt đầu khi chế độ phong kiến bắt đầu lung lay và sụp đổ. Cách mạng công nghiệp mang đến cơ hội lao động cho mọi người, cùng với đó là khả năng độc lập về tài chính để nuôi sống bản thân.
Điều này giải phóng con người ra khỏi sự ràng buộc vào đất đai, tài sản thừa kế, các lợi ích kinh tế và chính trị mà họ có thể nhận được từ hôn nhân. Quan điểm cũ về hôn nhân vị lợi bắt đầu sụp đổ trên khắp thế giới.
Khi hôn nhân không còn mang tính sắp đặt và ràng buộc, tình yêu bắt đầu trở thành kim chỉ nam cho những cặp đôi tìm đến với nhau. Hai khái niệm này bắt đầu bén rễ và các phẩm chất của chúng được pha trộn vào nhau.
Tình yêu trước nay được coi là cảm xúc nhất thời, bồng bột, không kéo dài - bây giờ đã "mượn" được tính cam kết từ hôn nhân. Chỉ bằng cách đó, tình yêu mới có thể trở thành vĩnh cửu
Nguồn: soha.vn