Cá nước ngọt là món ăn "quen mặt" trên mâm cơm gia đình Việt rồi đúng không nào? Nhưng mà hóa ra không phải loại nào cũng an toàn như mình nghĩ đâu nhé! Một số loại cá có nguy cơ tích lũy kim loại nặng khá cao, nên cần cân nhắc kỹ trước khi cho vào giỏ hàng đó các bạn ơi
Dưới đây là ba nhóm cá mà bạn cần "để mắt" đặc biệt:
1. Cá sống tầng đáy - những "thợ đào bới" đáy sông
Mấy bạn cá sống sát đáy như cá trê, cá nheo nghe có vẻ ngon nhưng lại dễ "hứng chịu" kim loại nặng nhất đó. Tại sao ư? Vì lớp bùn đáy là "bãi rác" lắng đọng đủ thứ ô nhiễm từ nước thải công nghiệp, nông nghiệp đến sinh hoạt luôn
Hơn nữa, cá trê, cá nheo kiếm ăn bằng cách đào bới nền đáy, ăn giun, động vật không xương sống và xác hữu cơ. Nếu lớp trầm tích bị ô nhiễm thì các kim loại nặng như chì, cadimi hoặc asen sẽ "len lỏi" vào cơ thể cá và tích lũy dần theo thời gian.
Fun fact: nhiều nghiên cứu môi trường dùng nhóm cá da trơn này làm sinh vật chỉ thị để đánh giá độ ô nhiễm của nguồn nước luôn đó!
2. Cá ăn thịt - "kẻ săn mồi" đỉnh của chóp
Khác với mấy bạn cá ăn rong hay sinh vật phù du hiền lành, cá lóc (cá quả) là "boss" săn mồi, chuyên ăn cá nhỏ, tôm và các động vật thủy sinh khác.
Theo quy luật "khuếch đại sinh học" (nghe fancy ghê nhỉ? ), mỗi mắt xích trong chuỗi thức ăn đều làm tăng nồng độ kim loại nặng, đặc biệt là methylmercury - dạng thủy ngân hữu cơ độc hại nhất.
Điều này khiến các loài cá ăn thịt thường có nguy cơ tích tụ thủy ngân cao hơn các loài ăn chay nếu cùng sống trong một vùng nước bị ô nhiễm.
Nhưng đừng hoảng quá! Điều này không có nghĩa là mọi con cá lóc đều "nhiễm độc" nhé. Yếu tố quyết định vẫn là chất lượng nguồn nước nơi cá sinh sống đó
3. Cá có tuổi thọ dài - "cụ già" trong làng cá
Cá chình được nhiều nghiên cứu trên thế giới ghi nhận có khả năng tích lũy kim loại nặng khá cao.
Lý do? Bởi vì loài cá này có tuổi thọ dài, lượng mỡ lớn và phần lớn thời gian sống gần đáy sông, hồ - nơi kim loại nặng dễ lắng đọng.
Do tích lũy trong thời gian nhiều năm, hàm lượng chì, cadimi hoặc thủy ngân trong cá chình có thể cao hơn so với nhiều loài cá nước ngọt khác sống trong cùng môi trường.
Plot twist: vấn đề không phải ở con cá mà ở... nguồn nước!
Theo các chuyên gia, đừng hiểu lầm là cá trê, cá lóc hay cá chình đều không an toàn nhé! Thực tế, nếu được nuôi trong vùng nước sạch, được kiểm soát chất lượng môi trường và thức ăn, các loài cá này vẫn là nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng mà
Điều đáng lo ngại nhất là cá được đánh bắt hoặc nuôi tại những khu vực gần khu công nghiệp, làng nghề, bãi rác, khu khai thác khoáng sản hoặc những con sông, hồ đã được cảnh báo ô nhiễm. Tại đây, chì, thủy ngân, cadimi và asen có thể tồn tại trong nước và bùn đáy, sau đó "len lỏi" vào cơ thể sinh vật thủy sinh.
Các kim loại nặng thường không làm thay đổi mùi vị hay màu sắc của cá, vì vậy mình rất khó nhận biết bằng mắt thường luôn á
Vậy làm sao để "tự cứu mình"? ️
Các chuyên gia khuyến cáo mình nên mua cá tại các cơ sở uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế sử dụng cá đánh bắt ở những khu vực từng xảy ra ô nhiễm môi trường hoặc gần nguồn xả thải.
Bên cạnh đó, nên đa dạng nguồn thực phẩm thay vì chỉ ăn một loại cá trong thời gian dài. Việc luân phiên giữa cá nước ngọt, cá biển có hàm lượng thủy ngân thấp và các nguồn đạm khác sẽ giúp giảm nguy cơ tích lũy kim loại nặng đấy.
Đối với các chị em mang thai, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính, cần đặc biệt thận trọng khi lựa chọn nguồn thực phẩm nhé! Đây là những nhóm nhạy cảm hơn với tác động của chì, thủy ngân và các kim loại nặng nếu phơi nhiễm kéo dài
Nguồn: kenh14.vn
Dưới đây là ba nhóm cá mà bạn cần "để mắt" đặc biệt:
1. Cá sống tầng đáy - những "thợ đào bới" đáy sông
Mấy bạn cá sống sát đáy như cá trê, cá nheo nghe có vẻ ngon nhưng lại dễ "hứng chịu" kim loại nặng nhất đó. Tại sao ư? Vì lớp bùn đáy là "bãi rác" lắng đọng đủ thứ ô nhiễm từ nước thải công nghiệp, nông nghiệp đến sinh hoạt luôn
Hơn nữa, cá trê, cá nheo kiếm ăn bằng cách đào bới nền đáy, ăn giun, động vật không xương sống và xác hữu cơ. Nếu lớp trầm tích bị ô nhiễm thì các kim loại nặng như chì, cadimi hoặc asen sẽ "len lỏi" vào cơ thể cá và tích lũy dần theo thời gian.
Fun fact: nhiều nghiên cứu môi trường dùng nhóm cá da trơn này làm sinh vật chỉ thị để đánh giá độ ô nhiễm của nguồn nước luôn đó!
2. Cá ăn thịt - "kẻ săn mồi" đỉnh của chóp
Khác với mấy bạn cá ăn rong hay sinh vật phù du hiền lành, cá lóc (cá quả) là "boss" săn mồi, chuyên ăn cá nhỏ, tôm và các động vật thủy sinh khác.
Theo quy luật "khuếch đại sinh học" (nghe fancy ghê nhỉ? ), mỗi mắt xích trong chuỗi thức ăn đều làm tăng nồng độ kim loại nặng, đặc biệt là methylmercury - dạng thủy ngân hữu cơ độc hại nhất.
Điều này khiến các loài cá ăn thịt thường có nguy cơ tích tụ thủy ngân cao hơn các loài ăn chay nếu cùng sống trong một vùng nước bị ô nhiễm.
Nhưng đừng hoảng quá! Điều này không có nghĩa là mọi con cá lóc đều "nhiễm độc" nhé. Yếu tố quyết định vẫn là chất lượng nguồn nước nơi cá sinh sống đó
3. Cá có tuổi thọ dài - "cụ già" trong làng cá
Cá chình được nhiều nghiên cứu trên thế giới ghi nhận có khả năng tích lũy kim loại nặng khá cao.
Lý do? Bởi vì loài cá này có tuổi thọ dài, lượng mỡ lớn và phần lớn thời gian sống gần đáy sông, hồ - nơi kim loại nặng dễ lắng đọng.
Do tích lũy trong thời gian nhiều năm, hàm lượng chì, cadimi hoặc thủy ngân trong cá chình có thể cao hơn so với nhiều loài cá nước ngọt khác sống trong cùng môi trường.
Plot twist: vấn đề không phải ở con cá mà ở... nguồn nước!
Theo các chuyên gia, đừng hiểu lầm là cá trê, cá lóc hay cá chình đều không an toàn nhé! Thực tế, nếu được nuôi trong vùng nước sạch, được kiểm soát chất lượng môi trường và thức ăn, các loài cá này vẫn là nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng mà
Điều đáng lo ngại nhất là cá được đánh bắt hoặc nuôi tại những khu vực gần khu công nghiệp, làng nghề, bãi rác, khu khai thác khoáng sản hoặc những con sông, hồ đã được cảnh báo ô nhiễm. Tại đây, chì, thủy ngân, cadimi và asen có thể tồn tại trong nước và bùn đáy, sau đó "len lỏi" vào cơ thể sinh vật thủy sinh.
Các kim loại nặng thường không làm thay đổi mùi vị hay màu sắc của cá, vì vậy mình rất khó nhận biết bằng mắt thường luôn á
Vậy làm sao để "tự cứu mình"? ️
Các chuyên gia khuyến cáo mình nên mua cá tại các cơ sở uy tín, có nguồn gốc rõ ràng, hạn chế sử dụng cá đánh bắt ở những khu vực từng xảy ra ô nhiễm môi trường hoặc gần nguồn xả thải.
Bên cạnh đó, nên đa dạng nguồn thực phẩm thay vì chỉ ăn một loại cá trong thời gian dài. Việc luân phiên giữa cá nước ngọt, cá biển có hàm lượng thủy ngân thấp và các nguồn đạm khác sẽ giúp giảm nguy cơ tích lũy kim loại nặng đấy.
Đối với các chị em mang thai, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính, cần đặc biệt thận trọng khi lựa chọn nguồn thực phẩm nhé! Đây là những nhóm nhạy cảm hơn với tác động của chì, thủy ngân và các kim loại nặng nếu phơi nhiễm kéo dài
Nguồn: kenh14.vn